Τι είναι τα NFTs και γιατί αξίζουν εκατομμύρια

Πώς καλλιτέχνες όπως ο Beeple και άλλοι που δεν τους ξέρει ούτε η μάνα τους ή ακόμη και η Lindsey Lohan βγάζουν (πολύ) χρήμα πουλώντας Κρυπτο-Τέχνη και NFTs.

Γράφει: Παναγιώτης Κούστας 08 Απριλίου 2021

Πριν μιλήσουμε για την Κρυπτο-Τέχνη και τα NFTs, ας ξεκινήσουμε με έναν γρίφο: "Τι περιλαμβάνει έναν γυμνό πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών να κείτεται μπρούμυτα στο γρασίδι, δεν μπορείς να το αγγίξεις ή να το κρατήσεις στα χέρια σου, μπορείς να το κατεβάσεις δωρεάν στον υπολογιστή σου και κοστίζει εκατομμύρια δολάρια;".

Με αυτή την ερώτηση-παγίδα, η δημοσιογράφος Anna Grace Lee προσπαθεί να εξηγήσει στους αναγνώστες του αμερικανικού Esquire τον κόσμο της Κρυπτο-Τέχνης. Η απάντηση στον γρίφο δεν είναι άλλη από το NFT έργο Crossroad του digital artist Beeple, που πουλήθηκε για 6,6 εκατομμύρια δολάρια, γράφοντας ιστορία ως το πιο ακριβό έργο ψηφιακής τέχνης. Κι όλα αυτά μέχρι τις 11 Μαρτίου, που ένα άλλο έργο του Beeple, το Everydays: The first 5.000 days πουλήθηκε μέσω του οίκου δημοπρασιών Christie's για 69,3 εκατομμύρια δολάρια.

Η αναπτυσσόμενη αγορά των NFTs (Non-Fungible Tokens), έχει φέρει τα πάνω κάτω στους χώρους της τέχνης, της μουσικής και της οικονομίας. Πρόσφατα, η Καναδή μουσικός και visual artist Grimes, σύντροφος του Elon Musk, έβγαλε μέσω NFTs 6 εκατομμύρια δολάρια, ενώ οι Kings of Leon έγιναν το πρώτο συγκρότημα που διέθεσε το άλμπουμ του τόσο ως μία συλλογή τραγουδιών που μπορείς να ακούσεις μέσω streaming όσο και ως NFT. Όσον αφορά τον κόσμο του αθλητισμού; Μπορείς να πουλήσεις και να αγοράσεις τα highlights ενός αγώνα ως NFTs, παρότι μπορεί να τα παρακολουθήσει δωρεάν ο οποιοσδήποτε.

Τι είναι τα NFTs

Τα αρχικά NFT αντιστοιχούν στη φράση "non-fungible token", που σημαίνει μη-ανταλλάξιμη μάρκα, με τη μάρκα να αντιστοιχεί σε ένα υποκατάστατο νομίσματος, όπως το Bitcoin. Σε αντίθεση όμως με το Bitcoin που μπορείς να το χρησιμοποιήσεις περίπου σαν το κανονικά χρήμα, κάθε NFT είναι μοναδικό. Έστω με τεχνητό τρόπο καθώς, ουσιαστικά, πρόκειται για έναν κώδικα που λέει ότι σου ανήκει κάτι, π.χ. ένα έργο τέχνης.

Έτσι, ένα έργο τέχνης μπορεί να δημιουργηθεί και να υπάρχει σε μία οθόνη όπως το τηλέφωνο, ο υπολογιστής ή το tablet σου. Και μπορεί να το δει, να το κάνει screen-shot ή download ο καθένας. Κι αυτό γιατι το "νόημα" της NFT τέχνης έχει συμφωνηθεί πάνω στην αξία και την ιδιοκτησία, όχι στην "ουσία" του.

Παρότι ο καθένας, λοιπόν, μπορεί να έχει στην κατοχή του ένα έργο ψηφιακής τέχνης, μόνο κάποιοι λίγοι εκλεκτοί μπορούν πράγματι να έχουν την ιδιοκτησία του συγκεκριμένου έργου.

Τα NFTs, συνεπώς, αποτελούν ένα είδος ψηφιακού περιουσιακού στοιχείου του οποίου η ιδιοκτησία καταγράφεται σε ένα blockchain, που με τη σειρά του αποτελεί ένα είδος "λογιστικού βιβλίου" που υπάρχει online και στο οποίο καταγράφεται το σε ποιον ανήκει τι, παρόμοιο με τα είδη δικτύων που "κόβουν" τα κρυπτονομίσματα, όπως το Bitcoin ή το Dogecoin.

