Ο Billy Zane είναι ο τελευταίος gentleman του Χόλιγουντ

Για το παγκόσμιο κοινό, το όνομά του θα είναι για πάντα συνδεδεμένο με το φαινόμενο του Τιτανικού, την ταινία που σημάδεψε μια ολόκληρη γενιά και συνεχίζει να συγκινεί θεατές σε όλο τον κόσμο σχεδόν τρεις δεκαετίες μετά την κυκλοφορία της.

Πίσω όμως από τον εμβληματικό χαρακτήρα του Caledon Hockley κρύβεται μια πολύ πιο σύνθετη προσωπικότητα. Ο Zane έχει κινηθεί διαχρονικά ανάμεσα σε διαφορετικά κινηματογραφικά είδη και δημιουργικούς ρόλους, εξελισσόμενος από ηθοποιός σε παραγωγό και σκηνοθέτη, ενώ συνεχίζει να εξερευνά νέες μορφές αφήγησης, από τον κλασικό κινηματογράφο μέχρι τις νέες τεχνολογίες.

Από τον Γιώργο Σατσίδη / Words by George Satsidis

Φωτογραφίες: © Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Grooming: Marianna Garayan / Garayan Salon

Με ελληνικές ρίζες που φτάνουν μέχρι τη Σπάρτη και μια βαθιά σχέση με τον ελληνικό πολιτισμό, ο Billy Zane μιλά στο Esquire Greece για την επιρροή της καταγωγής του και για τις αξίες του φιλότιμου που διαμόρφωσαν την ανατροφή του. Θυμάται τη συνεργασία του με τον James Cameron και τον Leonardo Di Caprio στον Τιτανικό, αναλογίζεται τη διαχρονική πολιτισμική επίδραση της ταινίας και μιλά για τη νέα του καλλιτεχνική πρόκληση, το Waltzing with Brando, στο οποίο υποδύεται τον θρυλικό Marlon Brando σε μια συναρπαστική και λιγότερο γνωστή περίοδο της ζωής του στη Γαλλική Πολυνησία.

Σε μια εκτενή και ουσιαστική συζήτηση, ο Zane ανοίγεται για την υποκριτική, το προσωπικό του στυλ, την πατρότητα, το μέλλον του κινηματογράφου και τη μεταβαλλόμενη σχέση ανάμεσα στην αφήγηση και την τεχνολογία. Από την τεχνητή νοημοσύνη και την immersive ψυχαγωγία μέχρι τα διαχρονικά μαθήματα του κλασικού σινεμά, μιλά για το πώς αλλάζει η βιομηχανία και γιατί η ουσία της αφήγησης παραμένει εξίσου ισχυρή.

Μια συζήτηση με έναν καλλιτέχνη που εξακολουθεί να βλέπει τον κινηματογράφο όχι απλώς ως ψυχαγωγία, αλλά ως έναν ζωντανό διάλογο ανάμεσα στον πολιτισμό, τη φαντασία και την ανθρώπινη εμπειρία.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Είσαι ένας πολύ Esquire άντρας. Πρέπει να πω ότι λατρεύω το στυλ σου. Επίσης δεν ήξερα ότι είσαι τόσο καλός ζωγράφος. Ειλικρινά εντυπωσιάστηκα. Πότε ξεκίνησες να ζωγραφίζεις;

Σε ευχαριστώ πάρα πολύ. Ξεκίνησα να δουλεύω σε αυτό το συγκεκριμένο ύφος, τον αφηρημένο εξπρεσιονισμό, το 1997, στα γυρίσματα του Τιτανικού στο Μεξικό. Βρισκόμασταν εκεί για επτά μήνες, οπότε υπήρχε πολύς χρόνος, μια πολύ ιδιαίτερη ατμόσφαιρα και ένα πολύ συγκεκριμένο συναισθηματικό περιβάλλον που κάπως με ώθησε προς αυτό το είδος έκφρασης. Η ζωγραφική έγινε μια πολύ οργανική προέκταση αυτής της εμπειρίας. Μερικά από τα έργα εκείνης της περιόδου δεν τα έχω πλέον, αλλά υπάρχει ένα που δεν πούλησα ποτέ, ένα που ακόμα δεν μπορώ να αποχωριστώ. Οπότε ναι, ξεκινά από πολλά χρόνια πριν και παραμένει μια πολύ προσωπική καλλιτεχνική γλώσσα για μένα.

Έχεις μιλήσει πολλές φορές στο παρελθόν με πολύ όμορφο τρόπο για την ελληνική σου καταγωγή. Μπορείς να μας θυμίσεις το πραγματικό οικογενειακό σου όνομα και τις ελληνικές σου ρίζες;

Γεννήθηκα με το επώνυμο Ζανετάκος, αλλά το οικογενειακό όνομα άλλαξε από τον πατέρα μου. Οι ρίζες μας είναι από τη Σπάρτη. Πολλοί πιστεύουν ότι το όνομα ακούγεται σαν να προέρχεται από την όμορφη Κεφαλονιά, αλλά όχι, είναι από τη Σπάρτη, την πόλη. Από εκεί κατάγεται η οικογένεια.

Πηγαίνεις συχνά στην Ελλάδα;

Κάθε χρόνο. Εκεί νιώθω καλύτερα από οπουδήποτε.

Μιλάς ελληνικά; Εξασκείς τη γλώσσα;

Όταν βρίσκομαι εκεί, έρχονται φυσικά. Ρέουν. Οπότε ναι, όταν είμαι στην Ελλάδα κάτι ανοίγει μέσα μου πολύ φυσικά.

Τα καταλαβαίνεις πάντως όλα, και αυτό είναι ήδη υπέροχο. Πόσο παρούσα είναι σήμερα η ελληνική σου ταυτότητα στη ζωή σου; Με ποιους τρόπους επηρεάζει τις αξίες σου, την εργασιακή σου ηθική ή ακόμη και τον τρόπο που προσεγγίζεις τη ζωή και την αφήγηση;

Οι αρχές του φιλότιμου ήταν πάντα μέσα μου. Προέρχονται από την οικογένειά μου, από τον τρόπο που μεγάλωσα. Αποδίδω κάθε επιτυχία που είχα σε αυτή τη δουλειά σε εκείνο το πνεύμα, εκείνη την αίσθηση υπηρεσίας, αξιοπρέπειας, περηφάνιας και ευθύνης.

Κατάλαβα επίσης τη λειτουργία αυτού που σήμερα αποκαλούμε media, αλλά την κατανόησα μέσα από την ιστορία του ελληνικού πολιτισμού, μέσα από τα θεατρικά φεστιβάλ της Αθήνας, μέσα από τα έργα του Αριστοφάνη και του Αισχύλου και μέσα από την ιδέα ότι η αφήγηση ιστοριών είχε σκοπό να ωθήσει τον πολιτισμό προς τα εμπρός.

Αυτή η κατανόηση έμεινε μαζί μου. Δεν ήταν απλώς μυθολογία, ούτε απλώς όμορφες ιστορίες ή πολιτισμός για χάρη του πολιτισμού. Υπήρχε και σκοπός. Γιατί αφηγούμαστε ιστορίες. Γιατί έχουν σημασία. Γιατί συνδέονται με τα βαθύτερα ερωτήματα της ανθρώπινης ύπαρξης.

Αυτά τα πράγματα ενσωματώθηκαν μέσα μου από την παιδική ηλικία και πέρασαν από γενιά σε γενιά, από την οικογένεια, από τις γιαγιάδες, από τους μεγαλύτερους.

Οπότε ναι, νιώθω πολύ κοντά όχι μόνο στην ίδια την κληρονομιά, αλλά και σε ένα από τα πολλά απίστευτα δώρα που έχει προσφέρει η Ελλάδα στον δυτικό πολιτισμό. Για μένα δεν είναι κάτι αφηρημένο. Είναι κάτι ζωντανό.

