Για χρόνια, ο στόχος των social media ήταν να κρατούν τον χρήστη μπροστά στην οθόνη όσο περισσότερο γίνεται. Τώρα, μία ιστορική δικαστική συμφωνία αναγκάζει τη Meta να αλλάξει τους κανόνες του παιχνιδιού, τουλάχιστον για τους ανήλικους χρήστες του Facebook και του Instagram στις ΗΠΑ.
Ο τεχνολογικός κολοσσός συμφώνησε να καταβάλει έως και 16,7 δισ. δολάρια στο πλαίσιο συμβιβασμού με πολιτείες και επικράτειες των Ηνωμένων Πολιτειών. Η συμφωνία επιτεύχθηκε μόλις πέντε ημέρες μετά την έναρξη μιας ομοσπονδιακής δίκης, η οποία αναμενόταν να διαρκέσει συνολικά 19 ημέρες και αφορούσε τον τρόπο με τον οποίο η εταιρεία προστατεύει τους νεότερους χρήστες των πλατφορμών της.
Διαβάστε Επίσης
Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρέθηκαν καταγγελίες σχετικά με τη συλλογή και τη χρήση δεδομένων παιδιών κάτω των 13 ετών, αλλά και ο σχεδιασμός λειτουργιών που, σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, ενθαρρύνουν την υπερβολική χρήση. Η Meta αρνείται ότι παραβίασε τον νόμο, ωστόσο ο συμβιβασμός τη δεσμεύει να προχωρήσει σε σημαντικές αλλαγές.
"Φρένο" στο ατελείωτο scrolling
Η σημαντικότερη παρέμβαση είναι η καθιέρωση ημερήσιου ορίου δύο ωρών για τους εφήβους. Ο χρόνος θα υπολογίζεται συνολικά για Facebook και Instagram, ενώ για την απενεργοποίηση του περιορισμού θα απαιτείται η έγκριση γονέα. Τα προσωπικά μηνύματα εξαιρούνται, ώστε οι ανήλικοι να μπορούν να επικοινωνούν με φίλους και συγγενείς.
Οι εφαρμογές θα μπλοκάρονται από τα μεσάνυχτα έως τις 06:00, ενώ κατά τις σχολικές ώρες, από τις 08:00 έως τις 15:00, οι ειδοποιήσεις θα απενεργοποιούνται. Παράλληλα, οι έφηβοι θα βλέπουν υπενθυμίσεις έπειτα από κάθε 15 λεπτά συνεχόμενης χρήσης, καθώς και όταν συμπληρώνουν συνολικά 60 και 90 λεπτά μέσα στην ημέρα.
Οι αλλαγές δεν σταματούν εκεί. Ο αριθμός των likes και των αντιδράσεων θα κρύβεται από προεπιλογή, περιορίζοντας μία από τις βασικότερες πηγές κοινωνικής πίεσης στις πλατφόρμες. Οι έφηβοι θα έχουν επίσης τη δυνατότητα να επιλέγουν χρονολογική ροή αναρτήσεων αντί για εκείνη που διαμορφώνεται από τον αλγόριθμο, ενώ οι γονείς θα μπορούν να απενεργοποιούν την αυτόματη αναπαραγωγή των βίντεο.
Η Meta θα μπλοκάρει ακόμη τα φίλτρα που σχετίζονται με αισθητικές επεμβάσεις και ακραίο μακιγιάζ, ενώ σχεδιάζει να ενισχύσει τα συστήματα αναγνώρισης ηλικίας. Στόχος είναι να εντοπίζονται τόσο οι λογαριασμοί παιδιών κάτω των 13 ετών όσο και εκείνοι εφήβων που έχουν δηλώσει ψεύτικη ημερομηνία γέννησης. Οι περισσότερες λειτουργίες αναμένεται να εφαρμοστούν μέσα στους επόμενους έξι μήνες, ενώ η πλήρης αναβάθμιση των ελέγχων ηλικίας μπορεί να χρειαστεί έως και έναν χρόνο.
Η πίεση περνά σε TikTok και YouTube
Από το συνολικό ποσό του συμβιβασμού, περίπου 12,7 δισ. δολάρια είναι εγγυημένα και θα καταβληθούν σε ετήσιες δόσεις μέσα σε μία δεκαετία. Το υπόλοιπο συνδέεται με την υιοθέτηση αντίστοιχων μέτρων από το TikTok και το YouTube, όπως όριο χρήσης μίας ώρας, νυχτερινός αποκλεισμός και αποτελεσματικότερη εξακρίβωση ηλικίας.
Εφόσον οι δύο πλατφόρμες ακολουθήσουν, το όριο της Meta θα μειωθεί επίσης από τις δύο ώρες στη μία. Πρόκειται για μια "ρήτρα" που μεταφέρει την πίεση σε ολόκληρη τη βιομηχανία και επιχειρεί να αποτρέψει τους εφήβους από το να μετακινούνται απλώς από τη μία εφαρμογή στην άλλη.
Για τη Meta, η συμφωνία προστατεύει ένα επιχειρηματικό μοντέλο που εξακολουθεί να στηρίζεται στα δεδομένα και στη διαφήμιση, παρά τη μεγάλη στροφή προς την τεχνητή νοημοσύνη. Για τους χρήστες, όμως, μπορεί να σηματοδοτεί κάτι μεγαλύτερο: την αρχή του τέλους για το ανεξέλεγκτο doomscrolling των ανηλίκων.