Τα NFTs συνδέονται με το blockchain με αυτόν τον απλό τρόπο: αγοράζεις ένα NFT, π.χ. ένα έργο του Beeple, και την ίδια στιγμή αποθηκεύεται στο blockchain ότι σου ανήκει το έργο μαζί με το έξυπνο σύμβόλαιό του, κάτι που αποδεικνύει το ότι σου ανήκει.

Από πού μπορείς να αγοράσεις NFTs

Υπάρχει μία πληθώρα ηλεκτρονικών "παζαριών" από τα οποία μπορείς να αγοράσεις ή να πουλήσεις NFTs, όπως το Nifty Gateway, το MakersPlace, το SuperRare, το OpenSea, το Decentraland και το Rarible. Αν σε ενδιαφέρει να ρίξεις μία ματιά στα συλλεκτικά highlights του NBA, μπορείς να απευθυνθείς στο NBA Top Shot, ένα site που έχει κάνει ήδη τζίρο 230 εκατομμυρίων δολαρίων σε ανταλλαγές tokens ή "στιγμιότυπων".

> Διάβασε ακόμα: Ποιος είναι ο Beeple που βγάζει εκατομμύρια πουλώντας pixels

Το YellowHeart, πάλι, η πλατφόρμα που χρησιμοποίησαν οι Kings of Leon για να κυκλοφορήσουν τα διάφορα NFTs του άλμπουμ τους, είναι μία πλατφόρμα με επίκεντρο τη μουσική που εξασφαλίζει την αυθεντικότητα των εισιτηρίων για τις συναυλίες, ενώ μέσω της χρήσης blockchain αποσκοπεί στην πάταξη της μαύρης αγοράς. Κάποιοι, ισχυρίζονται ότι αποτελεί το μέλλον των συναυλιών, αλλά και ότι μπορεί να ισχυροποιήσει τον ρόλο των καλλιτεχνών απέναντι στις εταιρείες τους.

Πώς να φτιάξεις και να πουλήσεις NFTs

Μήπως είσαι καλλιτέχνης ή δημιουργός περιεχομένου και ψάχνεις να βγάλεις χρήματα από μία δουλειά που ο κόπος της δεν εξαργυρώνεται στο ταμείο; Τότε, θα μπορούσες να φτιάξεις ένα NFT για το έργο σου. Ας πούμε ότι έχεις μία μουντζούρα που θέλεις να τη μετατρέψεις σε NFT ή έχεις φτιάξει ένα animation σαν το Nyan Cat (δες το βίντεο που ακολουθεί), το οποίο πρόσφατα πωλήθηκε ως NFT για 580.000 δολάρια.

Η διαδικασία διαφέρει από site σε site και κάποια σου χρεώνουν μία ταρίφα για τη μετατροπή, αλλά αφού απευθυνθείς π.χ. στο Nifty Gateway, μπορείς να δημιουργήσεις ένα project που να μπορεί να πωληθεί ως NFT μέσω της πλατφόρμας του.

Αντιπαραθέσεις για τα NFTs

Αν παρακολουθήσεις τις συζητήσεις που συνοδεύουν την έλευση των NFTs στη ζωή μας, θα διαπιστώσεις ότι έχει αρχίσει να ανακύπτει μία σειρά από ηθικά, λογιστικά και περιβαλλοντικά ζητήματα.

Πολλοί είναι εκείνοι που έχουν δώσει έμφαση στον οικολογικό αντίκτυπο της έκρηξης στη δημιουργία και την εμπορία NFTs, σε έναν πλανήτη που έχει ήδη χτυπηθεί από την κλιματική αλλαγή, καταστροφές που συνδέονται με αυτή, τον περιβαλλοντικό ρατσισμό και τις ανισότητες.

Θα αναρωτηθείς: Μα, πώς συνδέονται τα NFTs με την κλιματική αλλαγή; Για να το θέσουμε απλά, η διαδικασία της κατασκευής NFTs με την προσθήκη των "μαρκών" στα blockchains, συνδυαζόμενη με το παλιρροϊκό κύμα των εμπορικών συναλλαγών (bids, μεταπωλήσεις κλπ) προϋποθέτουν μία μεγάλη χρήση ενέργειας.