Έχεις δύο παιδιά. Έχουν μάθει καθόλου ελληνικά;

Ναι, η αλήθεια είναι ότι προσπαθούν και μιλούν λίγα ελληνικά!

Ο Τιτανικός γυρίστηκε το 1997 και κυκλοφόρησε πριν από είκοσι οκτώ σχεδόν  χρόνια, κι όμως συνεχίζει να συγκινεί το κοινό και να φέρνει δάκρυα στα μάτια των θεατών σε όλο τον κόσμο. Όταν τον γυρίζατε, φανταζόσουν ποτέ ότι θα παρέμενε τόσο συναισθηματικά ζωντανό σχεδόν τρεις δεκαετίες αργότερα;

Είναι μια πολύ ενδιαφέρουσα ερώτηση, γιατί ακόμα και σήμερα θαυμάζω τη διάρκεια και την επίδραση αυτής της ταινίας. Είχα την τύχη να συμμετέχω σε μερικές ταινίες που κατά κάποιον τρόπο ξεπέρασαν την εποχή τους, και ο Τιτανικός είναι μία από αυτές τις σπάνιες ταινίες που συνεχίζουν να περνούν από τη μία γενιά στην άλλη. Σε αυτό το σημείο έχει ήδη φτάσει δύο ή και τρεις γενιές. Όταν τον γυρίζαμε, ήξερα ότι κάναμε μια καλή ταινία. Πίστευα ότι θα είχε επιτυχία. Αλλά σίγουρα όχι σε αυτή την κλίμακα. Καθόλου. Αυτό που είναι πραγματικά συναρπαστικό, είναι να βλέπεις πώς οι άνθρωποι εξακολουθούν να με πλησιάζουν και να μοιράζονται πολύ προσωπικές ιστορίες που συνδέονται με την ταινία. Μου μιλούν για την πρώτη φορά που την είδαν, για το ποιοι ήταν τότε, για το πώς εκείνη η στιγμή σημάδεψε κάποιο προσωπικό ορόσημο στη ζωή τους.

Για κάποιους ήταν η πρώτη φορά που είδαν τον πατέρα τους να κλαίει σε μια ταινία. Ή να κλαίει γενικώς. Και, κατά κάποιον τρόπο, εκείνη η συναισθηματική απελευθέρωση έγινε μια άδεια για κάθαρση.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Νομίζω ότι θα μας έκανε καλό να έχουμε περισσότερες τέτοιες στιγμές στην κοινωνία. Πιστεύω ότι αυτός είναι ένας από τους λόγους που η ταινία παραμένει τόσο επίκαιρη. Αγγίζει κάτι μέσα στις ψυχές των ανθρώπων, στην ενσυναίσθησή τους.

Ναι, μιλά για μια καταστροφή, για μια πραγματική ιστορική τραγωδία. Αλλά μιλά και για την αγάπη, για την ανθρώπινη αδυναμία, για τις κοινωνικές τάξεις, για την ελπίδα, για όλους αυτούς τους ταξιδιώτες που κατευθύνονταν προς τον Νέο Κόσμο. Αγγίζει κάτι καθολικό. Και γι’ αυτό έγινε αυτό που έγινε παγκοσμίως.

Κοιτάζοντάς το σήμερα, τι σημαίνει για σένα το γεγονός ότι ο Τιτανικός έχει γίνει όχι απλώς μια επιτυχημένη ταινία, αλλά ένα μόνιμο κομμάτι της παγκόσμιας pop culture;

Είναι πραγματικά μια απίστευτη τιμή. Θυμάμαι μια στιγμή που με έκανε να καταλάβω την εμβέλεια του κινηματογράφου με έναν εντελώς νέο τρόπο. Λίγο αφότου γυρίσαμε τον Τιτανικό, πριν ή περίπου την εποχή που κυκλοφορούσε, ταξίδευα στην Αυστραλία. Κατέληξα σε μια πεζοπορία, σε ένα πολύ απομακρυσμένο μέρος, ύστερα από μια μεγάλη διαδρομή με βοοειδή, και μπήκα σε μια σκηνή κάπου μακριά από οτιδήποτε θα θεωρούσες προφανή σύνδεση με το Χόλιγουντ. Και εκεί, με κάποιον τρόπο, έπαιζε η ταινία του Τιτανικού.

Θυμάμαι να σκέφτομαι, πώς είναι δυνατόν να συμβαίνει αυτό; Μετά βίας υπήρχε ρεύμα εκεί. Δεν είχα ιδέα πώς είχε φτάσει ως εκεί. Πιθανότατα ήταν κάποιο bootleg ή κάποιο αντίγραφο που κυκλοφόρησε παρασκηνιακά, κι όμως βρισκόταν εκεί. Εκείνη ήταν η στιγμή που συνειδητοποίησα την κλίμακα, την εμβέλεια και τη δύναμη αυτού του μέσου. Οξύνθηκε πραγματικά η επίγνωσή μου για την ευθύνη που συνοδεύει τη συμμετοχή στον κινηματογράφο. Δεν είναι απλώς ψυχαγωγία. Ταξιδεύει, φτάνει παντού, επηρεάζει τους ανθρώπους με τρόπους που δεν περνάνε καν από το μυαλό σου τη στιγμή που δημιουργείς.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Πώς ήταν να δουλεύεις τότε με τον James Cameron;

Τον σεβόμουν απεριόριστα τότε και τον σέβομαι ακόμη περισσότερο σήμερα. Είναι ιδιοφυΐα. Είναι ακούραστος. Είναι ένας άνθρωπος που δουλεύει ασταμάτητα. Είναι εξαιρετικά ικανός σε κάθε τομέα. Θα μπορούσε να λύσει μια κάμερα και να την ξαναστήσει, αν κάτι δεν λειτουργούσε. Στα γυρίσματα ήταν ο πρώτος που έμπαινε στο νερό και ο τελευταίος που έβγαινε από αυτό. Ένα τέτοιο παράδειγμα επιβάλλει απόλυτο σεβασμό.

Είναι απίστευτα εργατικός, αλλά πέρα από αυτό συνδεθήκαμε και σε άλλα επίπεδα. Στον κινηματογράφο, βέβαια. Στην περιπέτεια. Αλλά και στο χιούμορ. Είναι πολύ αστείος άνθρωπος, και πιστεύω ότι οι αστείοι άνθρωποι είναι συχνά πολύ έξυπνοι. Λατρεύει τα λογοπαίγνια. Ταιριάξαμε πολύ καλά. Τον είδα πρόσφατα στο Avatar και γνώρισε για πρώτη φορά την κόρη μου. Ενδιαφέρθηκε πολύ για το τι σκεφτόταν, σχεδόν σαν να ήταν κομμάτι του βασικού του κοινού. Αυτό λέει πολλά για εκείνον. Ήταν γενναιόδωρος τότε και παραμένει γενναιόδωρος και τώρα. Ένας σπουδαίος μέντορας, πραγματικά.

Όταν δούλεψες τότε με τον Leonardo DiCaprio, είχες ήδη την αίσθηση ότι θα εξελισσόταν σε έναν από τους εμβληματικούς ηθοποιούς της γενιάς του;

Ναι. Απολύτως. Είχα το προνόμιο να γνωρίζω τον Leo πριν από τον Τιτανικό. Ήταν πολύ νέος, αλλά ήδη οξυδερκής, ήδη έμπειρος, ήδη με αληθινό ένστικτο. Οπότε ναι, ένιωθα ότι υπήρχε κάτι εξαιρετικό εκεί.

