Ο πόλεμος στην Ουκρανία επιτάχυνε την ενεργειακή μετάβαση στην Ευρώπη

Ένα χρόνο μετά από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και με τον χειμώνα σχεδόν πίσω μας, έχει έρθει μάλλον η ώρα να κάνουμε έναν απολογισμό για το κατά πόσο, τελικά, η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιμετώπισε αποτελεσματικά τον ενεργειακό εκβιασμό του Κρεμλίνου. Να δούμε τι ακολούθησε μετά από την επιβράδυνση και στη συνέχεια αναστολή της ροής του φυσικού αερίου από τη Ρωσία προς τη Δύση και να διαπιστώσουμε σε τι σημείο βρισκόμαστε ως προς την περίφημη ενεργειακή μετάβαση.

Οδηγό σε αυτό το εγχείρημα έχουμε μια νέα έκθεση που φέρει τη σφραγίδα του think tank Ember, το οποίο ειδικεύεται σε ενεργειακά θέματα. Πρώτο συμπέρασμα; Χάρη στη χρήση αιολικής και ηλιακής ενέργειας αντί φυσικού αερίου, η Ευρωπαϊκή Ένωση κατάφερε να εξοικονομήσει 12 δισεκατομμύρια Ευρώ.

Αυτό μας μαρτυράει, κατ' αρχήν, πως το ενεργειακό τοπίο της Γηραιάς Ηπείρου έχει ήδη μετασχηματιστεί, με τον Vladimir Putin να βοηθάει, χωρίς να το είχε σκοπό (και με έναν βαρύ φόρο αίματος), στην ενεργειακή μετάβαση των 27 χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τα ορυκτά καύσιμα στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, που έχουν χαμηλό κόστος.

Getty Images

Προσέτι, σύμφωνα με τη Zero Carbon Analytics, σχεδόν το 75% (μέσος όρος ΕΕ) των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έχει αντικατασταθεί με άλλες πηγές, ενώ κατά τους πρώτους εννέα μήνες του 2022 μειώθηκε κατά 10% η συνολική ζήτηση φυσικού αερίου. Η ίδια πηγή προβλέπει ότι τα επόμενα τρία χρόνια το 88% της αύξησης που θα σημειωθεί στη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας θα καλυφθεί από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.

Εν τω μεταξύ, σύμφωνα με τον Fatih Birol, εκτελεστικό διευθυντή του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, μέσα στο τελευταίο έτος, η ροή καυσίμων προς την Ευρώπη μέσω ρωσικών αγωγών έχει μειωθεί κατά 80%. Εδώ, να σημειωθεί ότι οι εξαγωγές του ρωσικού πετρελαίου προς τις παγκόσμιες αγορές έχουν μειωθεί ελάχιστα. Παρ' όλα αυτά, αφενός πωλείται με μεγάλη έκπτωση και, αφετέρου, σε όλο και λιγότερες προηγμένες οικονομίες.

Getty Images

Στο ίδιο τοπίο πρέπει να συνυπολογιστεί ότι αυξήθηκαν, παγκοσμίως, οι επενδύσεις στην ενεργειακή απόδοση και οι εγκαταστάσεις αντλιών θερμότητας, ενώ όσον αφορά ειδικά τις πωλήσεις ηλεκτρικών αυτοκινήτων, σημείωσαν αύξηση κατά περίπου 60%,

Παράλληλα, φαίνεται να μειώνεται η καύση άνθρακα (του πιο ρυπογόνου ορυκτού καυσίμου), που είχε σημειώσει αύξηση στις αρχές του 2022, ως άμεση αντίδραση στην εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Κι ενώ η ΕΕ είχε εισάγει πέρυσι περισσότερο άνθρακα από το συνηθισμένο για περίπτωση "έκτακτης ανάγκης", τα δύο τρίτα των πλεονάζοντων εισαγωγών έμειναν αχρησιμοποίητα.

Getty Images

Το κόστος της μετάβασης

Η εκτίναξη των τιμών της ενέργειας μετά από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, οδήγησε την Ευρωπαϊκή Ένωση να δαπανήσει 252 δισεκατ. Ευρώ για εισαγωγές ορυκτού φυσικού αερίου κατά τους πρώτους εννέα μήνες του 2022, μια αύξηση που αγγίζει το 300% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Επίσης, την ίδια περίοδο εκτοξεύτηκαν τα κέρδη των ευρωπαϊκών πολυεθνικών πετρελαϊκών εταιρειών, όπως η BP και η Shell, οι οποίες κατέγραψαν κέρδη ρεκόρ.

Σε γενικές γραμμές, η εικόνα για τη μετάβαση προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας είναι θετική. Υπάρχει, όμως, ένα μεγάλο "αλλά". Το ότι συνεπάγεται τον κίνδυνο αποκλεισμού ενός μεγάλου τμήματος του παγκόσμιου πληθυσμού τόσο από τις νέες, ανανεώσιμες πηγές παραγωγής ενέργειας, όσο και από τις παλαιότερες.

Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για πολιτικές εξελίξεις, συνεντεύξεις διασήμων, συμβουλές για αντρική μόδα και συνταγές για φαγητό και πότο στο esquire.com.gr