Το 1997 οι υπολογιστές στην Ελλάδα είχαν αρχίσει να μπαίνουν και στα νοικοκυριά. Παρότι είχαν εμφανιστεί νωρίτερα, οι επαγγελματίες μπορεί να ήταν οι πρώτοι που αγόραζαν έναν υπολογιστή με λειτουργικό Windows για την δουλειά τους, αλλά δεν εμπόδισε τον υπόλοιπο κόσμο να επενδύσει σε αυτό που θα ονομάζαμε PC.
Ο υπολογιστής του 1997 και συγκεκριμένα το λειτουργικό Windows 98 που όλοι βάλαμε κάποια στιγμή στο σπίτι μας, ήταν ίσως η πιο mainstream πλευρά του να έχεις υπολογιστή. Μπορούσες να κάνεις τις εργασίες σου, να παίξεις τα παιχνίδια σου και δειλά-δειλά, να ενημερωθείς από το διαδίκτυο με μια σύνδεση που σου "έκλεινε" το τηλέφωνο, το ISDN είχε έρθει από τον ΟΤΕ το 1995 αλλά έγινε ευρέως γνωστό το 1999.
Όταν η εγκυκλοπαίδεια έγινε διαδραστική
Κάπου εκεί, μέσα σε όλη αυτή τη νέα ψηφιακή εποχή -μια ατάκα που χρησιμοποιούσαν και πολλές εταιρείες για να πουλήσουν συσκευές και λογισμικό- είχε χώρο και η ενημέρωση. Δεν μιλάμε όμως για το Internet, την παγκοσμιοποίηση και τα λήμματα που μπορούσε να βρει κανείς μέχρι τότε στις μηχανές αναζήτησης. Πολύ πριν την Wikipedia και την εύκολη πρόσβασή της, αν και μη-διασταυρωμένη πάντα- υπήρχε μια άλλη υπηρεσία που παρείχε εμπεριστατωμένη εγκυκλοπαιδική γνώση και έγινε τόσο διάσημη που πλέον θεωρείται ένα από τα πιο cult προϊόντα της Microsoft. Και το όνομά της, Encarta Encyclopedia.
O λόγος που ανέφερα παραπάνω το 1997, είναι επειδή η τότε ψηφιακή εγκυκλοπαίδεια της Microsoft έκανε και τις περισσότερες πωλήσεις της. Αρχικά ήταν κομμάτι προσφοράς με πολλούς υπολογιστές που αγόραζε ο κόσμος στο σπίτι, αλλά προφανώς μπορούσε κανείς να την βρει και standalone ανάμεσα στα δεκάδες CD-ROM της εποχής που φόρτωναν μέσα στους πύργους μας. Και η Encarta ήταν πραγματικά εξαιρετική. Σε μια εποχή χωρίς Wikipedia και Google, εξερευνούσες την γνώση μιας εγκυκλοπαίδειας, για πρώτη φορά, σε ένα μοναδικό ψηφιακό τοπίο.
Αλήθεια, δεν υπήρχε πιο fun τρόπος για να διαβάσεις εγκυκλοπαίδεια και πόσο μάλλον αν ήσουν και πιτσιρίκι. Ήταν κάτι τελείως διαφορετικό από τις τυπωμένες εγκυκλοπαίδειες της εποχής, όχι μόνο γιατί ήταν ψηφιακό, αλλά επειδή με το πλήθος των φωτογραφιών και των βίντεο, ήταν και συνάμα όμορφο. Μπορούσες δηλαδή να διαβάσεις για τις αποστολές Apollo στο φεγγάρι και να δεις βίντεο, είτε να διαβάσεις για την ζωή του Bach ενώ ακούς την Bourree του ή ακόμη και να παρακολουθήσεις ένα πιο "μαθητικό" βίντεο για το πώς συμβαίνει η έκλειψη του ηλίου. Στην Αμερική, μπορούσες να εμπλουτίζεις την Encarta σου με 50 νέα λήμματα κάθε μήνα – κάτι που δεν μπορώ να πω με σιγουριά ότι μπορούσες να το κάνεις και στην Ελλάδα παρόλη την σύνδεση στο Internet.
Πριν η Wikipedia αλλάξει τα πάντα
Το ένα CD διαδεχόταν το άλλο και η Encarta έγινε σύντομα κάτι παραπάνω από την πρώτη ψηφιακή εγκυκλοπαίδεια. Συμβόλιζε την εξέλιξη. Ότι αφήναμε πίσω τα όσα γνωρίζαμε και μπαίναμε πραγματικά σε μια νέα εποχή κυκλοφορίας, με μεγέθη που ούτε καν μπορούσαμε να φανταστούμε εκείνη την εποχή. Ήταν η αρχή της παγκοσμιοποίησης των πληροφοριών σε ένα μέλλον που φάνταζε ιδανικό και δεν απαιτούσε ογκώδη βιβλία. Τουλάχιστον τότε. Με την άφιξη των υπολογιστών, η Encarta αποτέλεσε την όμορφη πλευρά της γνώσης και την πληροφόρησης, πριν τερματίσει τελείως την λειτουργία της λίγο μετά το 2009 και να δώσει το σκήπτρο στην καθημερινή μας λύση που ονομάζεται Wikipedia.
Ας κρατήσουμε όμως ότι κάποια προϊόντα ξεφεύγουν από αυτή την ταμπέλα. Ξεχωρίζουν και περνούν στη μνήμη γιατί κάποια στιγμή, εκτός του ότι μας κράτησαν παρέα, συνόδεψαν μερικές από τις ωραιότερες αναμνήσεις μας. Ενίοτε τις εμπλούτισαν. Και στην προκειμένη περίπτωση, αυτό έγινε εξερευνώντας λέξεις και πράγματα που ούτε καν γνωρίζαμε μέσα από την πρώτη εγκυκλοπαίδεια που μπήκε σπίτι μας. Στη μορφή ενός δίσκου.