Και οι δύο ήμασταν πολύ χαρούμενοι που είχαμε την ευκαιρία να δουλέψουμε μαζί, και η ίδια η διαδικασία ήταν πραγματικά διασκεδαστική. Ήταν σαν μικρός μου αδελφός, με έναν τρόπο. Πάντα ήμουν πολύ περήφανος για την εξέλιξή του, ως άντρα, ως ακτιβιστή, ως καλλιτέχνη. Γίνεται συνεχώς καλύτερος.

Θυμάμαι ένα βράδυ στο Μεξικό, που πήραμε το αυτοκίνητο μαζί για να πάμε να δούμε το Romeo + Juliet. Τον κοίταξα και του είπα "ετοιμάσου, γιατί από εδώ και πέρα όλα θα αλλάξουν. Θα γίνει τρέλα". Όχι μόνο λόγω του Τιτανικού, αλλά γιατί μπορούσες ήδη να δεις πόσα ανοίγονταν για εκείνον. Κι εκείνος το πίστευε επίσης. Το καταλάβαινε. Ακόμη και σε τόσο νεαρή ηλικία, είχε τα ένστικτα βετεράνου. Ήταν ήδη ένας αληθινός movie star, αλλά ταυτόχρονα προσγειωμένος, έξυπνος και πλαισιωμένος από μια οικογένεια με την οποία ήταν πολύ δεμένος. Πάντα το θαύμαζα αυτό σε εκείνον. Και η δουλειά του σήμερα, αυτή η ισορροπία που έχει βρει ανάμεσα στο βάρος και την κωμωδία, είναι πραγματικά μεγαλειώδης.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Ας μιλήσουμε για το Waltzing with Brando. Πέρα από τη σωματική μεταμόρφωση, ποια ήταν η μεγαλύτερη συναισθηματική ή ψυχολογική πρόκληση στο να υποδυθείς τον Marlon Brando σε εκείνη τη πολύ συγκεκριμένη περίοδο της ζωής του, στη Γαλλική Πολυνησία;

Το φαινομενικά αξεπέραστο καθήκον τού να υποδυθώ εκείνον που πολλοί θεωρούν τον μεγαλύτερο ηθοποιό όλων των εποχών αιωρούνταν από πάνω μου σαν σύννεφο. Έμοιαζε σχεδόν παράλογο, κατά κάποιον τρόπο, για έναν ηθοποιό να τολμήσει να αναλάβει κάτι τέτοιο. Οπότε ο μόνος τρόπος να το προσεγγίσω ήταν με έναν πολύ αντισυμβατικό τρόπο. Αναρωτήθηκα, πώς θα έπαιζε αυτόν τον ρόλο ο ίδιος ο Marlon Brando; Και η απάντηση ήταν ότι δεν θα έδινε δεκάρα με την υπερβολικά σοβαρή, υπεραναλυτική έννοια. Θα ήταν χαλαρός. Θα ήταν διαισθητικός. Θα εμπιστευόταν το ένστικτο.

Οπότε η πρόκληση ήταν πια να μειώσω την πίεση της ίδιας της ιδέας. Όχι να αρνηθώ τη σημασία της, γιατί φυσικά και είναι μεγάλη, αλλά να μη συνθλιβώ από το μέγεθός της. Την αντιμετώπισα με σεβασμό, απολύτως, χωρίς όμως να πέσω στην παγίδα του υπερβολικού δέους. Την προσέγγισα όπως ίσως θα την προσέγγιζε κι εκείνος. Ο Brando ήταν κρουστός, ήταν μια τζαζ συνείδηση, ένα πνεύμα αυτοσχεδιασμού, όχι μόνο ως ηθοποιός αλλά και ως άνθρωπος. Ήταν βαθιά συμπονετικός, βαθιά συνδεδεμένος με τη φύση, με τους ανθρώπους, με τον ρυθμό, με τον αυθορμητισμό.

Αυτό ήταν το "κλειδί". Όχι να κάνω μια μίμηση. Ούτε να το κάνω επιτηδευμένα. Έπρεπε να ζει. Έπρεπε να αναπνέει. Ήμουν και παραγωγός της ταινίας, και για μένα ήταν ένα έργο καρδιάς. Δεν ήμουν από εκείνους τους ηθοποιούς που επιμένουν να μένουν στον ρόλο όλη μέρα ή να τους φωνάζουν "Marlon”. Μετέφερα εξοπλισμό στο σετ, φρόντιζα οι κομπάρσοι να έχουν τα σωστά παπούτσια, έλυνα πρακτικά προβλήματα έξω από το κάδρο. Το έκανα πολύ συνειδητά αυτό, γιατί δεν ήθελα να παγιδευτώ μέσα στο κεφάλι μου. Ήθελα η ερμηνεία να παραμείνει ζωντανή και αυθόρμητη.

Αυτή η ταινία εστιάζει σε μια συναρπαστική περίοδο της ζωής του Brando, όταν πήγε στη Γαλλική Πολυνησία, ερωτεύτηκε μια ντόπια γυναίκα, έκανε παιδιά εκεί και προσπαθούσε να απομακρυνθεί από το Χόλιγουντ. Αυτό μοιάζει μια πολύ ασυνήθιστη και βαθιά προσωπική επιλογή.

Ακριβώς. Αυτό ήταν που μας ενδιέφερε. Αντί να προσπαθήσουμε να κάνουμε ένα βιογραφικό έργο από τη γέννηση μέχρι τον θάνατο, πράγμα που δεν πιστεύω ότι μπορεί ποτέ να αποδώσει πραγματικά τη ζωή κάποιου μέσα από μια απλή καταγραφή οροσήμων, επιλέξαμε μια πολύ συγκεκριμένη περίοδο. Η ταινία βασίζεται στα απομνημονεύματα του Bernard Judge, του αρχιτέκτονα που προσέλαβε ο Brando για να δημιουργήσει αυτό που ουσιαστικά προοριζόταν να γίνει το πρώτο βιώσιμο zero carbon συγκρότημα στον κόσμο.

Ο κόσμος δεν το γνωρίζει αυτό για εκείνον. Γνωρίζουν το είδωλο, τον ηθοποιό, τον μύθο, το σκάνδαλο, την ταμπλόιντ εικόνα. Όμως επρόκειτο επίσης για έναν άνθρωπο βαθιά προοδευτικό, βαθιά αφοσιωμένο στα πολιτικά δικαιώματα, στα δικαιώματα των αυτοχθόνων, στην περιβαλλοντική σκέψη, στην επιστήμη, στο design. Στη Γαλλική Πολυνησία προσπαθούσε να βρει τρόπους να παράγει ενέργεια και νερό χωρίς να βασίζεται στα ορυκτά καύσιμα. Και σκεφτόταν με αυτόν τον τρόπο ήδη από το 1969 και το 1970. Κανείς δεν σκεφτόταν έτσι. Αυτή η πλευρά του είναι εξαιρετική και θέλαμε να τη φέρουμε στο προσκήνιο.

Έμαθες κάτι από ανθρώπους που ήταν κοντά του ή από συγγενείς του, που το κοινό δεν γνωρίζει πραγματικά για τον Brando;

Ναι, φυσικά. Η οικογένειά του στήριξε πάρα πολύ την ταινία. Ο γιος του και η κόρη του Rebecca συμμετείχαν ενεργά σε αυτό που κάναμε. Στη διάρκεια των γυρισμάτων, η Rebecca κοίταξε κάποιες φωτογραφίες μου μέσα στον ρόλο και πραγματικά μπερδεύτηκε για μια στιγμή. Ρώτησε: "Μισό λεπτό, αυτός είσαι εσύ ή ο μπαμπάς;". Το να το ακούσω αυτό από εκείνη σήμαινε πολλά για μένα.

Αυτό που έμαθα, περισσότερο από οποιοδήποτε μεμονωμένο περιστατικό, ήταν η ζεστασιά, το χιούμορ, η παιχνιδιάρικη φύση του, η ευφυΐα του. Υπήρχε μια μερκουριανή ποιότητα μέσα του, ναι, αλλά και μια τεράστια περιέργεια και μια πολύ ζωντανή ανθρώπινη παρουσία. Δεν ήταν απλώς αυτός ο απρόσιτος γίγαντας της ιστορίας του κινηματογράφου. Ήταν αστείος, σκανταλιάρης, τρυφερός, σύνθετος και βαθιά συνδεδεμένος με τη ζωή.

Πες μου για τη μεταμόρφωση. Στην ταινία η ομοιότητα είναι εντυπωσιακή. Πώς την πετύχατε;

Τεράστια εύσημα ανήκουν στο τμήμα μαλλιών και μακιγιάζ. Ήταν καταπληκτικοί. Μάλιστα, βρέθηκαν στη shortlist για εξέταση από την Ακαδημία, και απολύτως δικαίως. Για το μακιγιάζ του The Godfather χρειάζονταν τρεισήμισι ώρες. Χρησιμοποιήσαμε ακριβώς τα ίδια molds που είχε χρησιμοποιήσει και ο Brando. Για το υπόλοιπο της ταινίας, η προσέγγιση ήταν πιο διακριτική, περισσότερο μια ενίσχυση στη μύτη, μια περούκα και στη συνέχεια η ενσάρκωση ορισμένων στοιχείων της σωματικότητάς του.

Οπότε ναι, είναι ένας συνδυασμός τεχνικής, προσθετικών, κοστουμιών, μαλλιών, μακιγιάζ και έπειτα εσωτερικού ρυθμού. Η γκαρνταρόμπα ήταν επίσης καθοριστική. Όλα παίζουν ρόλο στη δημιουργία μιας τέτοιας ψευδαίσθησης. Ήταν μια πολύ ευφυής και εξαιρετικά λεπτομερής διαδικασία.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Ο Brando ήταν επίσης γνωστός ως ένας βαθιά αισθησιακός άντρας, κάποιος πολύ ανοιχτός στον τρόπο που ζούσε. Η ταινία αγγίζει αυτή την πλευρά της ζωής του;

Όχι άμεσα με έναν sensationalist τρόπο. Αλλά ναι, το πνεύμα του ανθρώπου είναι εκεί. Ήταν μια πολύ αισθησιακή ύπαρξη, πολύ άνετος μέσα στο σώμα του, πολύ άνετος με τη σεξουαλικότητά του, πολύ ρευστός στην ενέργειά του. Δεν νομίζω ότι λειτουργούσε μέσα σε κάποιου είδους στεγανά. Αγαπούσε ανοιχτά και ήταν συμφιλιωμένος με τον εαυτό του με έναν τρόπο που έμοιαζε πολύ φυσικός.

Η ταινία δεν εστιάζει σε αυτή τη διάσταση ως κουτσομπολιό ή ως θέαμα. Εστιάζει περισσότερο στην αγάπη του για την οικογένεια, στην αγάπη που βρήκε στο νησί, στην άνεσή του μέσα στη φύση και μέσα στον ίδιο του τον εαυτό. Υπάρχουν σκηνές γυμνής κολύμβησης, ελευθερίας, ζωής μέσα σε εκείνο το περιβάλλον, και ολόκληρη η ταινία έχει το πνεύμα της δεκαετίας του 1970, μιας πιο ελεύθερης, πιο ανοιχτής εποχής. Είναι αισθησιακή, αλλά με ήπιο τρόπο. Όχι θορυβωδώς. Περισσότερο μέσω της ατμόσφαιρας.

Μάλιστα, θέσαμε πολύ συνειδητά ως στόχο να δημιουργήσουμε μια ταινία χωρίς τραυματική μηχανική. Δεν είναι δομημένη πάνω στην εκδίκηση, ούτε στη βία, ούτε σε μια καταστροφική ανατροπή. Δεν υπάρχει αυτή η χειριστική λογική του χειρότερου πιθανού σεναρίου ύστερα από μια ψευδαίσθηση ασφάλειας. Είναι ουσιαστικά μια αλληλουχία από ανθρώπινες απολαύσεις, ιδέες, ανακαλύψεις, σχέσεις. Είναι κάτι σαν μια δίωρη απόδραση στην Ταϊτή της δεκαετίας του 1970, με πολύ ενδιαφέροντες ανθρώπους. Θέλαμε το κοινό να φεύγει από τις αίθουσες νιώθοντας πιο ανάλαφρο, με καλύτερη διάθεση, πιο ανοιχτό. Ήταν μια απολύτως συνειδητή επιλογή.

Και αυτό είναι κάτι αρκετά σπάνιο σήμερα.

Πολύ σπάνιο. Υπάρχει πολλή ένταση στον κόσμο. Εμείς θέλαμε να δημιουργήσουμε μια όαση. Μια ταινία που θα επιτρέπει στον θεατή να χαλαρώνει τους ώμους του, να αναπνέει και απλώς να περνά χρόνο με την ομορφιά, την ευφυΐα, το χιούμορ και έναν θρύλο.

Ανέφερες πριν ότι είχες μια αστεία ιστορία από το νησί. Είχατε πραγματικά καρχαρίες στο νερό κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων;

Ναι, είχαμε πραγματικούς καρχαρίες. Και φυσικά υπήρχε ανησυχία, ειδικά επειδή κολυμπούσαμε γυμνοί. Οπότε ξαφνικά το ερώτημα του τι ακριβώς θα μπορούσε να δαγκωθεί γίνεται πολύ πιο επείγον και αποκτά μια εντελώς διαφορετική διάσταση ανησυχίας. Αυτό αλλάζει αμέσως τα δεδομένα! (γέλια)

Αλλά η αλήθεια είναι ότι ήταν σχετικά ακίνδυνοι. Με έναν παράξενο τρόπο, έμοιαζαν σχεδόν σαν μια αγέλη σκύλων που κινούνταν γύρω μας. Υπήρχε βέβαια κάτι το πρωτόγονο, και ποτέ δεν χαλαρώνεις πλήρως όταν βρίσκεσαι σε ανοιχτή θάλασσα με καρχαρίες κοντά σου, αλλά υπήρχε επίσης και ένα είδος αποδοχής, μια συνύπαρξη. Γίνεται άλλη μία υπενθύμιση ότι όταν γυρίζεις μέσα στην πραγματική φύση, δεν έχεις τον έλεγχο με τον ίδιο τρόπο που τον έχεις σε ένα soundstage. Εισέρχεσαι σε έναν άλλο ρυθμό, σε μια άλλη ιεραρχία. Και αυτό σε ταπεινώνει.

Ποιο πιστεύεις ότι είναι το βαθύτερο μήνυμα του Waltzing with Brando; Όχι μόνο για τον ίδιο τον Brando, αλλά και για την κληρονομιά, την απομόνωση, τη δημιουργικότητα και το τίμημα της ιδιοφυΐας.

Είναι κι αυτή μια πολύ ενδιαφέρουσα ερώτηση. Νομίζω ότι με τον χρόνο έχουμε μάθει πως καμία καλή πράξη δεν μένει ατιμώρητη. Πολλές από τις επιλογές του Brando ερμηνεύτηκαν από το κοινό ως εγωισμός ή πρόκληση ή μεγαλόσχημη επίδειξη. Αλλά συχνά είχαν λειτουργικό χαρακτήρα. Είχαν σκοπό. Για παράδειγμα, όταν αρνήθηκε το Academy Award, η συνηθισμένη ανάγνωση ήταν ότι επρόκειτο για μια μεγάλη δραματική χειρονομία. Όμως ο πραγματικός σκοπός εκείνης της πράξης ήταν να στραφεί η προσοχή σε όσα συνέβαιναν τότε με τους Native Americans και με μια ζωντανή σύγκρουση στην οποία εμπλεκόταν το FBI. Ήταν ένας τρόπος να αναγκάσει τον πολιτισμό να κοιτάξει.