Αυτή την ενέργεια θα πρέπει να την πολλαπλασιάσουμε εις τη νιοστή, καθώς έχουμε να κάνουμε με μία αγορά που κινείται από την απληστία και τον ανταγωνισμό. Κι έτσι, καταλήγουμε σε μία νέα μορφή περιβαλλοντικής καταστροφής.

Από πλευρά ηθικής και ισότητας, η επιλογή του να πουλάει κάποιος τέχνη ως NFT, ίσως να μην εξελιχθεί στη μεγάλη ευκαιρία για τους καλλιτέχνες, παρά τη δυναμική που δείχνει να έχει. Πρόσφατα, ο digital artist RJ Palmer, προειδοποίησε τους συναδέλφους του μέσω Twitter, ότι υπάρχει ένα λογαριασμός που κλέβει τα έργα τους και τα πουλάει ως NFTs.

Τα NFTs, μάλιστα, δίνουν τη δυνατότητα για αβυσσώδη εκμετάλλευση του έργου καλλιτεχνών που δεν έχουν γίνει ακόμη γνωστοί, χωρίς την επαρκή έρευνα σχετικά με το αν ο άνθρωπος που κατέχει ένα NFT είναι ο πραγματικός καλλιτέχνης, δημιουργός και κάτοχος του copyright ενός έργου. Κι αυτό γιατί η σχετική ανωνυμία των κρυπτο-συναλλαγών, έχει δημιουργήσει ένα περιβάλλον κατάλληλο για εκμετάλλευση, κλοπές και βλάβες.

Κάποια παραδείγματα NFTs που έχουν ήδη πωληθεί

Στις 22 Μαρτίου, ο συνιδρυτής του Twitter Jack Dorsey πούλησε το πρώτο του Tweet, just setting up my twttr, προς 2,9 εκατομμύρια δολάρια, ένα ποσό το οποίο πρόσφερε για φιλανθρωπίες. Μία ομάδα θιασωτών της τέχνης και των NFTs, πάλι, αγόρασαν ένα έργο του Banksy, το έκαψαν και στη συνέχεις το πούλησαν ως NFT προς 380.000 δολάρια.

Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελεί και η Lindsay Lohan, που πούλησε το πρώτο της NFT στο rarible.com, ένα έργο το οποίο ονόμασε Lindsay "Lightning" Lohan για περίπου 50.000 δολάρια. Μάλιστα, υποσχέθηκε να δωρίσει το ποσό σε φιλανθρωπικές οργανώσεις που δέχονται Bitcoin, για να ενθαρρύνει τις νεότερες γενιές έτσι ώστε να προσαρμοστούν και να πληροφορηθούν σχετικά με την επανάσταση την οποία βιώνει αυτή τη στιγμή η ανθρωπότητα. Κι ακόμη δεν έχουμε δει τίποτα.

ΜΗ ΧΑΣΕΙΣ

Μόλις ξεκίνησαν τα γυρίσματα του Killers of the Flower Moon

To νέο φιλόδοξο κινηματογραφικό πρότζεκτ του Martin Scorsese.

Ο Αλέξης Παππάς αποχωρεί από το Survivor, το Twitter ανοίγει σαμπάνιες

Το Twitter "γιόρτασε" την αποχώρηση του Αλέξη Παππά από το δημοφιλές reality επιβίωσης.

Lord of the Rings, η ακριβότερη σειρά όλων των εποχών

Το κόστος της παραγωγής της πολυαναμενόμενης σειράς της Amazon είναι ιλιγγιώδες.

Γραφει Ραφαελλα Ραλλη

Ένας οδηγός προγνωστικών για τα φετινά Όσκαρ

Μερικές προβλέψεις για τους φετινούς μεγάλους νικητές.

Γραφει Ραφαελλα Ραλλη

Jack Nicholson: Οι σπουδαίοι ρόλοι μίας τεράστιας καριέρας

Ο αντισυμβατικός τρελο-Jack κλείνει 84 χρόνια ζωής σήμερα κι αυτές είναι οι ερμηνείες του που έγραψαν κινηματογραφική ιστορία.

Γραφει Πωλινα Φραγκου

Περιμένοντας τo Kung-Fu masterpiece της Marvel

Γιατί το Shang-Chi and the Legend of the Ten Rings γεννά προσδοκίες.

Γραφει Μπαμπης Δουκας