Η αντιμετώπιση της κατάθλιψης μπορεί να αλλάξει σημαντικά την ποιότητα ζωής ενός ανθρώπου. Τι συμβαίνει, όμως, όταν η θεραπεία που βελτιώνει την ψυχική του υγεία αρχίζει να επηρεάζει τη σεξουαλική του ζωή; Πρόκειται για ένα ζήτημα που απασχολεί αρκετούς άντρες, αλλά συχνά παραμένει εκτός της συζήτησης με τον θεράποντα γιατρό.
Τα αντικαταθλιπτικά αποτελούν βασική θεραπευτική επιλογή για την κατάθλιψη και ορισμένες αγχώδεις διαταραχές. Παρότι μπορούν να προσφέρουν ουσιαστική ανακούφιση από τα συμπτώματα, ορισμένα επηρεάζουν τη σεξουαλική λειτουργία, προκαλώντας αλλαγές στην επιθυμία, στη στύση ή στην ικανότητα επίτευξης οργασμού.
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι οι άντρες που λαμβάνουν αντικαταθλιπτικά θα αντιμετωπίσουν τέτοιες δυσκολίες. Η ανταπόκριση εξαρτάται από το φάρμακο, τη δοσολογία και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε οργανισμού.
Πώς επηρεάζουν τη λίμπιντο, τη στύση και τον οργασμό;
Οι εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRIs), στους οποίους ανήκουν φάρμακα όπως η σερτραλίνη, η φλουοξετίνη και η παροξετίνη, συγκαταλέγονται στα αντικαταθλιπτικά που συνδέονται συχνότερα με σεξουαλικές παρενέργειες. Αντίστοιχα προβλήματα μπορούν να εμφανιστούν και με τους αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης και νοραδρεναλίνης (SNRIs).
Η σεροτονίνη συμμετέχει στη ρύθμιση της διάθεσης, αλλά επηρεάζει και τους μηχανισμούς της σεξουαλικής απόκρισης. Οι αλλαγές στη νευροδιαβίβαση μπορούν, σε ορισμένους άντρες, να μειώσουν την ερωτική επιθυμία ή να δυσκολέψουν την επίτευξη και τη διατήρηση της στύσης.
Μια ιδιαίτερα χαρακτηριστική παρενέργεια είναι η καθυστερημένη εκσπερμάτιση ή η δυσκολία επίτευξης οργασμού. Ένας άντρας μπορεί να έχει φυσιολογική στύση και να αισθάνεται σεξουαλική διέγερση, αλλά να χρειάζεται περισσότερο χρόνο για να ολοκληρώσει τη σεξουαλική επαφή.
Μάλιστα, συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση που δημοσιεύτηκε το 2026 διαπίστωσε σημαντικά αυξημένο κίνδυνο διαταραχών οργασμού στους ασθενείς που λάμβαναν SSRIs συγκριτικά με όσους λάμβαναν εικονικό φάρμακο.
Αξίζει, ωστόσο, να επισημανθεί ότι η ίδια η κατάθλιψη μπορεί να προκαλέσει μειωμένη λίμπιντο και σεξουαλικές δυσκολίες, ακόμη και χωρίς φαρμακευτική αγωγή.
Υπάρχει τρόπος να αντιμετωπιστούν οι παρενέργειες;
Το σημαντικότερο είναι να μη διακόπτει κανείς αυθαίρετα την αντικαταθλιπτική θεραπεία. Η απότομη διακοπή μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα απόσυρσης και να αυξήσει τον κίνδυνο επανεμφάνισης των συμπτωμάτων της κατάθλιψης.
Σύμφωνα με τη Mayo Clinic, υπάρχουν αντικαταθλιπτικά που συνδέονται με μικρότερη πιθανότητα σεξουαλικών παρενεργειών, όπως η βουπροπιόνη και η μιρταζαπίνη. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο γιατρός μπορεί να εξετάσει την προσαρμογή της δοσολογίας, την αλλαγή φαρμάκου ή μια συμπληρωματική θεραπεία.
Για παράδειγμα, όταν το κυριότερο πρόβλημα είναι η στυτική δυσλειτουργία, μπορεί να αξιολογηθεί η χρήση ειδικής φαρμακευτικής αγωγής, εφόσον δεν υπάρχουν αντενδείξεις.

Σε αρκετούς ασθενείς οι παρενέργειες περιορίζονται με την πάροδο του χρόνου. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις επιμένουν και, σπανιότερα, μπορεί να συνεχιστούν ακόμη και μετά τη διακοπή συγκεκριμένων αντικαταθλιπτικών. Η συχνότητα και οι μηχανισμοί αυτής της επίμονης δυσλειτουργίας εξακολουθούν να μελετώνται.
Η σεξουαλική υγεία δεν αποτελεί δευτερεύον ζήτημα μπροστά στην ψυχική υγεία. Είναι μέρος της συνολικής ευεξίας ενός ανθρώπου και αξίζει να συζητείται ανοιχτά με τον γιατρό του.