Όταν ο Πρόεδρος είδε τα Academy Awards και η προσοχή μετατοπίστηκε, υπήρξε πραγματικό αποτέλεσμα. Βοήθησε να στραφεί η προσοχή εκεί όπου ήταν επειγόντως αναγκαίο. Έσωσε ζωές. Ο κόσμος δεν μιλά αρκετά γι’ αυτό. Θυμούνται το σκάνδαλο, αλλά όχι απαραίτητα το αποτέλεσμα που είχε.

Αυτή την ιστορία θέλαμε να αφηγηθούμε. Ο Brando ήταν ένας από τους πρώτους ανθρώπους ενός τέτοιου διαμετρήματος που έβαλε την καριέρα του, τη φήμη του, τα χρήματά του και την άνεσή του σε κίνδυνο για ζητήματα μεγαλύτερα από τον ίδιο. Σήμερα όλοι έχουν θέση, όλοι έχουν πλατφόρμα, όλοι έχουν κάποιον λόγο να εκφωνήσουν. Εκείνος όμως το έκανε αυτό πριν γίνει της μόδας, σε μια εποχή που δεν ήταν κάτι αναμενόμενο, ούτε συνοδευόταν από κοινωνική επιδοκιμασία. Και πλήρωσε τίμημα γι’ αυτό.

Ξόδεψε επίσης τεράστια ποσά από δικά του χρήματα για έρευνα και ανάπτυξη γύρω από τη βιωσιμότητα, την ηλιακή ενέργεια, την αφαλάτωση, τη νέα σκέψη γύρω από το πώς θα μπορούσαν να ζουν οι άνθρωποι σε σχέση με τη γη και τους πόρους. Και επειδή του τελείωσαν τα χρήματα, έπρεπε να επιστρέψει και να κάνει ταινίες. Έπρεπε να κάνει το The Godfather. Έπρεπε να κάνει το Last Tango in Paris. Αυτές οι θρυλικές ερμηνείες δεν ήταν μόνο καλλιτεχνικές επιλογές. Εν μέρει, ήταν αναγκαιότητα.

Οπότε για μένα, το βαθύτερο μήνυμα είναι ότι οι προτεραιότητές του δεν ήταν απλώς προσωπικές. Ήταν βαθιά ανθρώπινες. Συνδέονταν με την κοινωνία. Τα αποτελέσματα των πράξεών του εξακολουθούν να απλώνονται προς τα έξω. Και αυτό είναι που θέλαμε να τιμήσουμε. Όχι να σβήσουμε τις αντιφάσεις του, γιατί ήταν γεμάτος αντιφάσεις και πολυπλοκότητα, όπως κάθε μοναδικός άνθρωπος. Αλλά να δείξουμε το αποτύπωμα που άφησε στον πολιτισμό μας, δημιουργικά και ηθικά. Αναδημιουργήσαμε σημαντικές στιγμές της κινηματογραφικής ιστορίας, ναι, αλλά ταυτόχρονα τραβήξαμε και την κουρτίνα για να δείξουμε τι συνέβαινε πίσω από αυτές.

Αν προσπαθούσες να εξηγήσεις την τραγικότητα στη ζωή του Brando, ειδικά τις οδυνηρές απώλειες μέσα στην οικογένειά του, πώς θα το προσέγγιζες σήμερα;

Είναι βέβαια μέρος του μύθου, μέρος της δημόσιας εικόνας, μέρος της ταμπλόιντ ιστορίας που τον ακολουθεί. Εμείς όμως επιλέξαμε μια πολύ συγκεκριμένη περίοδο, ελεύθερη από αυτό το σκοτάδι. Εστιάσαμε σε μια εποχή που έμοιαζε να είναι το happy place του, μια στιγμή στην οποία ίσως βρισκόταν στην πιο υγιή, πιο παρούσα και πιο ανοιχτή εκδοχή του.

Αυτή η ταινία είναι ένα love letter προς εκείνον, προς τους ανθρώπους της Ταϊτής και προς τη δύναμη του να χρησιμοποιείς το εξαιρετικό προνόμιο αυτού του επαγγέλματος όχι μόνο ως communicator αλλά και ως δημόσιο πρόσωπο για να δημιουργήσεις πραγματικό αντίκτυπο. Όχι από ματαιοδοξία. Ούτε για την προσωπική διόγκωση. Αλλά για κάτι μεγαλύτερο. Και θέλαμε να αφηγηθούμε αυτή την ιστορία με έναν τρόπο εύληπτο, χαρούμενο και ζωντανό. Κατατάσσεται ως dramatic comedy για κάποιον λόγο. Είναι μια διασκεδαστική ταινία. Μιλά για μια μοναδική φιλία. Είναι γεμάτη χαρά. Αυτό ήταν πολύ σημαντικό για εμάς.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Πώς προέκυψε ο τίτλος Waltzing with Brando;

Δεν τον επινοήσαμε εμείς. Προέρχεται απευθείας από τα απομνημονεύματα του Bernard Judge, πάνω στα οποία βασίζεται η ταινία. Οπότε ο τίτλος προϋπήρχε και ήταν σωστό να διατηρηθεί, γιατί κουβαλά το πνεύμα αυτής της σχέσης και αυτού του τόσο ασυνήθιστου ταξιδιού.

Ο Bernard Judge ήταν ένας πολύ προοδευτικός αρχιτέκτονας στο Los Angeles. Προερχόταν από τη σχολή σκέψης του Buckminster Fuller. Ασχολούνταν με geodesic domes, τολμηρές σχεδιαστικές ιδέες, πρώιμες modern αντιλήψεις, περιβαλλοντικά συνειδητή αρχιτεκτονική και όλες αυτές τις ριζοσπαστικές προσεγγίσεις στον χώρο και τη δομή. Ο Marlon τον γνώρισε στην Ταϊτή και οι δυο τους ανέπτυξαν μια πολύ ασυνήθιστη φιλία. Τον προσκάλεσε στο σπίτι του, μέσα στο οικογενειακό του περιβάλλον, και μόνο αργότερα του αποκάλυψε πλήρως αυτό το σχέδιο για το νησί. Ο Brando ήταν τόσο απρόβλεπτος. Δοκίμαζε τους ανθρώπους. Τους προκαλούσε. Ήταν επίσης γνωστός practical joker, πολύ παιχνιδιάρης, σκανταλιάρης και απρόβλεπτος.

Θέλαμε η ταινία να αποτυπώσει και αυτή του την πλευρά. Όχι μόνο το είδωλο, όχι μόνο τη βασανισμένη ιδιοφυΐα, αλλά και τον αστείο, παιχνιδιάρη, προσιτό άνθρωπο που θυμάται ακόμη η οικογένειά του. Ήταν πολύ ευγνώμονες που αποδώσαμε με ακρίβεια αυτή την πλευρά του.

Πώς ήταν η εμπειρία για σένα ως παραγωγό σε ένα τέτοιο project; Ήταν μια διαφορετική πρόκληση;

Δεν ήταν η πρώτη φορά που ήμουν παραγωγός, αλλά σίγουρα projects αυτής της κλίμακας, ειδικά όταν προσθέτεις νερό, εξωτερικές τοποθεσίες, καιρό και φύση, φέρνουν μαζί τους ένα εντελώς δικό τους επίπεδο πολυπλοκότητας. Κάθε φορά που έχεις να κάνεις με αυτά τα στοιχεία, μπορείς να οργανώσεις σχέδια έκτακτης ανάγκης, μπορείς να προετοιμάσεις εναλλακτικές, αλλά στο τέλος και πάλι η φύση ή η ανθρώπινη απροβλεψιμότητα θα σε αιφνιδιάσουν. Άρα το κλειδί δεν είναι να φαντάζεσαι ότι μπορείς να ελέγχεις τα πάντα. Το κλειδί είναι να παραμένεις ευκίνητος.

