Μειώνονται οι εμβολιασμοί στα παιδιά τα τελευταία χρόνια -τι λένε οι γιατροί

Οι παιδικοί εμβολιασμοί μειώνονται, με εκατομμύρια παιδιά να μένουν απροστάτευτα. Οι ειδικοί προειδοποιούν: αν δεν αλλάξει κάτι άμεσα, οι επιπτώσεις θα είναι παγκόσμιες.

Γράφει: Esquire Editors 25 Ιουνίου 2025

Μπορεί να έχουν περάσει 50 χρόνια από τότε που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας λάνσαρε το "Πρόγραμμα Εκτεταμένου Εμβολιασμού" (Expanded Program on Immunization – EPI), όμως σήμερα η πραγματικότητα μοιάζει ανησυχητικά στάσιμη.

Παρά την εντυπωσιακή πρόοδο σε παγκόσμιο επίπεδο, με περισσότερα από 4 δισεκατομμύρια παιδιά να έχουν εμβολιαστεί και 154 εκατομμύρια ζωές να έχουν σωθεί, τα τελευταία χρόνια η ανοσία των παιδιών απέναντι σε σοβαρές ασθένειες φαίνεται να υποχωρεί.

H πανδημία του COVID-19 επιδείνωσε την κατάσταση

Μια νέα ανάλυση από τη μελέτη Global Burden of Disease, που δημοσιεύτηκε στο The Lancet, αποκαλύπτει ότι οι εμβολιασμοί σε παιδιά έχουν ουσιαστικά σταματήσει να αυξάνονται εδώ και δύο δεκαετίες, και ότι η πανδημία του COVID-19 ήρθε να επιδεινώσει ακόμη περισσότερο την κατάσταση.

"Παρά τις τεράστιες προσπάθειες, η πρόοδος δεν ήταν καθολική. Πολλά παιδιά παραμένουν ανεμβολίαστα ή με ελλιπή εμβολιασμό", σχολιάζει ο Dr. Jonathan Mosser από το Institute for Health Metrics and Evaluation στο Πανεπιστήμιο της Washington. "Η διστακτικότητα απέναντι στα εμβόλια, οι ανισότητες, αλλά και οι επιπτώσεις της πανδημίας επιβράδυναν τη δυναμική που υπήρχε".

Το 2019, ο ΠΟΥ έθεσε φιλόδοξους στόχους μέσω της "Ατζέντας Εμβολιασμού 2030" (IA2030), στοχεύοντας στην κάλυψη του 90% των παιδιών με βασικά εμβόλια και στη μείωση κατά το ήμισυ των λεγόμενων "zero-dose" παιδιών – δηλαδή αυτών που δεν έχουν λάβει καμία δόση εμβολίου DTP (διφθερίτιδα, τέτανος, κοκκύτης). Όμως η πραγματικότητα δείχνει πως αυτοί οι στόχοι απομακρύνονται.

Μόνο την τετραετία 2020–2023, εκτιμάται ότι 15,6 εκατ. παιδιά έχασαν πλήρως τη βασική σειρά εμβολίων DTP ή δεν έκαναν ποτέ εμβόλιο ιλαράς, ενώ 9,18 εκατ. παιδιά δεν εμβολιάστηκαν καθόλου για φυματίωση. Οι περιοχές της υποσαχάριας Αφρικής και της Νότιας Ασίας είναι αυτές με τα χαμηλότερα ποσοστά κάλυψης.

Παιδικός εμβολιασμόςiStock

Έξαρση λοιμώξεων

Ανησυχητικές είναι και οι καταγραφές για έξαρση λοιμώξεων. Στην Ε.Ε. και τον ΕΟΧ, οι περιπτώσεις ιλαράς σχεδόν δεκαπλασιάστηκαν το 2024. Στις ΗΠΑ, η ιλαρά κατέγραψε πάνω από 1.000 κρούσματα σε 30 πολιτείες τον Μάιο του 2025, ξεπερνώντας ήδη τον αριθμό του 2024.

