Τι γνωρίζουμε μέχρι στιγμής για τον κοροναϊό

Η προέλευση, τα συμπτώματα, οι κίνδυνοι και η απειλή για παγκόσμια επιδημία.

Γράφει: Γιώργος Ρομπόλας 27 Ιανουαρίου 2020

Παγκόσμιος συναγερμός έχει ξεσπάσει για τη νέα επιδημία που ξεκίνησε από την Κίνα. Μέχρι χθες είχαν επιβεβαιωθεί περισσότερα από 2800 κρούσματα και 80 θάνατοι ανά τον κόσμο - με την Άπω Ανατολή να αποτελεί το επίκεντρο αλλά και τη Βόρεια Αμερική να μη μένει ανεπηρέαστη, Στο άκουσμα και μόνο της λέξης κοροναϊός, τα Media όλου του κόσμου ανοίγουν τα αυτιά τους διάπλατα και προσπαθούν να καταγράψουν τις τελευταίες εξελίξεις. Αυτήν την στιγμή όποια είδηση έχει να κάνει με τον 2019-nCoV βρίσκεται στην κορυφή της λίστας, στις πρώτες σελίδες, σε κεντρική θέση σε κάθε site.

Τι είναι όμως κοροναϊός 2019-nCoV; Με πολύ απλά λόγια και σε πολύ γενικές γραμμές, όλοι έχουμε προσβληθεί κάποια στιγμή από κάποιον κοροναϊό. Δεν είναι κάτι σπάνιο, παράξενο ή περίεργο. Τέσσερα από τα στελέχη του (229E, NL63, OC43 and HKU1), όπως έχουν υπολογίσει έρευνες, ευθύνονται για περίπου το 30% από τα "κρυώματα" που ταλαιπωρούν τους ανθρώπους σε όλον τον πλανήτη. Σε κάποιες σπάνιες περιπτώσεις μπορούν να προκαλέσουν πιο σοβαρά προβλήματα στο αναπνευστικό, όπως η πνευμονία.

Τι γνωρίζουμε μέχρι στιγμής για τον κοροναϊό

Πριν περίπου 20 χρόνια όμως, ένας κοροναϊός έφτασε μέχρι τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων. O περιβόητος SARS που ξεκίνησε από τη Νότια Κίνα ήταν υπεύθυνος περισσότερα από 8 χιλιάδες κρούσματα και 774 θανάτους σε 17 διαφορετικές χώρες. Κάποια χρόνια αργότερα, το 2012, ο φονικός MERS έκανε την εμφάνισή του στη Σαουδική Αραβία, προκαλώντας σύμφωνα με στοιχεία 283 θάνατος. Η διαφορά του με τον SARS είναι ότι ενώ έχει πολύ μεγαλύτερο ποσοστό θνησιμότητας (35% αντί για 10%) την ίδια στιγμή μεταδίδεται πολύ πιο δύσκολα από αυτόν.

Εδώ, θα πρέπει να σημειωθεί ότι ο αριθμός θανάτων από τους κοροναϊούς τύπου 2019-nCoV είναι αμελητέος σε σχέση με τους δεκάδες χιλιάδες θανάτους που προκαλεί η κοινή γρίπη κάθε χρόνο (μόνο τη σεζόν 2017-2018 στις Η.Π.Α έχασαν τη ζωή τους 80 χιλιάδες άνθρωποι). Φυσικά αυτό δεν σημαίνει ότι ο κίνδυνος δεν είναι σοβαρός κι ότι δεν πρέπει να δοθεί η δέουσα προσοχή από τις αρμόδιες αρχές σε όλον τον πλανήτη.

Η προέλευση

Γουχάν ιός

Έχει υποβληθεί η μεγαλύτερη καραντίνα στην ιστορία της ανθρωπότητας, με 11 εκ. ανθρώπους να εμπλέκονται

Το Γουχάν (ή αλλιώς Ουχάν) είναι η μεγαλύτερη πόλη της κεντρικής Κίνας και η πρωτεύουσα της επαρχίας Χουπέι. Ίσως δεν την έχεις ακούσει ποτέ στη ζωή σου, ίσως δεν σου λέει τίποτα, είναι όμως μία πραγματική μητρόπολη που αριθμεί σχεδόν 11 εκ. κατοίκους. Το Γουχάν είναι διάσημο, μεταξύ άλλων, και για την υπαίθρια ψαραγορά του. Πέρα όμως από τα ψάρια και τα θαλασσινά που μπορεί να βρει κανείς εκεί, υπάρχουν και πολύ πιο εξωτικά προϊόντα προς πώληση: Ζωντανά κάθε είδους, από ασβούς και σκαντζόχοιρους μέχρι νυχτερίδες.