Πρέπει να αντιμετωπίζεις κάθε πρόκληση με αγάπη, χιούμορ και σεβασμό. Αν γίνεις υπερβολικά άκαμπτος, ή αν καταρρεύσεις επειδή δεν πραγματοποιήθηκε αυτό που υπολόγιζες, έχεις τελειώσει. Οπότε μια τέτοιου είδους παραγωγή έχει να κάνει τόσο με τη στάση σου όσο και με τα logistics. Έχει να κάνει με το να κρατάς το σχήμα του έργου, ενώ ταυτόχρονα να είσαι αρκετά ευέλικτος ώστε να επιβιώνεις μέσα στην πραγματικότητα.

Έπειτα από τόσες δεκαετίες στη βιομηχανία, τι είναι αυτό που εξακολουθεί να σε συναρπάζει στην υποκριτική σήμερα; Και τι είδους ρόλοι είναι εκείνοι που σε ελκύουν περισσότερο σε αυτή τη φάση της ζωής σου;

Οι άνθρωποι συχνά λένε ότι οι ηθοποιοί γίνονται μόνο καλύτεροι όσο μεγαλώνουν, και πιστεύω ότι αυτό ισχύει μέχρι ενός σημείου. Σίγουρα υπάρχει μια περίοδος κατά την οποία η εμπειρία βαθαίνει τη δουλειά σου. Αλλά, όπως συμβαίνει με όλα, μπορεί να υπάρξει και ένα plateau. Οπότε δεν θεωρώ δεδομένο ότι η εξέλιξη είναι αυτόματη. Αυτό μου δημιουργεί ένα αίσθημα επείγοντος. Θέλω να κάνω τώρα ίσως μερικές από τις καλύτερες δουλειές μου, έχοντας πλήρη επίγνωση ότι υπάρχει μία στιγμή για όλα αυτά.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Η κωμωδία είναι μάλλον το στοιχείο που βρίσκεται πιο κοντά μου, ακόμη κι όταν δουλεύω μέσα σε δραματικό υλικό. Πιστεύω ότι η ένεση της κωμωδίας μέσα στο δράμα είναι συχνά αυτό που κάνει τους χαρακτήρες πιο ενδιαφέροντες, πιο ανθρώπινους, πιο πολυδιάστατους. Αυτή η ισορροπία είναι κάτι που αγαπώ.

Την ίδια στιγμή, παράγω εδώ και χρόνια, και πρόσφατα άρχισα να σκηνοθετώ, κάτι που ήταν πάντοτε μέρος του μακροπρόθεσμου σχεδίου. Αυτή η πορεία έκανε μια μικρή παράκαμψη, αλλά τώρα αρχίζει να αποκτά πιο καθαρό σχήμα. Έχω μια ταινία που έρχεται, το Interior Hallway Night, που είναι μια υπαρξιακή dramatic comedy. Υπάρχουν και άλλα projects σε εξέλιξη. Υπάρχει μια ταινία που έγραψα πριν από χρόνια, ένα rite of passage έργο που λέγεται Theo, το οποίο τώρα επαναχρηματοδοτώ και ελπίζω να γυρίσω στην Ελλάδα. Έχω επίσης μια ιδέα για μια σειρά εκεί. Θέλω να περνάω περισσότερο χρόνο στην Ελλάδα. Θέλω να δουλεύω περισσότερο εκεί. Αυτό έχει σημασία για μένα.

Άρα η Ελλάδα δεν είναι μόνο συναισθηματικά σημαντική για σένα. Είναι και δημιουργικά σημαντική.

Απολύτως. Και ειλικρινά, πιστεύω ότι η Ελλάδα έχει μερικούς από τους καλύτερους ηθοποιούς στον κόσμο. Το πιστεύω πραγματικά. Υπάρχει κάτι στον εθνικό χαρακτήρα, κάτι πολύ ιδιαίτερο, ένα είδος ψυχραιμίας τού τα έχω δει όλα, το έχω ζήσει όλο, που είναι βαθιά πολιτισμικό. Είναι στο DNA. Είναι στον τρόπο που αντιμετωπίζεται η κρίση. Είναι σε εκείνο το ενστικτώδες "δεν πειράζει, δεν υπάρχει πρόβλημα".

Όταν ένας άνθρωπος είναι ήρεμος μπροστά στη δυσκολία, όταν μπορεί να κουβαλά το βάρος της ζωής χωρίς να καταρρέει μέσα στον πανικό, τότε, όταν η πίεση είναι μικρότερη, μπορεί πραγματικά να ανθίσει. Μπορεί να γίνει ανοιχτός, παρών και ζωντανός με έναν τρόπο που είναι εξαιρετικός να τον παρακολουθείς. Υπάρχει κάτι στους Έλληνες ερμηνευτές, στη σκηνή και στην οθόνη, που το βρίσκω βαθιά συναρπαστικό. Δεν μπορώ να το ορίσω απολύτως, και ίσως να μη θέλω κιόλας να το ορίσω πολύ καθαρά. Κάποια πράγματα είναι καλύτερο να παραμένουν λίγο μυστηριώδη. Αλλά ξέρω ότι θα μπορούσα να μάθω πολλά δουλεύοντας πιο στενά με Έλληνες ηθοποιούς, και αυτό με ενθουσιάζει.

Είσαι επίσης ένας άντρας με ιδιαίτερο στυλ, γι’ αυτό και νιώθεις τόσο φυσικά σαν στο σπίτι σου σε αυτή τη φωτογράφηση. Τι θα ήθελες να μοιραστείς με τους αναγνώστες του Esquire Greece για τη σχέση σου με το στυλ;

Καταρχάς, είμαι ευγνώμων που μπορέσαμε να συνεργαστούμε με αυτόν τον δημιουργικό, ευχάριστο τρόπο, γιατί έχω κάνει πολλές φωτογραφήσεις φορώντας τη δουλειά άλλων σχεδιαστών, και το γεγονός ότι είχα την ευκαιρία να φορέσω και κάποια δικά μου κομμάτια, ορισμένα patchwork στοιχεία και συνδυασμούς που αγαπώ έκανε την εμπειρία πολύ πιο προσωπική και πολύ πιο διασκεδαστική. Οπότε σε ευχαριστώ που το ενθάρρυνες αυτό και που η φωτογράφηση έγινε μπροστά από τους πίνακές μου, κάτι που είχε ιδιαίτερη σημασία για μένα.

Το στυλ, για μένα, είναι κάτι πολύ προσωπικό. Θυμάμαι μια σπουδαίο ατάκα του Jack Nicholson: "Let the clothes do the talking”. Υπάρχει κάτι πολύ αληθινό σε αυτό. Άρχισα να ανακαλύπτω πραγματικά τη δική μου αίσθηση του στυλ όταν ζούσα στο Λονδίνο. Άρχισε να με ενδιαφέρει ο συνδυασμός αυτού που αποκαλώ "μείγμα σχιζοφρενικών στοιχείων". Θα έβαζα μαζί κάτι πολύ παραδοσιακό επάνω, σχεδόν country gentleman, κάτι σαν αυτό που θα φορούσε ένας άντρας σε μια πολύ κλασική αγγλική έξοδο, και μετά θα το συνδύαζα με κάτι πολύ πιο τραχύ, πιο εκκεντρικό, πιο punk, πιο φθαρμένο, πιο κοντά σε motorcycle αισθητική.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Οπότε μπορεί να έχεις κάτι που αποπνέει αριστοκρατική κομψότητα, ραπτική ακρίβεια και επισημότητα, συνδυασμένο με μπότες, δέρμα ή λεπτομέρειες που μοιάζουν σχεδόν επαναστατικές. Λατρεύω αυτή την ένταση ανάμεσα σε αυτούς τους κόσμους. Την παραδοσιακή κομψότητα και μια πινελιά παραληρηματικής περιφέρειας. Νομίζω ότι αυτή η ισορροπία αντανακλά το γούστο και την προσωπικότητά μου. Κάποιες φορές μπορώ να είμαι πολύ κλασικός. Κάποιες άλλες να γέρνω περισσότερο προς το εκκεντρικό. Και μερικές φορές η πραγματική απόλαυση βρίσκεται ακριβώς στο πάντρεμα των δύο.

