Γιατί κάποιοι άνθρωποι είναι πιο ευαίσθητοι στον πόνο;

Γιατί κάποιοι άνθρωποι αντιδρούν πιο έντονα στον πόνο από άλλους; Μια νέα γενετική μελέτη ανοίγει ένα απρόσμενο παράθυρο στο παρελθόν και δείχνει πώς αρχαία ίχνη στο DNA μας επηρεάζουν όσα νιώθουμε σήμερα.

Ο πόνος δεν είναι ίδιος για όλους. Κάποιοι αντέχουν ένα βαθύ κόψιμο χωρίς να αντιδράσουν ιδιαίτερα, ενώ άλλοι νιώθουν έντονη ενόχληση ακόμα και στο παραμικρό τρύπημα. Η επιστήμη αρχίζει να εξηγεί γιατί συμβαίνει αυτό – και η απάντηση, σε έναν βαθμό, μας γυρίζει πολύ πιο πίσω απ’ όσο θα φανταζόμασταν.

Μια πρόσφατη γενετική μελέτη από ευρωπαϊκά πανεπιστήμια, που δημοσιεύτηκε στο Communications Biology, δείχνει ότι η αυξημένη ευαισθησία στον πόνο μπορεί να συνδέεται με γονίδια που κληρονομήσαμε από τους Νεάντερταλ. Δηλαδή από έναν συγγενικό ανθρώπινο πληθυσμό που εξαφανίστηκε δεκάδες χιλιάδες χρόνια πριν, αλλά άφησε το αποτύπωμά του στο DNA μας.

Το γονίδιο που "ρυθμίζει" τον πόνο

Στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκεται το γονίδιο SCN9A. Πρόκειται για ένα γονίδιο-κλειδί στη λειτουργία του νευρικού συστήματος, καθώς ελέγχει τη δημιουργία διαύλων νατρίου που επιτρέπουν στα νεύρα να μεταφέρουν σήματα πόνου στον εγκέφαλο. Με απλά λόγια, είναι ένας από τους βασικούς μηχανισμούς με τους οποίους το σώμα αντιλαμβάνεται ότι κάτι δεν πάει καλά.

Οι ερευνητές επικεντρώθηκαν σε τρεις συγκεκριμένες παραλλαγές του SCN9A. Όσοι φέρουν και τις τρεις φαίνεται ότι έχουν χαμηλότερο κατώφλι πόνου, κυρίως σε μηχανικά ερεθίσματα, όπως το τρύπημα ή το κόψιμο του δέρματος. Ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι η ίδια αυξημένη ευαισθησία δεν εμφανίζεται σε ερεθίσματα θερμότητας ή πίεσης.

Νεάντερταλ, DNA και εξέλιξη

Οι συγκεκριμένες παραλλαγές του γονιδίου θεωρείται ότι πέρασαν στο ανθρώπινο γονιδίωμα μέσω διασταυρώσεων ανάμεσα σε Νεάντερταλ και πρώιμους σύγχρονους ανθρώπους. Δεν είναι η πρώτη φορά που το SCN9A συνδέεται με τον πόνο: ήδη από το 2020, επιστήμονες είχαν περιγράψει τον ρόλο του ως "κρίσιμο" για την κατανόηση του πώς λειτουργούν οι νευρωνικές οδοί του πόνου.

Σήμερα, αυτές οι γενετικές παραλλαγές δεν κατανέμονται ομοιόμορφα. Εμφανίζονται συχνότερα σε πληθυσμούς με μεγαλύτερο ποσοστό ιθαγενικής αμερικανικής καταγωγής και σπανιότερα στην Ευρώπη. Οι επιστήμονες το αποδίδουν σε πληθυσμιακά "στενώματα" που συνέβησαν όταν μικρές ομάδες ανθρώπων εγκαταστάθηκαν στην αμερικανική ήπειρο.

Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι αν αυτή η αυξημένη ευαισθησία στον πόνο ήταν κάποτε χρήσιμη. Ίσως ένα πιο έντονο "καμπανάκι" να βοηθούσε στην αποφυγή τραυματισμών σε σκληρά περιβάλλοντα. Ή ίσως πρόκειται απλώς για ένα εξελικτικό κατάλοιπο που συνεχίζει να υπάρχει, χωρίς κάποιο σαφές όφελος.

Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για πολιτικές εξελίξεις, συνεντεύξεις διασήμων, συμβουλές για αντρική μόδα και συνταγές για φαγητό και πότο στο esquire.com.gr

Είναι απαραίτητο ένα ντουζ μετά το σεξ-Αυτό απαντάνε οι ειδικοί

Η υγιεινή μετά το σεξ είναι γεμάτη μύθους και υπερβολές. Τι λένε τελικά οι ειδικοί για το ντους, τα αρωματικά προϊόντα και τις συνήθειες που βοηθούν πραγματικά.

Γραφει Πωλινα Φραγκου

Μια κοινωνία που πρέπει να μάθει στα παιδιά ότι η αποτυχία δεν είναι το τέλος

Ένα σχόλιο για την πίεση των Πανελληνίων, την ψυχική υγεία των εφήβων και την ανάγκη να μάθουμε στα παιδιά ότι μπορούν να αποτύχουν και να συνεχίσουν.

Γραφει Γιαννης Μπελεσιωτης

Ο Σερ Ντέιβιντ Ατένμπορο έφτασε τα 100 χρόνια-Μερικές συμβουλές για να τα καταφέρεις και εσύ

Ο Ντέιβιντ Ατένμπορο έκλεισε τα 100 και παραμένει δραστήριος, πνευματικά οξύς και αφοσιωμένος στη δουλειά του. Αυτές είναι οι συνήθειες που πιθανότατα τον βοήθησαν να μεγαλώσει τόσο καλά.

Γραφει Γιαννης Μπελεσιωτης

Πόσο νερό πρέπει να πίνεις όταν γυμνάζεσαι

Ο σωστός τρόπος να ενυδατώνεσαι για καλύτερη απόδοση και αποκατάσταση χωρίς υπερβολές.

Γραφει Τιμος Σαλαμες

Μια απλή εξέταση αίματος ίσως δείχνει πόσο γρήγορα γερνάς και πόσα χρόνια μπορεί να ζήσεις

Η επιστήμη της μακροζωίας περνά πλέον και από το μικροσκόπιο μιας απλής αιματολογικής εξέτασης και τα ευρήματα είναι πιο ενδιαφέροντα απ’ όσο φαντάζεσαι.

Γραφει Νικη Κοντομηνα

Η παράξενη διατροφή του Μάικλ Τζάκσον που λίγοι γνώριζαν

Από το αγαπημένο του φαγητό μέχρι τον τρόπο που έκρυβε το αλκοόλ στις πτήσεις του, ο "Βασιλιάς της Pop" συνέχισε να προκαλεί μυστήριο ακόμα και μακριά από τη σκηνή.

Γραφει Τιμος Σαλαμες