Αντίστοιχα, σε πολλές ανεπτυγμένες χώρες παρατηρήθηκαν υποχωρήσεις. Η Αργεντινή κατέγραψε μείωση 12% στον πρώτο εμβολιασμό για ιλαρά, ενώ η Φινλανδία και η Αυστρία είδαν μειώσεις 8% και 6% αντίστοιχα στην τρίτη δόση DTP.

"Η επιτυχία δεν είναι δεδομένη", λέει η Dr. Emily Haeuser, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης. "Η αύξηση των μεταναστευτικών ροών, οι πολιτικές και οικονομικές αναταραχές, οι φυσικές καταστροφές αλλά και η παραπληροφόρηση δημιουργούν ένα πολύπλοκο τοπίο που απαιτεί ευέλικτες, τοπικές λύσεις".

Το μεγαλύτερο μέρος των παιδιών που δεν έχουν λάβει κανένα εμβόλιο το 2023 (15,7 εκατομμύρια) ζει σε μόλις οκτώ χώρες, κυρίως στην υποσαχάρια Αφρική και τη Νότια Ασία – με τη Νιγηρία, την Ινδία και τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό να κρατούν τα πρωτεία.

Οι ερευνητές προτείνουν μια πιο ανθρωποκεντρική προσέγγιση: "Πρέπει να κατανοήσουμε τις πεποιθήσεις και τις ανησυχίες των ανθρώπων. Ο εμβολιασμός χρειάζεται εμπιστοσύνη και πολιτισμικά ευαίσθητες στρατηγικές", λέει χαρακτηριστικά η Haeuser.

Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για πολιτικές εξελίξεις, συνεντεύξεις διασήμων, συμβουλές για αντρική μόδα και συνταγές για φαγητό και πότο στο esquire.com.gr

Πώς το bushido των σαμουράι θα σε κάνει καλύτερο άντρα

Οι σαμουράι ζούσαν με την ιδέα ότι η τιμή είναι πάνω από όλα. Σήμερα, αυτό σημαίνει να στέκεσαι σταθερά στις αξίες σου, ακόμα κι αν είναι δύσκολο ή αμφιλεγόμενο.

Γραφει Κωστας Χρηστου

Τι είναι το φαινόμενο Breaking Bad-Γιατί η επιστήμη ασχολείται με την σειρά

Το "Breaking Bad effect" περιγράφει πώς μια σοβαρή διάγνωση μπορεί να επηρεάσει βαθιά τη συμπεριφορά και τις επιλογές ενός ανθρώπου, σύμφωνα με επιστημονικά ευρήματα.

Γραφει Τιμος Σαλαμες

Τι πρέπει να έχει ένα σακίδιο έκτακτης ανάγκης σύμφωνα με τον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό

Ο Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός εξηγεί τι πρέπει να περιλαμβάνει ένα σακίδιο έκτακτης ανάγκης: από τρόφιμα και νερό μέχρι φάρμακα, φακό και βασικά έγγραφα. Ένας πρακτικός οδηγός προετοιμασίας.

Ξέρεις και εσύ κοπέλες που έχουν κολλητούς τους πρώην τους;

Τα βάλαμε κάτω και γράψαμε για μια από τις μεγαλύτερες βλακείες που έχουμε ακούσει στις σχέσεις.

Πώς η κλασική μουσική εκτοξεύει την απόδοση στο γυμναστήριο

Άσε τον Bad Bunny στην άκρη και βάλε στο Spotify τους μεγάλους δασκάλους. Και θα βρεις διαφορά.

Ο Charles Leclerc μπορεί να παντρεύτηκε αλλά δεν ξέχασε την Ferrari

Αν υπάρχει κάτι που ξεχώρισε στο γάμο του, ήταν το αμάξι της εξόδου. Μια Ferrari Testa Rosa του 1957.