Η απώλεια του πατέρα σου δεν συμβαίνει μόνο μία φορά. Δεν είναι μόνο εκείνο το τηλεφώνημα, η κηδεία, οι άνθρωποι που έρχονται να σου σφίξουν το χέρι και οι πρώτες παράξενες εβδομάδες όπου ο χρόνος μοιάζει να έχει χάσει τη φυσιολογική του ταχύτητα. Συμβαίνει ξανά.
Την πρώτη φορά που θα θελήσεις να τον πάρεις τηλέφωνο για να τον ρωτήσεις κάτι και θα θυμηθείς ότι δεν μπορείς. Όταν θα σου συμβεί κάτι καλό και για ένα κλάσμα του δευτερολέπτου θα σκεφτείς ότι πρέπει να του το πεις. Όταν θα βρεις ένα παλιό του αντικείμενο σε ένα συρτάρι. Όταν θα ακούσεις τον εαυτό σου να χρησιμοποιεί μια έκφρασή του και θα συνειδητοποιήσεις πόσο πολύ του μοιάζεις.
Και κάποια στιγμή συμβαίνει κάτι ακόμη πιο παράξενο: καταλαβαίνεις ότι τώρα εσύ είσαι ο μεγάλος.
Χάνεις και την αίσθηση ότι κάποιος βρίσκεται από πάνω
Για πολλούς άντρες ο πατέρας παραμένει, ακόμη και όταν έχουν περάσει τα 30 ή τα 40, ένα περίεργο τελευταίο δίχτυ ασφαλείας.
Μπορεί να έχεις δουλειά, σπίτι, σχέση, παιδιά, λογαριασμούς και ευθύνες. Μπορεί να μη χρειάζεσαι τη βοήθειά του εδώ και χρόνια. Κι όμως, κάπου βαθιά υπάρχει ακόμη η αίσθηση ότι βρίσκεται εκεί. Ότι αν όλα πάνε πραγματικά στραβά, υπάρχει ένας άνθρωπος ένα επίπεδο πάνω από εσένα. Κάποιος που ξέρει τι πρέπει να γίνει.
Ή, τουλάχιστον, κάποιος που εσύ πιστεύεις ότι ξέρει. Όταν αυτός ο άνθρωπος φύγει, δεν χάνεις μόνο τον πατέρα σου. Χάνεις και αυτή την ασφάλεια. Ξαφνικά δεν υπάρχει επόμενη γραμμή άμυνας. Δεν υπάρχει κάποιος μεγαλύτερος να κοιτάξεις όταν δεν ξέρεις τι πρέπει να κάνεις. Τώρα κοιτάζουν εσένα.
Οι άντρες πενθούν συχνά στις λεπτομέρειες
Το πένθος δεν είναι πάντοτε θεαματικό. Δεν σημαίνει ότι κάθεσαι μόνος κοιτάζοντας παλιές φωτογραφίες, όπως θα το κινηματογραφούσε κάποιος. Μερικές φορές είναι πολύ πιο πεζό.
Ένα εργαλείο που δεν θέλεις να πετάξεις επειδή ήταν δικό του. Ένα παλιό μπουφάν. Ένα τραγούδι στο αυτοκίνητο. Μια διαδρομή που κάνατε μαζί. Ένα φαγητό. Μια συμβουλή που κάποτε αγνοούσες και τώρα πιάνεις τον εαυτό σου να επαναλαμβάνει.Μεγαλώσαμε όμως με την ιδέα ότι η θλίψη έχει ημερομηνία λήξης. Ότι πενθείς, περνάει ένα διάστημα και μετά "προχωράς".
Δεν λειτουργεί ακριβώς έτσι. Προχωράς. Δουλεύεις, γελάς, ερωτεύεσαι, ταξιδεύεις, κάνεις σχέδια. Απλώς παίρνεις την απώλεια μαζί σου. Και με τον καιρό μαθαίνεις να ζεις με το βάρος της χωρίς να χρειάζεται να την αφήσεις πίσω.
Διαβάστε Επίσης
Όσο μεγαλώνεις, αρχίζεις να γνωρίζεις τον άντρα πίσω από τον πατέρα
Υπάρχει όμως και κάτι ακόμη που συμβαίνει με τα χρόνια. Ο πατέρας σου σταματά σταδιακά να είναι μόνο "ο μπαμπάς". Αρχίζεις να βλέπεις τον άντρα πίσω από τον ρόλο.
Καταλαβαίνεις πόσο νέος ήταν όταν προσπαθούσε να δείχνει ότι είχε όλες τις απαντήσεις. Πόσο πιθανό είναι να φοβόταν κι εκείνος. Πόσες φορές αυτοσχεδίαζε. Πόσα πράγματα μπορεί να κουβαλούσε χωρίς να τα συζητά. Θυμάσαι αποφάσεις του που κάποτε σου φαίνονταν αυτονόητες και τώρα αντιλαμβάνεσαι πόσο δύσκολες πρέπει να ήταν.
Και συμβαίνει μια παράξενη αντιστροφή. Ενώ εκείνος δεν βρίσκεται πια εδώ για να τον γνωρίσεις καλύτερα, εσύ αρχίζεις επιτέλους να τον καταλαβαίνεις. Επειδή αρχίζεις να γίνεσαι στην ηλικία του.
"Τα πήγα καλά;"
Ίσως αυτό να είναι ένα από τα πιο δύσκολα πράγματα που αφήνει πίσω της η απώλεια ενός πατέρα. Ένα ερώτημα που πολλοί γιοι κουβαλούν χωρίς να το έχουν πει ποτέ δυνατά: "Τα πήγα καλά;"
Όχι αν έβγαλες αρκετά χρήματα. Όχι αν πήρες προαγωγή, αγόρασες σπίτι ή απέκτησες το σωστό αυτοκίνητο. Αν τελικά έγιναν κάτι όλα αυτά που προσπάθησε να σου δώσει. Αν κατάφερες να γίνεις ένας άνθρωπος που θα μπορούσε να κοιτάξει και να σκεφτεί ότι άξιζε τον κόπο.
Όσο ο πατέρας σου ζει, μπορείς ακόμη να αναζητάς αυτή την επιβεβαίωση. Όταν φύγει, η απάντηση πρέπει κάποια στιγμή να έρθει από εσένα. Κοιτάζεις τη ζωή που έχτισες. Τους ανθρώπους που έχεις δίπλα σου. Τον τρόπο που τους φέρεσαι. Τις φορές που έπεσες και ξανασηκώθηκες. Τι κράτησες από εκείνον και τι αποφάσισες να κάνεις διαφορετικά.
Η ζωή χωρίς πατέρα δεν σημαίνει ότι σταματάς να είσαι γιος. Αυτό μάλλον δεν σταματά ποτέ. Σημαίνει όμως ότι κάποια στιγμή κοιτάζεις πίσω σου και ανακαλύπτεις πως εκεί όπου κάποτε στεκόταν εκείνος, τώρα στέκεσαι εσύ.
Και ίσως αυτή να είναι η πιο βαριά, αλλά και η πιο ανθρώπινη κληρονομιά που μπορεί να αφήσει ένας πατέρας στον γιο του.