Θα ήθελα μια σύντομη σκέψη για τους αναγνώστες του Esquire Greece. Κάτι σαν συμβουλή για τον σύγχρονο άντρα. Τι θα έλεγες;

Θα έλεγα στους αναγνώστες του Esquire Greece να στηρίζονται βαθιά στις κλασικές αξίες. Ως γονείς, ως άντρες, στο στυλ, στη συμπεριφορά, στο κοινωνικό τους συμβόλαιο με τον κόσμο. Να είναι gentlemen. Να εξασκούν την επικοινωνία στην καθημερινή τους ζωή. Να ξεκινούν από τους καλούς τρόπους και να αφήνουν αυτό να επεκτείνεται σε μεγαλύτερες χειρονομίες.

Ταυτόχρονα, να διατηρούν ένα απολύτως σύγχρονο βλέμμα. Να ενσωματώνουν τον πειραματισμό, την καλλιτεχνική έκφραση και την ατομικότητα, αλλά να τα ριζώνουν μέσα σε κάτι διαχρονικό. Αυτή θα ήταν η συμβουλή μου για τον σύγχρονο άντρα.

Πόσο σε άλλαξε η πατρότητα ως άντρα;

Οι άνθρωποι λένε ότι όταν αποκτάς παιδιά αλλάζεις εντελώς, και πιστεύω ότι πράγματι οξύνει την αποφασιστικότητά σου. Δίνει εστίαση στον ρόλο σου ως παρόχου, προστάτη, στηρίγματος. Αυτά τα πράγματα γίνονται πολύ αληθινά. Για μένα, επιβεβαίωσε κάτι ουσιώδες. Με έκανε να συνειδητοποιήσω πόσο σημαντικό είναι να μη χαθεί η δύναμη του πατέρα με μια πολύ παραδοσιακή έννοια.

Ίσως υπάρχει σήμερα μια πολιτισμική τάση να μαλακώνει υπερβολικά αυτός ο ρόλος, να συγχέεται το να είσαι παρών με το να είσαι απλώς φίλος. Φυσικά και πρέπει να είσαι κοντά στα παιδιά σου. Φυσικά και η φιλία έχει σημασία. Είμαι πολύ κοντά με τα παιδιά μου και είμαι ευγνώμων που ως ηθοποιός μπορώ να είμαι εκφραστικός, παιχνιδιάρης, θεατρικός και συναισθηματικά διαθέσιμος. Όλα αυτά έχουν αξία. Αλλά εξακολουθούν να χρειάζονται γονιό. Χρειάζονται πατέρα.

Ένα από τα πράγματα που θα πρότεινα πραγματικά στις οικογένειες είναι το εξής: να εκθέτουν τα παιδιά τους στον κλασικό κινηματογράφο. Να αφήνουν τα κλασικά έργα να αναλάβουν ένα μέρος αυτής της βαριάς συναισθηματικής δουλειάς. Δείξτε τους το Chitty Chitty Bang Bang, το The Sound of Music, το Singin’ in the Rain, τον Charlie Chaplin, τον John Wayne, τις μεγάλες ταινίες James Bond. Αφήστε τα να απορροφήσουν αυτούς τους κόσμους.

Ο κλασικός κινηματογράφος μοντελοποιεί ένα είδος ευγένειας, ένα είδος λυρισμού, έναν συναισθηματικό ρυθμό που συχνά λείπει σήμερα. Πριν από ορισμένα μεταγενέστερα μοτίβα στον κινηματογράφο και στην τηλεόραση, οι οικογένειες στις ιστορίες συχνά λειτουργούσαν μαζί, τα αδέλφια τα πήγαιναν καλά, ο κοινωνικός ιστός παρουσιαζόταν αλλιώς. Και πιστεύω ότι αυτό έχει σημασία. Οπότε ναι, αφήστε τα να παίξουν, αφήστε τα να εξερευνήσουν, αλλά δώστε τους και τα κλασικά. Και την κλασική μουσική επίσης. Rock, κλασική μουσική, πράγματα που χτίζουν ένα συναισθηματικό και πολιτισμικό θεμέλιο. Αυτό είναι σημαντικό.

Τι συμβουλή θα έδινες στους νέους ηθοποιούς;

Η συμβουλή που θα έδινα σε κάθε νέο ηθοποιό, ή στην πραγματικότητα σε οποιονδήποτε θέλει να ακολουθήσει μια ζωή μέσα σε αυτή τη δουλειά, είναι να αναγνωρίσει αν είναι πρώτα απ’ όλα storyteller. Μην περιμένετε την άδεια κανενός για να γίνετε αυτό που ήδη είστε. Αν είστε ηθοποιός, τότε είστε ηθοποιός. Δεν σας ορίζει το αν εργάζεστε αυτή τη στιγμή ή όχι. Αν είστε παραγωγός, τότε παράγετε. Δημιουργήστε το δικό σας υλικό. Χτίστε το δικό σας προϊόν, αν χρειαστεί.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Θα έλεγα επίσης το εξής. Ευθυγραμμιστείτε με την προσφορά. Προσπαθήστε αυτό που κάνετε να έχει νόημα πέρα από τον εαυτό σας. Ντυθείτε για την επιτυχία, γιατί οι άνθρωποι είναι πιο πιθανό να εμπιστευτούν κάποιον που ήδη μοιάζει έτοιμος για τη ζωή που θέλει. Ευλογήστε τον ανταγωνισμό σας, γιατί αυτό που είναι γραμμένο για εσάς δεν θα σας προσπεράσει. Η απόρριψη είναι θεϊκή προστασία. Το πιστεύω απόλυτα.

Και ίσως πάνω απ’ όλα, απλώς να είστε cool. Να είστε περίεργοι. Να είστε αρκετά ανάλαφροι ώστε να κινείστε. Αυτή η βιομηχανία είναι γεμάτη μυστήριο. Αντί να καταρρέετε κάθε φορά που κάτι δεν πάει όπως θα θέλατε, να ενθουσιάζεστε με το άγνωστο. Να αναρωτιέστε τι έρχεται μετά και όχι γιατί δεν συνέβη κάτι. Αυτό αφαιρεί βάρος από την πορεία σας. Όλα τα υπόλοιπα είναι θόρυβος.

Αυτή η φράση έμεινε πολύ έντονα μέσα μου. Η απόρριψη είναι θεϊκή προστασία.

Είναι αλήθεια. Όσο περισσότερο μπορείς να απαντάς στην απογοήτευση με το τι ακολουθεί, ή ακόμη και με περιέργεια ως προς το γιατί αυτή η αλλαγή κατεύθυνσης μπορεί να είναι χρήσιμη, τόσο πιο ελεύθερος γίνεσαι. Σταματάς να σπαταλάς ενέργεια πολεμώντας κάτι που ποτέ δεν ήταν προορισμένο για σένα εξαρχής.

Ανέφερες επίσης ένα νέο podcast και μια πολύ συναρπαστική συνεργασία που συνδέεται με την επιστήμη και την καινοτομία. Πες μου γι’ αυτό.