Τα συγκεκριμένα θηλαστικά αποτελούν ιδανικούς ενδιάμεσους σταθμούς για τους ιούς. Όσο για τις συνθήκες υγιεινής που τηρούνται στην αγορά; Μάλλον κάποιες παραδόσεις παραμένουν αναλλοίωτες. Πολλές φορές τα ζώα σφάζονται και γδέρνονται επί τόπου, κάνοντας τη μετάδοση ασθενειών εξαιτίας του αίματος πολύ πιο εύκολη και πιθανή. Σε όλα αυτά έρχεται να προστεθεί και παρουσία νυχτερίδων στη δύσκολη και επικίνδυνη εξίσωση: Το όνομα των ιπτάμενων αυτών θηλαστικών έχει συνδεθεί και με άλλες επιδημίες (EBOLA,SARS), κουβαλούν τρομερές λοιμώδεις ασθένειες όπως η λύσσα, ενώ η συνήθειά τους αντί να καταπίνουν τα φρούτα που μασούν, να τα φτύνουν στο πάτωμα αφού ρουφήξουν το ζωμό τους, λειτουργεί ως πολλαπλασιαστικός παράγοντας των κινδύνων. Τέλος, με βάση έρευνες που έχουν διεξαχθεί, οι νυχτερίδες αποτελούν πολύ καλύτερους φορείς για μετάδοση ασθενειών σε σχέση με άλλα ζώα.

Αρχικά, η δημοσιογραφική έρευνα αλλά και οι αρχές θεώρησαν σίγουρο ένοχο την υπαίθρια αγορά του Γουχάν. Τις τελευταίες ώρες, και με βάση άρθρο που δημοσιεύτηκε στο εξειδικευμένο The Lancet την Παρασκευή που μας πέρασε, υπάρχουν μεγάλες πιθανότητες η επιδημία να μην ξεκίνησε αρχικά από εκεί. Φυσικά, δεν έχει βρεθεί κανείς επισήμως που να ισχυριστεί ότι η συγκεκριμένη πόλη δεν αποτέλεσε βασικό σταθμό του κοροναϊού 2019-nCoV πριν αυτός εξαπλωθεί και σε άλλα μέρη της Κίνας, και σε άλλα μέρη της Ασίας (Ταϊλάνδη, Σιγκαπούρη, Μαλαισία), της Ευρώπης (Γαλλία) αλλά και της Βόρειας Αμερικής (Η.Π.Α, Καναδάς).

Όσο για την μητρόπολη της Κεντρικής Κίνας; Εκεί έχει υποβληθεί η μεγαλύτερη καραντίνα στην ιστορία της ανθρωπότητας, με 11 εκ. ανθρώπους να εμπλέκονται σε αυτήν. Φυσικά, όσα μέτρα κι αν πάρει το κινεζικό κράτος, δεν μπορεί να χτίσει ένα τείχος απέναντι στη μεταδοτική ασθένεια σε τόσο λίγο χρόνο. 

Η επόμενη μέρα

Κίνα ιός

Η ανάλυση του Πανεπιστημίου του Λάνκαστερ δεν είναι ενθαρρυντική. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι μονάχα το 5,1% των λοιμώξεων έχουν αναγνωριστεί ως 2019-nCoV στο Γουχάν, με αποτέλεσμα να περιμένουν ραγδαία αύξηση των κρουσμάτων μέσα στον Φεβρουάριο που μπορεί να αγγίξει ακόμη και τις 200 χιλιάδες (!) μέσα σε λιγότερο από 30 ημέρες. Τα συμπτώματα, μάλιστα, είναι κοινά και δεν συμπεριλαμβάνουν τίποτα άλλο πέρα από βήχα, δυσκολία στην αναπνοή και πυρετό. 

Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει κάποια εξέλιξη στο θέμα του εμβολίου, οι επιστήμονες όμως ευελπιστούν να έχουν καταφέρει να κατασκευάσουν το κατάλληλο αντίδοτο μέσα στις επόμενες 16 εβδομάδες. Έτσι, μέχρι τότε, ο μοναδικός τρόπος για να αποφύγει κανείς τον ιό είναι να μην έρθει σε άμεση επαφή μαζί του. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας βρίσκεται επί ποδός για να κρίνει αν η επιδημία του κοροναϊού 2019-nCoV αποτελεί "κρίση παγκόσμιας εμβέλειας για τη δημόσια υγεία" ενώ στα αεροδρόμια του πλανήτη τα μέτρα ασφαλείας είναι αυξημένα.

Τελικά, όσο περιμένουμε τις εξελίξεις (που ίσως είναι ραγδαίες), θα χρειαστεί να κρατήσουμε ως πολίτες, ως Media, ως πόλεις αλλά και ως κράτη την ψυχραιμία μας. Ο πανικός είναι πάντα κάκιστος σύμβουλος που μονάχα χειρότερα κάνει τα πράγματα.


Φωτογραφίες © Getty Images

ΜΗ ΧΑΣΕΙΣ

Περισσoτερα για Πολιτική

ΔΙΑΒΑΣΕ ΑΚΟΜΑ

Η καριέρα του Kobe Bryant σε φωτογραφίες

Ένα φωτογραφικό αφιέρωμα στη μεγάλη κληρονομιά του Black Mamba που δεν βρίσκεται πια κοντά μας.

Η αναγέννηση του ελληνικού κρασιού

Τρεις experts από τον χώρο του κρασιού μιλούν στο Esquire για το οινικό success story των τελευταίων ετών.