Στο ευρύ κοινό το όνομά του έχει συνδεθεί κυρίως με τον κόσμο του Harry Potter, όπου ενσάρκωσε τον μυστηριώδη και σκοτεινό καθηγητή φίλτρων Severus Snape. Ο αείμνηστος Βρετανός ηθοποιός Alan Rickman, όμως, υπήρξε κάτι πολύ περισσότερο από έναν αξέχαστο χαρακτήρα σε μια επιτυχημένη κινηματογραφική σειρά. Ήταν ένας σπουδαίος άνθρωπος του θεάτρου και του κινηματογράφου, και ο θάνατός του γέμισε θλίψη το παγκόσμιο κοινό, που αποχαιρέτησε όχι μόνο έναν σπάνιο καλλιτέχνη, αλλά και τον άνθρωπο πίσω από μερικούς από τους πιο εμβληματικούς ρόλους των τελευταίων δεκαετιών.
Ως βασικό μέλος του καστ της δημοφιλούς σειράς ταινιών βασισμένης στα βιβλία της J.K. Rowling, ο Rickman ξεχώρισε δίπλα σε ηθοποιούς όπως οι Daniel Radcliffe, Emma Watson, Rupert Grint, Ralph Fiennes και Maggie Smith. Παρ’ όλα αυτά, η καλλιτεχνική του πορεία δεν περιορίζεται σε έναν μόνο ρόλο, όσο καθοριστικός κι αν υπήρξε αυτός.
Πώς ο Alan Rickman αναδιαμόρφωσε τον ρόλο του villain
Αν και πολλοί τον θυμούνται για τον αυστηρό τόνο της φωνής του και τη χαρακτηριστική του παρουσία στον κόσμο των μάγων και των σκοτεινών δυνάμεων, η καριέρα του είχε ξεκινήσει πολλά χρόνια πριν, πολύ πριν την πρεμιέρα της πρώτης ταινίας Harry Potter το 2001. Στα τέλη της δεκαετίας του ’70 εμφανίστηκε αρχικά στην τηλεόραση, συμμετέχοντας σε διάφορες σειρές και παραγωγές, μέχρι που ήρθε η στιγμή για το μεγάλο του άνοιγμα στο Χόλιγουντ, το 1988, δίπλα στον Bruce Willis, στην ταινία δράσης Die Hard.
Στον ρόλο του αδίστακτου Hans Gruber, ο Rickman κατάφερε να μετατρέψει μια κλασική ταινία δράσης σε κάτι πολύ πιο ξεχωριστό. Η ερμηνεία του έδωσε βάθος και προσωπικότητα στον κακό της ιστορίας, δημιουργώντας έναν αξέχαστο αντίπαλο για τον αστυνομικό John McClane, ο οποίος προσπαθεί να σώσει την εν διαστάσει σύζυγό του και τους υπόλοιπους ομήρους από μια ομάδα τρομοκρατών.
Η συγκεκριμένη στιγμή θεωρείται κομβική όχι μόνο για την καριέρα του Rickman, αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο το Χόλιγουντ αντιμετώπισε έκτοτε τους "κακούς" χαρακτήρες. Η ταινία σημείωσε τεράστια επιτυχία και κατάφερε να παντρέψει διαφορετικά κινηματογραφικά είδη με χιούμορ και ένταση, σε τέτοιο βαθμό που με τα χρόνια απέκτησε ακόμη και… χριστουγεννιάτικο χαρακτήρα. Ο ρόλος του Gruber άνοιξε τον δρόμο για μια ολόκληρη σχολή ερμηνειών, καθιστώντας τον Rickman σημείο αναφοράς για κάθε μελλοντικό κινηματογραφικό "κακό". Κι όμως, ο ίδιος λίγο έλειψε να απορρίψει την πρόταση.
"Δεν γνώριζα τίποτα για το Λος Άντζελες, ούτε για το πώς λειτουργεί η κινηματογραφική βιομηχανία", είχε πει σε εκδήλωση των BAFTA αφιερωμένη στην καριέρα του. Μέχρι τότε είχε εμφανιστεί κυρίως σε θεατρικές παραστάσεις, τηλεοπτικές σειρές και τηλεταινίες. "Δεν είχα κάνει ποτέ κινηματογραφική ταινία, αλλά κόστιζα πολύ λίγο", είχε σχολιάσει με χιούμορ, προσθέτοντας ότι, διαβάζοντας το σενάριο, σκέφτηκε: "Τι είναι αυτό; Δεν πρόκειται να παίξω σε ταινία δράσης".
Τελικά, τον έπεισε το έξυπνο χιούμορ του σεναρίου αλλά και η προοδευτική του ματιά, ειδικά στον τρόπο που παρουσιάζονταν οι μαύροι χαρακτήρες. "Όλοι οι μαύροι ρόλοι στην ταινία είναι θετικοί και ιδιαίτερα ευφυείς", είχε τονίσει, αναφερόμενος σε χαρακτήρες όπως ο αστυνομικός Al Powell και ο οδηγός λιμουζίνας Argyle. "Για την εποχή εκείνη, αυτό ήταν πραγματικά πρωτοποριακό, χωρίς να διαφημίζεται ιδιαίτερα".
Εκτός από μια σκηνή θανάτου που έχει μείνει χαραγμένη στη μνήμη των θεατών, ο Gruber του Rickman καθιερώθηκε ως ένας από τους πιο διαχρονικούς ανταγωνιστές του κινηματογράφου δράσης. Χωρίς αυτή την ερμηνεία, η μετέπειτα πορεία του στο Χόλιγουντ ίσως να ήταν εντελώς διαφορετική.
Παρότι τότε θεωρούνταν ακόμη "νέος" στον χώρο του κινηματογράφου, ο Rickman δεν δίστασε να εκφράσει τη γνώμη του για τον χαρακτήρα του, προτείνοντας αλλαγές όπως το να φορά κοστούμι αντί για στρατιωτική στολή, ώστε να αποπνέει μεγαλύτερη κομψότητα και απειλή. Όταν άφησε σημείωμα με τις προτάσεις του στο γραφείο του παραγωγού Joel Silver, η αντίδραση δεν ήταν αρχικά θετική.
"Μου είπε "φύγε από εδώ, θα φορέσεις ό,τι σου πουν”", είχε θυμηθεί. "Όταν όμως επέστρεψα, μου έδωσαν νέο σενάριο. Τότε κατάλαβα ότι λίγη θεατρική εμπειρία μπορεί να κάνει τη διαφορά".
Υποψήφια για τέσσερα βραβεία Όσκαρ, ανάμεσά τους για Ήχο, Μοντάζ και Οπτικά Εφέ, η ταινία Die Hard παραμένει μέχρι σήμερα αγαπημένη των θεατών παγκοσμίως και προβάλλεται κάθε εορταστική περίοδο, αποτελώντας πλέον αναπόσπαστο κομμάτι των χριστουγεννιάτικων κινηματογραφικών συνηθειών.