Ναι, σε δύο ημέρες ξεκινάμε γυρίσματα για ένα νέο project σε συνεργασία με το Caltech University. Ονομάζεται The Einstein Suite. Θα παίρνουμε συνεντεύξεις από Nobel laureates, καθηγητές, startups και λαμπρά μυαλά που βγαίνουν από το Caltech, το οποίο, όπως και το MIT, είναι ένα από τα σπουδαιότερα τεχνικά ιδρύματα στον κόσμο.

Συνεργάζομαι εδώ και χρόνια με το Office of Technology Transfer τους, βοηθώντας τους να διαμορφώσουν storytelling γύρω από την καινοτομία. Ο chief innovation officer τους, ο Fred Farina, κι εγώ, χτίζουμε αυτό το project ως γέφυρα ανάμεσα στην τέχνη και την επιστήμη. Οι συνεντεύξεις θα κάνουν αυτούς τους εξαιρετικούς ανθρώπους πιο προσιτούς, πιο ανθρώπινους και πιο συνδεδεμένους με τον ευρύτερο πολιτισμό.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Είμαι πολύ ενθουσιασμένος, γιατί είναι απαιτητικό με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Παίρνει ιδέες που ίσως φαίνονται intimidating ή αφηρημένες και τους δίνει αφηγηματική ζωή. Εξερευνώ επίσης τρόπους με τους οποίους το κοινό θα μπορούσε τελικά να συμμετάσχει με πιο περιπετειώδεις τρόπους, ανάλογα με τους κανονισμούς και το format. Αλλά το ουσιαστικό είναι ότι υπάρχουν εκεί μέσα απίστευτες ιστορίες. Επιστημονικές ιστορίες, ανθρώπινες ιστορίες, ιστορίες που ανήκουν απολύτως στον πολιτισμό και ακόμη και στον κινηματογράφο.

Καθώς βρισκόμαστε πλέον στο 2026, πώς αισθάνεσαι για το μέλλον; Είσαι αισιόδοξος; Σε ανησυχούν η AI, η ρομποτική και όλες οι αλλαγές που συμβαίνουν γύρω μας;

Το μέλλον πάντοτε με ενδιαφέρει. Η ζωή, για μένα, είναι θεμελιωδώς μια επιλογή ανάμεσα στην επέκταση και στη συρρίκνωση. Οι σκέψεις είναι πράγματα. Οπότε προσπαθώ να ευθυγραμμίζομαι με αυτό που θέλω να μεγαλώσει. Θέλω επέκταση. Θέλω το μέλλον να είναι θετικό. Άρα επιλέγω να συντάσσομαι με αυτό.

Όσο για την AI, στην πραγματικότητα είμαι αρκετά αισιόδοξος απέναντί της. Αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε στη μέση του ποταμού και, κάθε φορά που βρίσκεσαι στο μέσο της διαδρομής, είναι εύκολο να πανικοβληθείς. Το ζητούμενο όμως είναι να συνεχίσεις να κινείσαι προς την απέναντι όχθη. Φυσικά και χρειαζόμαστε ηθική. Φυσικά και χρειαζόμαστε κανόνες, κιγκλιδώματα ασφαλείας, προστασία γύρω από την ταυτότητα και την ανθρώπινη υπόσταση. Όλα αυτά έχουν τεράστια σημασία. Αλλά πιστεύω ότι η AI θα γίνει αυτό που θα την κάνουμε εμείς. Δεν πιστεύω ότι ο άνθρωπος πρέπει να αφαιρεθεί από τον κύκλο. Ο άνθρωπος πρέπει να παραμείνει κεντρικός. Αλλά ενθαρρύνομαι από τις δυνατότητες.

Πιστεύω ότι αυτά τα εργαλεία μπορούν να μας βοηθήσουν να αντιμετωπίσουμε πολλά ζητήματα, από ασθένειες μέχρι κοινωνικά προβλήματα, μέχρι πρόσβαση και επικοινωνία. Το κλειδί είναι να ξεπεράσουμε τον φόβο. Και αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους η αφήγηση έχει τόσο μεγάλη σημασία αυτή τη στιγμή. Χρειαζόμαστε ιστορίες που λειτουργούν ως χάρτες προς την πιθανότητα. Δεν χρειαζόμαστε μόνο ιστορίες που ανακυκλώνουν ασταμάτητα το τραύμα ή τον φόβο.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Έχουμε αφηγηθεί τόσο πολλές δυστοπικές ιστορίες για το μέλλον. Ίσως υπερβολικά πολλές. Τι λέει αυτό για εμάς, το ότι συνεχίζουμε να φανταζόμαστε την κατάρρευση σε ολοένα και πιο περίτεχνες μορφές, αλλά δυσκολευόμαστε να φανταστούμε ένα μέλλον που να είναι πράγματι όμορφο, ευφυές και ανθρώπινο; Το βρίσκω πολύ αποκαλυπτικό. Και όχι ιδιαίτερα υγιές.

Πρόσφατα παρευρέθηκα σε μια εκδήλωση στην Google με μέλη της National Academy of Arts and Sciences και συζητούσαν με συγγραφείς ακριβώς αυτό το ζήτημα. Είπαν κάτι που βρήκα εξαιρετικό. Ρώτησαν: "Γιατί οι συγγραφείς έρχονται σε εμάς μόνο για να επιβεβαιώσουν πώς μοιάζει η καταστροφή; Γιατί θέλετε μόνο να σας βοηθήσουμε να κάνετε την καταστροφή πιο ρεαλιστική; Ένας μετεωρίτης που χτυπά τον πλανήτη, οι πάγοι που λιώνουν, οι πόλεις που πλημμυρίζουν. Γιατί να μη μας ρωτήσετε πώς μοιάζει ένα εμπνευσμένο μέλλον; Γιατί να μη φανταστείτε τι είναι δυνατό αν η ανθρωπότητα πράγματι εξελιχθεί;".

Και συμφωνώ απόλυτα με αυτό. Χρειαζόμαστε ιστορίες που μας ανοίγουν, όχι μόνο ιστορίες που μας τρομάζουν.

Ποια είναι η δική σου άποψη για το μέλλον της βιομηχανίας, με όλες αυτές τις συζητήσεις γύρω από τη συγκέντρωση ισχύος, τις streaming πλατφόρμες και την πιθανότητα για ακόμη περισσότερες μεγάλες συγχωνεύσεις;

Η συγκέντρωση ισχύος είναι συγκέντρωση ισχύος. Έχουμε ήδη δει μεγάλες μετατοπίσεις. Η Disney πήρε τη Fox και παρ’ όλα αυτά ορισμένες ταυτότητες παραμένουν ακόμη ανέπαφες. Όσο για το Netflix και το ευρύτερο studio system, δεν βλέπω άμεσα κάποια δραματική κατάρρευση της κινηματογραφικής αφήγησης στις αίθουσες εξαιτίας του. Ο Ted Sarandos είναι ένας έξυπνος άνθρωπος. Είχα τη χαρά να τον γνωρίσω. Νομίζω ότι καταλαβαίνουν βαθιά το storytelling και έχουν προσφέρει ορισμένα πραγματικά αξιοσημείωτα έργα.

Αυτό που έχει σημασία για μένα, είναι να παραμένουν οι καλοί storytellers σε θέσεις επιρροής. Τα συστήματα διανομής αλλάζουν. Αυτό είναι αναπόφευκτο. Μετακινούμαστε με πολλούς τρόπους πέρα από την οθόνη. Ξεκινώ μια εταιρεία που λέγεται General Human με έναν καθηγητή από το Caltech και τον Travis Clay, ο οποίος είναι ένας από τους ανθρώπους που ηγούνται στον χώρο του immersive entertainment, σε επαυξημένη πραγματικότητα, virtual reality και location-based entertainment. Αυτό που με ενθουσιάζει είναι ο συνδυασμός των δεκαετιών μου στην παραδοσιακή αφήγηση με τη δική του cutting-edge κατανόηση για το τι έρχεται μετά. