Για πολλά χρόνια, η προπόνηση χωρίς να έχει προηγηθεί γεύμα αποτελούσε αντικείμενο έντονων συζητήσεων στον χώρο του fitness. Από τη μία πλευρά, παρουσιάστηκε ως ένας αποτελεσματικός τρόπος για μεγαλύτερη καύση λίπους. Από την άλλη, αρκετοί υποστήριζαν ότι μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη μυϊκή ανάπτυξη και τη συνολική απόδοση. Όπως συμβαίνει συχνά στη διατροφή και την άσκηση, η αλήθεια φαίνεται να βρίσκεται κάπου ανάμεσα στα δύο άκρα.
Μια πρόσφατη επιστημονική μελέτη έρχεται να προσθέσει νέα δεδομένα στη συζήτηση, υποδεικνύοντας ότι η προπόνηση σε κατάσταση νηστείας ίσως να μην είναι τόσο επιβαρυντική για τη δύναμη και την εκρηκτικότητα όσο πιστεύαμε μέχρι σήμερα.
Προπόνηση χωρίς φαγητό: Μύθοι και αλήθειες
Οι ερευνητές εξέτασαν αθλητές με υψηλό επίπεδο φυσικής κατάστασης κατά τη διάρκεια του Ραμαζανιού, μιας περιόδου κατά την οποία απέχουν από φαγητό και νερό για αρκετές ώρες μέσα στην ημέρα.
Οι συμμετέχοντες αξιολογήθηκαν έπειτα από περίπου 13 ώρες νηστείας και στη συνέχεια επανεξετάστηκαν μετά το τέλος της περιόδου αυτής, όταν είχαν επιστρέψει σε κανονική διατροφική ρουτίνα και είχαν καταναλώσει γεύμα πριν από την άσκηση.
Παρά το γεγονός ότι οι αθλητές είχαν λιγότερο ύπνο, χαμηλότερα επίπεδα σακχάρου στο αίμα και παρουσίαζαν ήπια αφυδάτωση, οι μετρήσεις τους δεν εμφάνισαν ουσιαστικές διαφορές σε βασικούς δείκτες απόδοσης.
Δύναμη και εκρηκτικότητα παρέμειναν σταθερές
Στο πλαίσιο της έρευνας πραγματοποιήθηκαν δοκιμασίες που αξιολογούσαν τη μέγιστη δύναμη, την ταχύτητα παραγωγής ισχύος, τις πιέσεις πάγκου, τα άλματα με επιβάρυνση και άλλες εκρηκτικές κινήσεις.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι επιδόσεις των αθλητών παρέμειναν σε μεγάλο βαθμό αμετάβλητες. Με άλλα λόγια, το γεγονός ότι ήταν νηστικοί δεν σήμαινε αυτόματα ότι ήταν και λιγότερο ικανοί να αποδώσουν.
Αυτό αποτελεί μια ενδιαφέρουσα υπενθύμιση ότι η υποκειμενική αίσθηση κόπωσης ή πείνας δεν αντικατοπτρίζει πάντα τις πραγματικές δυνατότητες του σώματος.
Η διατροφή εξακολουθεί να παίζει σημαντικό ρόλο
Βέβαια, το γεγονός ότι η νηστεία δεν οδήγησε σε μείωση της δύναμης στη συγκεκριμένη μελέτη δεν σημαίνει ότι η προπονητική απόδοση είναι ανεξάρτητη από τη διατροφή.
Υπάρχουν αρκετές έρευνες που έχουν δείξει οφέλη όταν προηγείται κατανάλωση τροφής πριν από την άσκηση, ιδιαίτερα σε προγράμματα που στοχεύουν στη βελτίωση της δύναμης και της μυϊκής ανάπτυξης.
Μάλιστα, ορισμένες μελέτες έχουν καταγράψει μεγαλύτερες βελτιώσεις σε ασκήσεις όπως τα squats και τα deadlifts σε άτομα που γυμνάζονταν αφού είχαν φάει, σε σύγκριση με όσους προπονούνταν νηστικοί.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο ξεκάθαρη όταν μιλάμε για προπονήσεις μεγάλης διάρκειας. Σε αθλήματα αντοχής ή σε πολύωρες προπονήσεις, τα ενεργειακά αποθέματα και η σωστή ενυδάτωση επηρεάζουν άμεσα την απόδοση.
Δεν αντιδρούν όλοι οι άνθρωποι με τον ίδιο τρόπο
Ένας ακόμη παράγοντας που δεν πρέπει να αγνοείται είναι η ατομική ανταπόκριση.
Υπάρχουν άνθρωποι που νιώθουν απόλυτα λειτουργικοί όταν γυμνάζονται νωρίς το πρωί χωρίς να έχουν φάει τίποτα. Για άλλους, η ίδια συνθήκη συνοδεύεται από αδυναμία συγκέντρωσης, έλλειψη ενέργειας και μειωμένη διάθεση για άσκηση.
Γι’ αυτό και δεν υπάρχει μία προσέγγιση που να λειτουργεί το ίδιο αποτελεσματικά για όλους. Η προσωπική εμπειρία και η παρακολούθηση της απόδοσης αποτελούν πολύτιμα εργαλεία για να βρει ο καθένας τι του ταιριάζει καλύτερα.
Τι ισχύει τελικά για την απώλεια λίπους;
Όταν ο στόχος είναι η μείωση του σωματικού βάρους ή του ποσοστού λίπους, ο πιο σημαντικός παράγοντας εξακολουθεί να είναι η συνολική θερμιδική ισορροπία.
Η καύση λίπους δεν εξαρτάται αποκλειστικά από το αν κάποιος προπονείται νηστικός ή χορτάτος, αλλά κυρίως από το αν διατηρεί ένα σταθερό θερμιδικό έλλειμμα σε βάθος χρόνου.
Επομένως, η προπόνηση με άδειο στομάχι δεν αποτελεί κάποιο "μαγικό κόλπο" για πιο γρήγορα αποτελέσματα.
Αντίθετα, αν ένα μικρό γεύμα πριν από την προπόνηση βοηθά κάποιον να προπονηθεί με μεγαλύτερη ένταση και καλύτερη ποιότητα, τότε μπορεί να συμβάλει έμμεσα σε καλύτερα αποτελέσματα συνολικά.
Η νέα έρευνα δείχνει ότι η προπόνηση σε κατάσταση νηστείας δεν οδηγεί απαραίτητα σε πτώση της δύναμης ή της εκρηκτικότητας, τουλάχιστον σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο και σε καλά προπονημένα άτομα.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η σωστή διατροφική υποστήριξη παύει να έχει σημασία. Οι υδατάνθρακες, η πρωτεΐνη και η επαρκής ενυδάτωση εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικούς παράγοντες για την απόδοση και την αποκατάσταση.
Το πιο χρήσιμο ίσως μήνυμα είναι ότι δεν χρειάζεται να κυνηγάμε την τελειότητα. Όταν υπάρχει η δυνατότητα, η σωστή τροφοδότηση του οργανισμού είναι ιδανική. Όταν όμως οι συνθήκες δεν είναι ιδανικές, μια καλή προπόνηση εξακολουθεί να αξίζει περισσότερο από το να μην προπονηθείς καθόλου.
Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.