Η "Οδύσσεια" του Κρίστοφερ Νόλαν έχει ήδη ξεκινήσει μια εντυπωσιακή διαδρομή στις κινηματογραφικές αίθουσες, η οποία προμηνύεται τόσο μεγάλη όσο και εξαιρετικά κερδοφόρα. Κατά το δεύτερο Σαββατοκύριακο προβολής της, η ταινία πρόσθεσε περίπου 189 εκατομμύρια ευρώ στα παγκόσμια έσοδά της, ανεβάζοντας το συνολικό της box office κοντά στα 563 εκατομμύρια ευρώ.
Μέχρι στιγμής, είναι αναμφίβολα το απόλυτο blockbuster του καλοκαιριού. Η φράση "μέχρι στιγμής", βέβαια, έχει τη σημασία της, καθώς από την Παρασκευή η νέα ταινία του Νόλαν θα αρχίσει να δέχεται σοβαρή πίεση από έναν από τους πιο εμπορικούς κινηματογραφικούς ήρωες του 21ου αιώνα.
Το "Spider-Man: Brand New Day" φτάνει στις αίθουσες πέντε χρόνια μετά το "No Way Home", την προηγούμενη ταινία του franchise, η οποία είχε συγκεντρώσει περίπου 1,67 δισεκατομμύρια ευρώ παγκοσμίως. Παρότι οι υπερηρωικές παραγωγές δεν διαθέτουν πλέον την πολιτισμική κυριαρχία που είχαν πριν από μερικά χρόνια, το νέο κεφάλαιο του Spider-Man εξακολουθεί να έχει σοβαρές πιθανότητες να ξεπεράσει τα 880 εκατομμύρια ευρώ.
Στο ίδιο εμπορικό ορόσημο φαίνεται να στοχεύει και η "Οδύσσεια". Καθώς, λοιπόν, οι δύο μεγαλύτερες ταινίες του φετινού καλοκαιριού διεκδικούν την κορυφή του παγκόσμιου box office, ένας ηθοποιός βρίσκεται στο κέντρο και των δύο: ο Τομ Χόλαντ.
Η συγκεκριμένη στιγμή δεν θα μπορούσε να έρθει σε πιο ενδιαφέρουσα περίοδο για την καριέρα του. Ο Άγγλος ηθοποιός έκλεισε τα 30 του χρόνια τον Ιούνιο και βρίσκεται πλέον μπροστά σε μια σημαντική μετάβαση. Από τη μία πλευρά παραμένει ένας από τους πιο αναγνωρίσιμους υπερήρωες στον πλανήτη. Από την άλλη, προσπαθεί να αποδείξει ότι η κινηματογραφική του ταυτότητα μπορεί να επεκταθεί πολύ πέρα από τη στολή του Spider-Man.
Διαβάστε Επίσης
Τομ Χόλαντ: Από τον Μπίλι Έλιοτ στον Πίτερ Πάρκερ
Ο Χόλαντ εργάζεται επαγγελματικά από πολύ μικρή ηλικία. Πριν εμφανιστεί στον κινηματογράφο, είχε ήδη ανέβει στη σκηνή του West End στο Λονδίνο, υποδυόμενος τον Μπίλι Έλιοτ. Η εμπειρία του στον χορό και στο θέατρο τού έδωσε από νωρίς μια σωματική άνεση και μια πειθαρχία που αργότερα θα αποδεικνύονταν πολύτιμες για την πορεία του στο Χόλιγουντ.
Σε ηλικία 14 ετών έκανε τα πρώτα του σημαντικά βήματα στον κινηματογράφο και το 2012 βρέθηκε να προσπαθεί να επιβιώσει από ένα καταστροφικό τσουνάμι στο "The Impossible". Η ερμηνεία του έδειξε ότι δεν επρόκειτο απλώς για ένα χαρισματικό παιδί με θεατρική εμπειρία, αλλά για έναν νεαρό ηθοποιό ικανό να διαχειριστεί απαιτητικό και έντονα δραματικό υλικό.
Η πραγματική αλλαγή στη ζωή και την καριέρα του ήρθε το 2016. Τότε εμφανίστηκε για πρώτη φορά ως Πίτερ Πάρκερ στο "Captain America: Civil War", μπαίνοντας θεαματικά στο κινηματογραφικό σύμπαν της Marvel. Η άφιξη του Spider-Man στο MCU δεν αποτελούσε απλώς ακόμη μία προσθήκη σε ένα ήδη τεράστιο καστ χαρακτήρων. Ήταν ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα της σύγχρονης ποπ κουλτούρας.
Εκείνη την εποχή, οι υπερηρωικές ταινίες βρίσκονταν στο απόγειό τους. Η Marvel Studios είχε μετατρέψει ένα φιλόδοξο πείραμα διασυνδεδεμένων παραγωγών σε μια από τις ισχυρότερες κινηματογραφικές αυτοκρατορίες του κόσμου. Ο Spider-Man, ωστόσο, παρέμενε για χρόνια εκτός αυτού του σύμπαντος, καθώς τα κινηματογραφικά δικαιώματά του ανήκαν στη Sony.
Το 2015, ύστερα από πολυετείς συζητήσεις, οι δύο εταιρείες κατέληξαν σε μια συμφωνία που επέτρεπε στον χαρακτήρα να εμφανιστεί δίπλα στους Avengers. Έναν χρόνο αργότερα, ο Χόλαντ έκανε την πρώτη του εμφάνιση και απέδειξε μέσα σε λίγα λεπτά ότι ήταν ιδανικός για τη νέα εκδοχή του ήρωα.
Ο Πίτερ Πάρκερ του ήταν νεότερος, περισσότερο αυθόρμητος και λιγότερο έμπειρος από τους προκατόχους του. Δεν παρουσιαζόταν ως ένας ολοκληρωμένος ήρωας, αλλά ως ένα παιδί που προσπαθούσε να καταλάβει τη δύναμή του και να κερδίσει τη θέση του ανάμεσα σε ανθρώπους που θαύμαζε. Ο Χόλαντ συνδύαζε τη σωματική ευελιξία με το χιούμορ, την αφέλεια και τη συναισθηματική ευαισθησία που απαιτούσε ο χαρακτήρας.
Οι τρεις ταινίες του ως Spider-Man εξελίχθηκαν σε τεράστιες εμπορικές επιτυχίες. Η διαδρομή κορυφώθηκε με το "No Way Home", μία από τις πιο κερδοφόρες κινηματογραφικές παραγωγές όλων των εποχών. Ο Χόλαντ είχε ήδη αποκτήσει καθοριστική θέση και στις ταινίες των Avengers, με σημαντικότερη ίσως τη συμμετοχή του στο "Infinity War" το 2018.
Η σκηνή στην οποία ο Πίτερ εξαφανίζεται στην αγκαλιά του Τόνι Σταρκ, λέγοντας ότι δεν αισθάνεται καλά, έγινε μια από τις πιο αναγνωρίσιμες στιγμές ολόκληρου του MCU. Προκάλεσε δάκρυα σε εκατομμύρια θεατές και, όπως συμβαίνει με κάθε μεγάλο γεγονός της σύγχρονης ποπ κουλτούρας, γέννησε αμέτρητα memes.
Μέσα από αυτές τις ταινίες, ο Χόλαντ απέδειξε ότι μπορούσε να σηκώσει το βάρος μιας μεγάλης παραγωγής και να λειτουργήσει ως κανονικός πρωταγωνιστής του Χόλιγουντ. Το ερώτημα, ωστόσο, παρέμενε: μπορούσε να δημιουργήσει την ίδια δυναμική όταν δεν φορούσε τη μάσκα του Spider-Man;
Οι άνισες προσπάθειες μακριά από τη Marvel
Η καριέρα του εκτός MCU δεν ακολούθησε την ίδια σταθερά ανοδική πορεία. Το 2020 συνεργάστηκε με τον Ρόμπερτ Πάτινσον, μετέπειτα συμπρωταγωνιστή του στην "Οδύσσεια", στο "The Devil All the Time" του Netflix. Η ταινία τού έδωσε την ευκαιρία να απομακρυνθεί αισθητά από τη γνώριμη εικόνα του Πίτερ Πάρκερ και να δοκιμάσει έναν σκοτεινότερο, περισσότερο βασανισμένο χαρακτήρα.
Οι κριτικές υπήρξαν ανάμεικτες, όμως η απόφασή του είχε ενδιαφέρον. Ήταν ξεκάθαρο ότι ο Χόλαντ δεν ήθελε να περιοριστεί στους νεανικούς, συμπαθητικούς ρόλους που τον είχαν καθιερώσει.
Την επόμενη χρονιά πρωταγωνίστησε στο "Chaos Walking", απέναντι στην Ντέιζι Ρίντλεϊ, και στο "Cherry", σε σκηνοθεσία των αδελφών Ρούσο. Στη δεύτερη ταινία υποδύθηκε έναν βετεράνο που επιστρέφει από τον πόλεμο με διαταραχή μετατραυματικού στρες και σταδιακά βυθίζεται στον εθισμό και στο έγκλημα.
Το "Chaos Walking" δεν κατάφερε να πείσει ούτε τους κριτικούς ούτε το κοινό. Με προϋπολογισμό που υπολογιζόταν περίπου στα 110 εκατομμύρια ευρώ, συγκέντρωσε μόλις 23,3 εκατομμύρια ευρώ παγκοσμίως, καταγράφοντας μια μεγάλη εμπορική αποτυχία.
Το "Cherry" κυκλοφόρησε για περιορισμένο διάστημα στις αίθουσες πριν μεταφερθεί στο Apple TV και επίσης δίχασε τους κριτικούς. Η ερμηνεία του Χόλαντ, πάντως, αναγνωρίστηκε από αρκετούς ως ένα από τα δυνατά σημεία της ταινίας. Η προσπάθειά του να αποτυπώσει την ψυχολογική κατάρρευση ενός στρατιώτη, τον εθισμό του και την είσοδό του σε έναν κόσμο εγκληματικότητας έδειξε ότι διέθετε μεγαλύτερο δραματικό εύρος από αυτό που του επέτρεπαν να εμφανίσει οι ταινίες της Marvel.
Το 2022 ήρθε το "Uncharted" της Sony. Η μεταφορά του δημοφιλούς videogame δεν ενθουσίασε ιδιαίτερα τους κριτικούς, αλλά σημείωσε εμπορική επιτυχία και απέδειξε ότι το όνομα του Χόλαντ μπορούσε να προσελκύσει κόσμο στις αίθουσες ακόμη και χωρίς την παρουσία του Spider-Man.
Παρά τις επιμέρους καλές ερμηνείες, η συνολική εικόνα των εκτός Marvel επιλογών του παρέμενε ασταθής. Υπήρχαν φιλόδοξες προσπάθειες και ενδιαφέρουσες μεταμορφώσεις, αλλά καμία ταινία δεν είχε συνδυάσει το κύρος, την καλλιτεχνική αποδοχή και την εμπορική επιτυχία που θα του επέτρεπαν να ξεφύγει οριστικά από τη σκιά του Πίτερ Πάρκερ.
Και τότε εμφανίστηκε ο Κρίστοφερ Νόλαν.
Η ευκαιρία που του έδωσε η "Οδύσσεια"
Η συμμετοχή σε μια ταινία του Νόλαν δεν αποτελεί απλώς ακόμη μία καταχώριση στο βιογραφικό ενός ηθοποιού. Ο Βρετανός δημιουργός έχει φτάσει σε ένα σπάνιο σημείο για τη σύγχρονη κινηματογραφική βιομηχανία: το όνομά του λειτουργεί από μόνο του ως παγκόσμιο brand.
Οι ταινίες του δεν χρειάζονται κάποιο ήδη γνωστό franchise για να προκαλέσουν ενδιαφέρον. Ο ίδιος ο Νόλαν είναι το franchise. Κάθε νέα δουλειά του αντιμετωπίζεται ως κινηματογραφικό γεγονός και προσελκύει ένα κοινό που είναι πρόθυμο να ακολουθήσει το προσωπικό του όραμα, είτε αφηγείται μια ιστορία μέσα στα όνειρα είτε καταπιάνεται με τη δημιουργία της ατομικής βόμβας και τον Όμηρο.
Για τον Χόλαντ, η "Οδύσσεια" πρόσφερε κάτι που καμία προηγούμενη ταινία του εκτός MCU δεν μπορούσε να του εγγυηθεί. Του επέτρεψε να συνεργαστεί με έναν από τους σημαντικότερους κινηματογραφιστές της εποχής του, να βρεθεί δίπλα σε ένα καστ γεμάτο μεγάλους ηθοποιούς και να εμφανιστεί μπροστά σε ένα τεράστιο παγκόσμιο κοινό χωρίς τη στήριξη κάποιου υπερηρωικού χαρακτήρα.
Το γεγονός ότι ο Νόλαν τον επέλεξε για τον Τηλέμαχο δεν είναι δύσκολο να εξηγηθεί. Ο Χόλαντ έχει χτίσει την καριέρα του υποδυόμενος νεαρούς άνδρες που προσπαθούν να αποδείξουν ότι είναι έτοιμοι να αναλάβουν μεγαλύτερες ευθύνες. Η νεανική του παρουσία, η αγορίστικη γοητεία και η δυνατότητά του να συνδυάζει την αφέλεια με την αποφασιστικότητα τον καθιστούσαν μια φυσική επιλογή για τον γιο του Οδυσσέα.
Η "Οδύσσεια" δεν είναι μόνο η ιστορία ενός άνδρα που προσπαθεί για δέκα χρόνια να επιστρέψει στην Ιθάκη μετά από μια δεκαετία πολέμου στην Τροία. Είναι ταυτόχρονα και η ιστορία ενός γιου που μεγάλωσε χωρίς πατέρα και καλείται να γίνει άνδρας προτού νιώσει πραγματικά έτοιμος.
Η Έμιλι Γουίλσον, στην εισαγωγή της δικής της μετάφρασης της "Οδύσσειας" το 2017, περιγράφει τον Τηλέμαχο ως έναν νέο περίπου 20 ή 21 ετών, ο οποίος μοιάζει σε πολλές στιγμές ακόμη μικρότερος. Ο Οδυσσέας έφυγε για τον πόλεμο όταν εκείνος ήταν βρέφος και, όταν αρχίζει η δράση του έπους, ο Τηλέμαχος δεν διαθέτει ακόμη τη σωματική ισχύ, τη συναισθηματική ωριμότητα, τους συμμάχους ή την πολιτική ικανότητα που απαιτούνται για να προστατεύσει τον οίκο του.
Πρέπει να επιβιώσει από την απειλή των μνηστήρων, να ωριμάσει, να αναζητήσει τον πατέρα του και τελικά να τον βοηθήσει να ανακτήσει όσα του ανήκουν. Η δική του πορεία είναι μια κανονική ιστορία ενηλικίωσης, τοποθετημένη στο εσωτερικό ενός από τα σημαντικότερα έπη της παγκόσμιας λογοτεχνίας.
Ο Χόλαντ ως υποστηρικτικός πρωταγωνιστής
Στην ταινία, ο Τηλέμαχος του Χόλαντ δέχεται τις υποχρεώσεις του με την αφοσίωση ενός γιου που έχει μεγαλώσει ακούγοντας ιστορίες για έναν πατέρα τον οποίο δεν θυμάται. Η παρουσία του λειτουργεί συχνά ως ο συνδετικός κρίκος ανάμεσα στους μεγαλύτερους και επιβλητικότερους χαρακτήρες της αφήγησης.
Δεν είναι πάντοτε εκείνος που βρίσκεται στο επίκεντρο μιας σκηνής. Συχνά, αντιθέτως, δημιουργεί τις κατάλληλες συνθήκες ώστε να ξεχωρίσουν οι συμπρωταγωνιστές του. Αυτό δεν είναι απαραίτητα μειονέκτημα. Η υποστηρικτική ερμηνεία απαιτεί μια διαφορετική μορφή γενναιοδωρίας: να καταλαβαίνεις πότε πρέπει να τραβήξεις την προσοχή και πότε να την παραχωρήσεις.
Στις σκηνές του με τον Ρόμπερτ Πάτινσον, ο Χόλαντ μεταφέρει την ενοχλητική, αλλά ταυτόχρονα συμπαθητική ενέργεια ενός μικρότερου αδελφού. Η παρουσία του επιτρέπει στον Πάτινσον να αναδείξει την απειλητική πλευρά του Αντίνοου, του μνηστήρα που επιδιώκει να πάρει τη θέση του Οδυσσέα και να γίνει ο νέος σύζυγος της Πηνελόπης.
Αντίστοιχα, στις σκηνές με την Αν Χάθαγουεϊ, ο Τηλέμαχος γίνεται ο αποδέκτης της συσσωρευμένης αγωνίας και οργής της μητέρας του. Όταν την πιέζει να επιλέξει επιτέλους έναν νέο σύζυγο ή να του παραδώσει την εξουσία, η Πηνελόπη στρέφεται εναντίον του με μια ένταση που συνδυάζει την αγανάκτηση, την εξάντληση και τη δικαιολογημένη οργή μιας γυναίκας που βρίσκεται επί χρόνια παγιδευμένη ανάμεσα στην πίστη και στην ανάγκη επιβίωσης.
Ο Χόλαντ λειτουργεί και εδώ σαν ιδανικός παρτενέρ. Η απορία και η νεανική βεβαιότητα του Τηλέμαχου δίνουν στην Πηνελόπη τον χώρο να αποκαλύψει όλο το συναισθηματικό βάρος της θέσης της.
Η σημαντικότερη στιγμή του έρχεται όταν ο Οδυσσέας του Ματ Ντέιμον επιστρέφει επιτέλους στην Ιθάκη μεταμφιεσμένος σε ζητιάνο. Ο Τηλέμαχος βρίσκεται μπροστά σε έναν άνδρα που δεν έχει γνωρίσει ποτέ και καλείται να αναγνωρίσει ως πατέρα του κάποιον που μέχρι τότε υπήρχε στη ζωή του περισσότερο ως μύθος παρά ως πραγματικός άνθρωπος.
Ο Χόλαντ αποδίδει τη σκηνή με μια συγκρατημένη συναισθηματική πολυπλοκότητα. Η αναγνώριση δεν γίνεται μέσα από μια μεγάλη και επιδεικτική έκρηξη, αλλά μέσα από τη σταδιακή κατανόηση του τι συμβαίνει. Για λίγες στιγμές, ο νεαρός άνδρας βλέπει πίσω από τη μεταμφίεση και αντιλαμβάνεται ότι ο ξένος που έχει απέναντί του είναι ο πατέρας που περίμενε σε ολόκληρη τη ζωή του.
Από εκεί και πέρα, όμως, κάνει ένα βήμα πίσω. Η ταινία παραχωρεί στον Οδυσσέα τον χώρο για τη μεγάλη τελική του επιστροφή.
Γιατί το φινάλε περιορίζει τον Τηλέμαχο
Στο ομηρικό έπος, ο Τηλέμαχος πολεμά στο πλευρό του πατέρα του και συμμετέχει ενεργά στην εξόντωση των μνηστήρων. Η μάχη λειτουργεί και ως η δική του τελική δοκιμασία. Δεν είναι πλέον το παιδί που αδυνατούσε να υπερασπιστεί το σπίτι του, αλλά ένας άνδρας που διεκδικεί τη θέση του στην οικογένεια και στον θρόνο της Ιθάκης.
Η κινηματογραφική μεταφορά του Νόλαν επιλέγει διαφορετικό δρόμο. Ο Τηλέμαχος δεν βρίσκεται πραγματικά δίπλα στον Οδυσσέα στη μεγάλη αναμέτρηση. Η δική του συμβολή περιορίζεται στην οριακή νίκη απέναντι σε έναν προδότη βοσκό και στην παράδοση ενός ξίφους στον πατέρα του.
Η επιλογή αυτή μπορεί να εξηγηθεί μέσα από το συνολικό όραμα του Νόλαν για τον Οδυσσέα. Η ταινία φαίνεται να ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για το βάρος που κουβαλά ο ήρωας εξαιτίας του πολέμου και της εξαπάτησης που συνδέεται με τον Δούρειο Ίππο. Ίσως, λοιπόν, ο σκηνοθέτης να θέλει η τελική βία να ανήκει αποκλειστικά στον άνθρωπο που τη δημιούργησε και πλέον πρέπει να αντιμετωπίσει τις συνέπειές της.
Αυτή η προσέγγιση, ωστόσο, αφαιρεί από τον Τηλέμαχο το τελευταίο και σημαντικότερο βήμα της ενηλικίωσής του. Ο χαρακτήρας δεν αποκτά την ευκαιρία να αποδείξει με τον ίδιο τρόπο ότι είναι έτοιμος να διεκδικήσει όσα του αναλογούν. Παράλληλα, αφήνει και τον Χόλαντ στο περιθώριο κατά τη διάρκεια του μεγάλου φινάλε.
Ως αποτέλεσμα, η ερμηνεία του μπορεί εύκολα να χαθεί πίσω από τις πιο θεαματικές ή επιβλητικές παρουσίες της ταινίας. Εκείνος, πάντως, υπηρετεί με συνέπεια τον ρόλο που του έχει δοθεί, ακόμη κι όταν το σενάριο δεν του προσφέρει τη στιγμή απόλυτης δικαίωσης που θα μπορούσε να έχει.
Η ερμηνεία που δίχασε το κοινό
Η "Οδύσσεια" έχει γνωρίσει τεράστια εμπορική επιτυχία και έχει γίνει δεκτή με ενθουσιασμό από μεγάλο μέρος των κριτικών και του κοινού. Θεωρείται ήδη βέβαιο ότι θα πρωταγωνιστήσει στην επόμενη περίοδο των κινηματογραφικών βραβείων και θα διεκδικήσει αρκετά Όσκαρ.
Η παρουσία του Χόλαντ, ωστόσο, έχει προκαλέσει μία από τις μεγαλύτερες συζητήσεις γύρω από την ταινία. Πέρα από τις αντιδράσεις για την πιστότητα του Νόλαν στον Όμηρο και τις ατελείωτες διαφωνίες για την ιστορική ακρίβεια των κοστουμιών, των κρανών και των όπλων, ο Τηλέμαχος έχει εξελιχθεί σε έναν από τους πιο διχαστικούς χαρακτήρες της παραγωγής.
Για ορισμένους θεατές, ο Χόλαντ αποτελεί μια ευχάριστη έκπληξη και αποδεικνύει ότι μπορεί να σταθεί με άνεση σε ένα τόσο απαιτητικό καστ. Για άλλους, είναι ο πιο αδύναμος κρίκος μιας ταινίας γεμάτης από μερικούς από τους καλύτερους ηθοποιούς του Χόλιγουντ. Το Variety έφτασε μέχρι το σημείο να κατατάξει τις 17 βασικές ερμηνείες της παραγωγής και να τοποθετήσει τον Χόλαντ στην τελευταία θέση.
Ένα μέρος της αρνητικής αντίδρασης μπορεί να οφείλεται στη βαθιά σύγχρονη εικόνα που εκπέμπει ο ηθοποιός. Ο Χόλαντ έχει συνδεθεί τόσο έντονα με την εποχή των social media, το MCU και τη νεανική ποπ κουλτούρα, ώστε ορισμένοι θεατές δυσκολεύονται να τον αποδεχθούν ως πρίγκιπα της αρχαίας Ιθάκης.
Δεν βοηθά απαραίτητα και το γεγονός ότι σε ορισμένες στιγμές χρησιμοποιεί εκφράσεις όπως "μαμά" και "μπαμπάς", ενώ διατηρεί μια αμερικανική προφορά που θυμίζει έντονα τον Πίτερ Πάρκερ. Αυτές οι λεπτομέρειες ενισχύουν την αίσθηση ότι ένας σύγχρονος έφηβος της Marvel μεταφέρθηκε ξαφνικά μέσα σε ένα αρχαίο έπος.
Υπάρχει επίσης το βάρος του ίδιου του ονόματος του Νόλαν. Μια ταινία του συνοδεύεται από ένα επίπεδο κύρους και προσδοκιών με το οποίο ο Χόλαντ δεν είχε έρθει ξανά αντιμέτωπος. Το κοινό πιθανότατα τον κρίνει πλέον με διαφορετικά μέτρα από εκείνα που χρησιμοποιούσε στις παραγωγές της Marvel ή σε περιπέτειες όπως το "Uncharted".
Η σημαντικότερη αιτία, όμως, ίσως βρίσκεται στην οικειότητα. Οι θεατές γνωρίζουν τόσο καλά τον Spider-Man του Χόλαντ, ώστε είναι δύσκολο να μη βλέπουν τον Πίτερ Πάρκερ πίσω από κάθε νεαρό χαρακτήρα που υποδύεται. Το πρόβλημα γίνεται ακόμη μεγαλύτερο επειδή ο Τηλέμαχος και ο Πίτερ μοιράζονται αρκετά κοινά χαρακτηριστικά.
Ο Πίτερ Πάρκερ και ο Τηλέμαχος ταξιδεύουν προς την ίδια ενηλικίωση
Στο "Spider-Man: Homecoming" του 2017, ο νεαρός Πίτερ προσπαθεί να αποδείξει ότι μπορεί να αναλάβει μεγαλύτερες ευθύνες. Θέλει να αντιμετωπίζεται σαν πραγματικός υπερήρωας, όμως οι μεγαλύτεροι γύρω του επιμένουν να τον βλέπουν ως παιδί που δεν είναι ακόμη έτοιμο για τις σημαντικές μάχες.
Ο Τηλέμαχος βρίσκεται σε μια παρόμοια θέση. Επιθυμεί να πάρει τον έλεγχο της ζωής και του βασιλείου του, αλλά δεν διαθέτει ακόμη την εμπειρία, την ισχύ και την αυτοπεποίθηση που απαιτούνται. Και οι δύο χαρακτήρες ζητούν απεγνωσμένα από τον κόσμο να τους αντιμετωπίσει με τη σοβαρότητα ενός άνδρα, ενώ η συμπεριφορά τους αποκαλύπτει συχνά ότι δεν έχουν ολοκληρώσει ακόμη αυτή τη μετάβαση.
Στο "Spider-Man: Far From Home", ο Πίτερ καλείται να κινηθεί κάτω από τη βαριά σκιά του Τόνι Σταρκ. Ο θάνατος του μέντορά του δεν τον απελευθερώνει, αλλά τον φορτώνει με μια κληρονομιά που δεν είναι βέβαιος ότι μπορεί να διαχειριστεί.
Ο Τηλέμαχος ζει επίσης κάτω από τη σκιά μιας πανίσχυρης πατρικής φιγούρας. Η διαφορά είναι ότι ο δικός του πατέρας απουσίαζε σε ολόκληρη τη ζωή του. Ο Οδυσσέας υπάρχει μέσα από ιστορίες, προσδοκίες και συγκρίσεις. Ο γιος του καλείται να διαμορφώσει την ταυτότητά του σε έναν κόσμο που εξακολουθεί να τον ορίζει με βάση έναν άνθρωπο που δεν γνώρισε.
Και οι τρεις προσωπικές ταινίες του Χόλαντ ως Spider-Man διαδραματίζονται στα σχολικά χρόνια του Πίτερ. Ο χαρακτήρας δεν έχει εγκαταλείψει ακόμη πλήρως την ανάλαφρη και αγορίστικη περίοδο της υπερηρωικής εφηβείας. Ακόμη και όταν αντιμετωπίζει απώλειες και δύσκολες ευθύνες, παραμένει στη βάση του ένα παιδί που μαθαίνει.
Η "Οδύσσεια" θα μπορούσε να αποτελέσει για τον Χόλαντ μια ευκαιρία να ξεπεράσει αυτή την εικόνα. Αντί γι’ αυτό, του προσφέρει ακόμη έναν ρόλο ενός νεαρού άνδρα που προσπαθεί να ενηλικιωθεί. Η διαφορά είναι ότι αυτή τη φορά η διαδρομή δεν συμβαίνει στο Κουίνς, αλλά στην Ιθάκη.
Τι πήρε από τον Κρίστοφερ Νόλαν
Ανεξάρτητα από την τελική αξιολόγηση της ερμηνείας του, η συνεργασία με τον Νόλαν είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα αποδειχθεί πολύτιμη για την εξέλιξη του Χόλαντ. Ο ίδιος έχει ήδη εξηγήσει ότι η εμπειρία του στην "Οδύσσεια" άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζει τις μεγάλες παραγωγές και επηρέασε άμεσα την προετοιμασία του νέου Spider-Man.
Μιλώντας στο GQ, αποκάλυψε ότι αισθάνθηκε πλέον αρκετά σίγουρος ώστε να απαιτήσει μεγαλύτερη οργάνωση και ξεκάθαρο δημιουργικό σκοπό από τη Marvel. Δεν ήθελε να φτάνουν στα γυρίσματα και να ανακαλύπτουν εκείνη τη στιγμή τι ακριβώς προσπαθούν να κάνουν.
Το βασικό του ερώτημα ήταν απλό: Γιατί πρέπει να υπάρξει αυτή η ταινία;
Δεν του αρκούσε η απάντηση ότι πρόκειται για το τέταρτο "Spider-Man", ότι το franchise θα αποφέρει πολλά χρήματα ή ότι το στούντιο χρειάζεται ένα μεγάλο καλοκαιρινό blockbuster. Ήθελε να γνωρίζει ποια ιστορία είχαν πραγματικά ανάγκη να αφηγηθούν και τι νέο μπορούσαν να προσθέσουν στον χαρακτήρα.
Ο σκηνοθέτης Ντέστιν Ντάνιελ Κρέτον, γνωστός από το "Shang-Chi and the Legend of the Ten Rings", φαίνεται ότι συμμερίστηκε αυτή την προσέγγιση. Ο Χόλαντ επικοινωνούσε συχνά με το στούντιο και τους παραγωγούς, χρησιμοποιώντας τη συνεργασία του με τον Νόλαν ως σημείο αναφοράς. Η λογική του ήταν ότι, αφού είχε παρακολουθήσει τον Κρίστοφερ Νόλαν να εργάζεται με συγκεκριμένο τρόπο, μπορούσε πλέον να ζητήσει αντίστοιχη προετοιμασία και σοβαρότητα και από τη Marvel.
Μια πραγματικά καινούργια ημέρα για τον Spider-Man
Ο τίτλος "Brand New Day" υποδηλώνει μια νέα αρχή, όχι μόνο για την ιστορία του Πίτερ Πάρκερ, αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζεται ολόκληρη η σειρά.
Ο ήρωας έχει αφήσει πλέον πίσω του το λύκειο. Έχει μεγαλώσει, οι συνθήκες της ζωής του έχουν αλλάξει και ακόμη και η σωματική του συμπεριφορά δείχνει διαφορετική. Πλέον κάνει μέχρι και διατάσεις πριν από τις μάχες, μια μικρή χιουμοριστική λεπτομέρεια που υπενθυμίζει ότι δεν είναι πια ο ακούραστος έφηβος των προηγούμενων ταινιών.
Η τριλογία του Τζον Γουότς έχει ολοκληρωθεί και ο Κρέτον έχει αναλάβει να οδηγήσει τον χαρακτήρα στην επόμενη εποχή του. Παρότι το "Brand New Day" δεν μπορεί φυσικά να αντιμετωπιστεί σαν μια παραγωγή του μεγέθους και της φιλοδοξίας της "Οδύσσειας", φαίνεται να υιοθετεί ορισμένα από τα μαθήματα που έφερε μαζί του ο Χόλαντ.
Η ταινία απομακρύνεται, τουλάχιστον σε έναν βαθμό, από την υπερβολική εξάρτηση της Marvel από τις πράσινες οθόνες και τα εξ ολοκλήρου ψηφιακά περιβάλλοντα. Η νέα δημιουργική ομάδα δίνει μεγαλύτερη σημασία στα πραγματικά γυρίσματα, στις φυσικές τοποθεσίες και στα πρακτικά εφέ.
Αυτή η προσέγγιση μπορεί να προσφέρει στον Spider-Man μια πιο χειροπιαστή και ανθρώπινη αίσθηση, αλλά και να βοηθήσει το franchise να ξεπεράσει τη γνώριμη ιστορία ενός παιδιού που προσπαθεί να αποδείξει ότι είναι έτοιμο να γίνει ήρωας. Ο Πίτερ Πάρκερ δεν μπορεί να παραμένει μαθητής για πάντα. Το ίδιο ισχύει, κατά κάποιον τρόπο, και για τον ηθοποιό που τον υποδύεται.
Η δήλωση που επέστρεψε στα 30 του
Ο Χόλαντ παίζει τον Spider-Man από τα 18 του. Το 2021, σε μια συνέντευξή του στο GQ, είχε δηλώσει ότι, αν εξακολουθούσε να υποδύεται τον χαρακτήρα μετά τα 30 του χρόνια, τότε θα σήμαινε πως είχε κάνει κάτι λάθος.
Η ηλικία αυτή έφτασε και δεν υπάρχει καμία ουσιαστική ένδειξη ότι η πορεία του ως Spider-Man πλησιάζει στο τέλος της. Μόλις πέντε χρόνια έχουν περάσει από εκείνη τη δήλωση, όμως σήμερα ακούγεται σαν κάτι που θα μπορούσε να έχει ειπωθεί μόνο με την αυτοπεποίθηση και την αφέλεια των 20.
Όταν είσαι νέος, τα 30 μοιάζουν μακρινά και σχεδόν απειλητικά. Φαντάζεσαι ότι μέχρι τότε θα έχεις αφήσει πίσω σου οτιδήποτε σε συνδέει με τη νεότητα και θα έχεις μετατραπεί σε μια εντελώς διαφορετική εκδοχή του εαυτού σου. Όταν τελικά φτάνεις εκεί, καταλαβαίνεις ότι η μετάβαση δεν είναι τόσο απόλυτη.
Όταν το GQ τού υπενθύμισε τη συγκεκριμένη φράση, ο Χόλαντ παραδέχθηκε ότι σήμερα σκέφτεται διαφορετικά. Το να υποδύεται τον Spider-Man, είπε, αποτέλεσε μία από τις μεγαλύτερες χαρές της ζωής του. Πλέον είναι πρόθυμος να συνεχίσει για όσο διάστημα το στούντιο και το κοινό εξακολουθούν να τον θέλουν στον ρόλο.
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχει εγκαταλείψει την επιθυμία του να εξελιχθεί. Ίσως απλώς έχει καταλάβει ότι δεν χρειάζεται να απορρίψει τον Spider-Man για να προχωρήσει. Η πραγματική πρόκληση είναι να διατηρήσει τον ρόλο που τον καθιέρωσε, χωρίς να επιτρέψει να γίνει το μοναδικό πράγμα που μπορεί να τον ορίσει.
Το τέλος του "παιδιού στο Χόλιγουντ"
Με την "Οδύσσεια" και το "Brand New Day" να κυκλοφορούν σχεδόν ταυτόχρονα, ο Χόλαντ βρίσκεται σε ένα σπάνιο σημείο. Συμμετέχει αφενός σε μια φιλόδοξη παραγωγή υψηλού κύρους και αφετέρου επιστρέφει στον πιο εμπορικό και αναγνωρίσιμο ρόλο του.
Ο ίδιος περιέγραψε αυτή τη διπλή εμπειρία ως μια μορφή επανεκκίνησης. Θεωρεί ότι του δόθηκε η δυνατότητα να κλείσει το κεφάλαιο του παιδιού που μεγάλωσε μέσα στο Χόλιγουντ και να αρχίσει να αντιμετωπίζει τον εαυτό του ως ενήλικο άνδρα και δημιουργό.
Το αν θα το καταφέρει πραγματικά θα φανεί στις επόμενες επιλογές του. Μέχρι στιγμής, πάντως, τα πρότζεκτ με τα οποία έχει συνδεθεί δείχνουν μια ξεκάθαρη πρόθεση να κινηθεί προς πιο ώριμους και διαφορετικούς χαρακτήρες.
Πρώτο στη σειρά βρίσκεται το εδώ και χρόνια σχεδιαζόμενο biopic του Φρεντ Αστέρ. Η παραγωγή ανακοινώθηκε πριν από περίπου πέντε χρόνια, αλλά πλέον φαίνεται ότι πλησιάζει επιτέλους στην έναρξη των γυρισμάτων.
Ο Χόλαντ έχει αρχίσει τις πρόβες και επιστρέφει ουσιαστικά στις ρίζες του από την εποχή του "Billy Elliot". Σκοπεύει να εκτελέσει ο ίδιος τις χορευτικές σκηνές της ταινίας, αξιοποιώντας μια πλευρά των ικανοτήτων του που το ευρύ κινηματογραφικό κοινό δεν έχει δει ακόμη σε πλήρη έκταση.
Έχει επίσης συμφωνήσει να πρωταγωνιστήσει μαζί με τον Όστιν Μπάτλερ στο "American Speed" της Amazon MGM Studios. Η ταινία βασίζεται στην πραγματική ιστορία των αδελφών Γουίτινγκτον, τριών γνωστών οδηγών αγώνων, δύο από τους οποίους συνδέθηκαν με το μεγάλο σκάνδαλο του πρωταθλήματος IMSA τη δεκαετία του 1980.
Εκείνη την περίοδο, αρκετοί οδηγοί είχαν κατηγορηθεί ότι χρηματοδοτούσαν την αγωνιστική τους δραστηριότητα με χρήματα που προέρχονταν από διακίνηση ναρκωτικών, ξέπλυμα χρήματος και φοροδιαφυγή. Το υλικό προσφέρει στον Χόλαντ την ευκαιρία να κινηθεί σε έναν πιο ενήλικο κόσμο φιλοδοξίας, ταχύτητας, εγκλήματος και ηθικής κατάρρευσης.
Παράλληλα, θα πρωταγωνιστήσει στο "The Partner", τη μεταφορά του ομώνυμου νομικού θρίλερ του Τζον Γκρίσαμ που κυκλοφόρησε το 1997. Τη σκηνοθεσία θα αναλάβει ο Τζέισον Μπέιτμαν, ενώ ο Χόλαντ θα υποδυθεί έναν νεαρό δικηγόρο που σκηνοθετεί τον θάνατό του, με στόχο να κλέψει περίπου 79 εκατομμύρια ευρώ από έναν πελάτη.
Πρόκειται για έναν χαρακτήρα που απέχει αισθητά από τον αθώο και καλοπροαίρετο Πίτερ Πάρκερ. Αν η ταινία αξιοποιήσει σωστά το υλικό της, θα μπορούσε να του προσφέρει ακόμη μία σημαντική ευκαιρία να δείξει ότι μπορεί να υποδυθεί έναν σύνθετο, ηθικά αμφίσημο ενήλικο.
Το επόμενο κεφάλαιο
Θα χρειαστεί πιθανότατα αρκετός χρόνος μέχρι να φτάσουν όλες αυτές οι παραγωγές στις κινηματογραφικές αίθουσες. Στο μεταξύ, ο Χόλαντ μπορεί να φορέσει ξανά τη στολή του Spider-Man περισσότερες από μία φορές, είτε σε κάποια από τις επερχόμενες ταινίες των Avengers είτε σε ένα ακόμη προσωπικό sequel.
Ο ίδιος, πάντως, δείχνει να αντιμετωπίζει το μέλλον με διαφορετική αυτοπεποίθηση. Δεν μιλά πλέον σαν το παιδί που προσπαθεί να αποδείξει ότι έχει θέση στο Χόλιγουντ, αλλά σαν ένας ηθοποιός που γνωρίζει τι έχει ήδη πετύχει και αρχίζει να αποφασίζει πιο συνειδητά πού θέλει να κατευθυνθεί.
Όπως δήλωσε, αισθάνεται ότι βρίσκεται στην αρχή του επόμενου κεφαλαίου της ζωής του. Νιώθει πλέον νέος άνδρας και όχι παιδί, ενώ οι εξελίξεις στην προσωπική του ζωή τού έχουν προσφέρει μια διαφορετική οπτική για το πώς θέλει να υπάρξει μέσα στην κινηματογραφική βιομηχανία.
Η τρέχουσα περιοδεία του για την προώθηση των νέων του ταινιών τον έχει φέρει ξανά στο επίκεντρο της δημοσιότητας. Ακόμη και το περιστατικό κατά το οποίο έκανε εμετό στη διάρκεια μιας πρόσφατης εμφάνισής του στο "Hot Ones" μετατράπηκε αμέσως σε είδηση και υπενθύμισε πόσο έντονα εξακολουθεί να απασχολεί την ποπ κουλτούρα.
Με το "Brand New Day" να φτάνει στις αίθουσες και την "Οδύσσεια" να συνεχίζει τη θριαμβευτική της πορεία, το καλοκαίρι του Τομ Χόλαντ δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Αντιθέτως, μπορεί να αποδειχθεί η περίοδος που θα καθορίσει την επόμενη δεκαετία της καριέρας του.
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι κατά πόσο θα συνεχίσει να παίζει τον Spider-Man. Όλα δείχνουν ότι θα το κάνει για αρκετό καιρό ακόμη. Το ερώτημα είναι αν θα καταφέρει παράλληλα να χτίσει μια ταυτότητα αρκετά ισχυρή ώστε ο κόσμος να σταματήσει να βλέπει τον Πίτερ Πάρκερ κάθε φορά που εκείνος εμφανίζεται στην οθόνη.
Για χρόνια, ο Χόλαντ υποδύεται αγόρια που θέλουν να γίνουν άνδρες. Ο Πίτερ Πάρκερ προσπαθεί να αποδείξει ότι είναι πραγματικός υπερήρωας. Ο Τηλέμαχος θέλει να σταθεί δίπλα στον πατέρα του και να διεκδικήσει την κληρονομιά του. Οι επόμενοι ρόλοι του φαίνεται ότι θα τον οδηγήσουν επιτέλους σε χαρακτήρες που έχουν αφήσει αυτή τη μετάβαση πίσω τους.
Μένει να φανεί αν το ίδιο θα συμβεί και με τον ίδιο τον Χόλαντ. Αν, δηλαδή, το καλοκαίρι των δύο τεράστιων blockbuster θα αποτελέσει πράγματι το τέλος της δικής του κινηματογραφικής ενηλικίωσης και την αρχή μιας καριέρας που δεν θα χρειάζεται πλέον να καθορίζεται αποκλειστικά από τον Spider-Man.
Με πληροφορίες από το The Ringer
Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.
