Οι τοξικές σχέσεις δεν καταστρέφουν μόνο τη διάθεση. Όλο και περισσότερες έρευνες δείχνουν ότι μπορούν να επηρεάσουν σοβαρά και το ίδιο το σώμα. Το συνεχές στρες, η ψυχολογική πίεση και η συναισθηματική εξάντληση μέσα σε μια δύσκολη σχέση φαίνεται πως επιβαρύνουν τον οργανισμό περισσότερο απ’ όσο πιστεύουμε.
Τα σημάδια ότι βρίσκεσαι σε τοξική σχέση
Σύμφωνα μάλιστα με επιστημονικές μελέτες, οι σχέσεις που βασίζονται στην ένταση, τον χειρισμό και τη μόνιμη συναισθηματική φθορά μπορούν να επιταχύνουν ακόμα και τη βιολογική γήρανση.
Οι σχέσεις επηρεάζουν άμεσα την υγεία
Έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Proceedings of the National Academy of Sciences εξέτασε περισσότερους από 2.300 ενήλικες στις Ηνωμένες Πολιτείες, ανάμεσά τους και ανθρώπους μεγάλης ηλικίας.
Το συμπέρασμα ήταν αρκετά ξεκάθαρο: οι στενές σχέσεις που δημιουργούν χρόνιο στρες φαίνεται να επηρεάζουν αρνητικά τον οργανισμό και να αυξάνουν τη βιολογική ηλικία.
Με άλλα λόγια, ένας άνθρωπος που σε εξαντλεί καθημερινά μπορεί να σε επηρεάζει πολύ περισσότερο απ’ όσο φαίνεται εξωτερικά.
Οι ειδικοί εξηγούν ότι οι συνεχείς συγκρούσεις μπορούν να επηρεάσουν τον ύπνο, τις ορμόνες, τη φλεγμονή στον οργανισμό αλλά και την καρδιαγγειακή λειτουργία.
Και πολλές φορές όλα αυτά συμβαίνουν χωρίς να το καταλαβαίνεις αμέσως.
Οι τοξικές συμπεριφορές συνήθως ξεκινούν ύπουλα
Σπάνια μια τοξική σχέση ξεκινά με φωνές ή ακραίες καταστάσεις.
Συνήθως όλα εμφανίζονται σιγά-σιγά: ένα ειρωνικό σχόλιο, μια κτητική συμπεριφορά που παρουσιάζεται σαν ενδιαφέρον ή συνεχής κριτική που κρύβεται πίσω από το "χιούμορ".
Ένα από τα πιο εμφανή σημάδια είναι η ανάγκη για έλεγχο.
Όταν κάποιος προσπαθεί να ορίζει πώς ντύνεσαι, πού πηγαίνεις, με ποιους βγαίνεις ή ακόμα και πώς σκέφτεσαι, τότε η σχέση σταματά να λειτουργεί ισότιμα.
Σε μια υγιή σχέση υπάρχουν όρια και αμοιβαίος σεβασμός. Σε μια τοξική, κυριαρχεί η επιβολή.
Η καχυποψία διαλύει τη σχέση
Η έλλειψη εμπιστοσύνης είναι επίσης από τα πιο σοβαρά προβλήματα.
Αν κάποιος σε παρακολουθεί συνεχώς, αμφισβητεί τις προθέσεις σου, σε ελέγχει ή ψάχνει διαρκώς αφορμές για καβγά, τότε η βάση της σχέσης έχει ήδη αρχίσει να καταρρέει.
Χωρίς εμπιστοσύνη, η σύνδεση μετατρέπεται αργά ή γρήγορα σε πηγή άγχους.
Η ψυχολογική πίεση δεν αφήνει πάντα εμφανή σημάδια
Το δύσκολο με τη συναισθηματική κακοποίηση είναι ότι συχνά δεν φαίνεται.
Μπορεί να εμφανιστεί μέσα από υποτίμηση, χειριστική συμπεριφορά, εκβιασμό ή ακόμα και μέσα από τη σιωπή που χρησιμοποιείται σαν μορφή τιμωρίας.
Με τον χρόνο, τέτοιες συμπεριφορές μπορούν να επηρεάσουν βαθιά την αυτοεκτίμηση και να οδηγήσουν σε άγχος ή ψυχική εξάντληση.
Υπάρχουν επίσης άνθρωποι με έντονα ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά που μετατρέπουν κάθε σχέση σε πεδίο όπου υπάρχουν μόνο οι δικές τους ανάγκες.
Και συνήθως κάθε διαφωνία μαζί τους καταλήγει σε σύγκρουση.
Η ζήλια δεν είναι ένδειξη αγάπης
Η υπερβολική ζήλια συχνά παρουσιάζεται σαν πάθος ή ενδιαφέρον.
Στην πραγματικότητα όμως, όταν κάποιος θυμώνει με τις φιλίες σου, τη δουλειά σου ή τον προσωπικό σου χρόνο, συνήθως πίσω από αυτό κρύβεται ανάγκη ελέγχου.
Το ίδιο ισχύει και με τα ξεσπάσματα θυμού.
Οι διαφωνίες είναι φυσιολογικές. Ο φόβος όμως δεν θα έπρεπε να υπάρχει σε καμία σχέση.
Όταν κάθε δύσκολη συζήτηση οδηγεί σε φωνές, απειλές ή εκφοβισμό, τότε η κατάσταση έχει ξεφύγει από τα όρια μιας φυσιολογικής έντασης.
Και πότε είναι ώρα να φύγεις;
Δεν σημαίνει ότι κάθε δύσκολη σχέση δεν σώζεται.
Υπάρχουν σχέσεις που διορθώνονται μέσα από επικοινωνία και προσπάθεια. Υπάρχει όμως και μια στιγμή όπου η απομάκρυνση γίνεται αναγκαία.
Αυτό συμβαίνει όταν η σχέση σε εξαντλεί καθημερινά, περιορίζει την ελευθερία σου ή σε κάνει να ζεις μόνιμα με άγχος, φόβο ή ενοχές.
Γιατί καμία σχέση δεν αξίζει περισσότερο από την ψυχική σου ισορροπία.
Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.