Μέχρι σήμερα, η μεγάλη αγωνία γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη ήταν αν θα μας πάρει τη δουλειά. Σύμφωνα με τον Bill Gates, όμως, σύντομα το ερώτημα μπορεί να είναι διαφορετικό, όπως πόσες θέσεις εργασίας θα απομείνουν αποκλειστικά για τους ανθρώπους.
Ο συνιδρυτής της Microsoft δημοσίευσε στο προσωπικό του ιστολόγιο ένα κείμενο σχεδόν 6.000 λέξεων, στο οποίο περιγράφει μια επερχόμενη περίοδο έντονων κοινωνικών, πολιτικών και οικονομικών αναταράξεων. Παρότι εξακολουθεί να βλέπει τις τεράστιες δυνατότητες της AI, αυτή τη φορά ο τόνος του είναι αισθητά πιο ανήσυχος.
Διαβάστε Επίσης
Όπως επισημαίνει, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να εξελιχθεί είτε στο μεγαλύτερο εργαλείο ισότητας που δημιουργήθηκε ποτέ είτε σε μια πρωτοφανή πηγή κοινωνικής αδικίας. Το πρόβλημα, κατά τον ίδιο, είναι ότι οι δυνατότητες και οι κίνδυνοι της τεχνολογίας εμφανίζονται ταυτόχρονα, ενώ κυβερνήσεις και κοινωνίες δεν διαθέτουν ακόμη ένα ολοκληρωμένο σχέδιο αντιμετώπισης των αλλαγών.
Γιατί αυτή η τεχνολογική επανάσταση είναι διαφορετική
Στο παρελθόν, κάθε μεγάλη τεχνολογική αλλαγή εξαφάνιζε ορισμένα επαγγέλματα αλλά δημιουργούσε καινούργια. Η μετάβαση, ωστόσο, γινόταν συνήθως σε βάθος πολλών δεκαετιών. Η AI, σύμφωνα με τον Gates, μπορεί να αλλάξει ολόκληρους κλάδους μέσα σε μία δεκαετία, επειδή δεν αντικαθιστά μόνο τη χειρωνακτική εργασία, αλλά και ανθρώπινες πνευματικές ικανότητες.
Νομικές υπηρεσίες, εξυπηρέτηση πελατών, προγραμματισμός, ιατρική, οικονομικές αναλύσεις και βιομηχανική παραγωγή βρίσκονται ανάμεσα στους τομείς που θα επηρεαστούν. Στην αρχή, μεγαλύτερη πίεση αναμένεται να δεχθούν οι θέσεις αρχικού και μεσαίου επιπέδου, γεγονός που μπορεί να δυσκολέψει ιδιαίτερα τους νέους που προσπαθούν να μπουν στην αγορά εργασίας.
Η απειλή δεν περιορίζεται στα επαγγέλματα γραφείου. Η ταχύτατη ανάπτυξη των ρομπότ αναμένεται να φέρει αντίστοιχες αλλαγές στις κατασκευές, στη φιλοξενία και σε άλλες χειρωνακτικές εργασίες.
Η AI μπορεί να κάνει και τους κινδύνους πιο "έξυπνους"
Η ανεργία δεν αποτελεί τη μοναδική ανησυχία του Gates. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να διευκολύνει απάτες, κυβερνοεπιθέσεις, παραπληροφόρηση και τη δημιουργία ιδιαίτερα πειστικών deepfakes. Παράλληλα, θα μπορούσε να βοηθήσει κακόβουλους χρήστες να αποκτήσουν γνώσεις για την κατασκευή ψηφιακών ή ακόμη και βιολογικών όπλων.
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει και στα παιδιά. Οι ψηφιακοί "σύντροφοι" που είναι πάντοτε διαθέσιμοι και προσαρμόζονται στις επιθυμίες του χρήστη ενδέχεται να επηρεάσουν την ανάπτυξη των κοινωνικών δεξιοτήτων. Την ίδια στιγμή, η υπερβολική εξάρτηση από έτοιμες απαντήσεις μπορεί να περιορίσει την κριτική σκέψη, ακριβώς στην εποχή που η αναγνώριση μιας ψεύτικης πληροφορίας γίνεται δυσκολότερη.
Κάποιες δουλειές ίσως πρέπει να μείνουν ανθρώπινες
Μία από τις προτάσεις του είναι η δημιουργία μιας κατηγορίας επαγγελμάτων που θα προστατεύονται από την πλήρη αυτοματοποίηση. Πρόκειται κυρίως για θέσεις στις οποίες η ενσυναίσθηση και η ανθρώπινη επαφή θεωρούνται αναντικατάστατες, όπως η φροντίδα ηλικιωμένων, η εκπαίδευση και η ψυχική υγεία.
Παράλληλα, επαναφέρει την ιδέα φορολόγησης της χρήσης AI και των ρομπότ. Τα έσοδα θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν την επανεκπαίδευση εργαζομένων και ένα ισχυρότερο δίχτυ κοινωνικής προστασίας.
Ο Gates δεν παρουσιάζει την τεχνητή νοημοσύνη ως απόλυτο εχθρό. Αναγνωρίζει ότι μπορεί να αλλάξει δραστικά την υγεία, την εκπαίδευση, την καθαρή ενέργεια και τις δημόσιες υπηρεσίες. Η προειδοποίησή του βρίσκεται κυρίως στο γεγονός ότι, αν η ανθρωπότητα περιμένει μέχρι να εμφανιστούν μαζικά οι συνέπειες, πιθανότατα θα έχει ήδη αργήσει. Η AI προχωρά με ταχύτητα και το ερώτημα είναι αν οι άνθρωποι θα καταφέρουν να συμβαδίσουν μαζί της.
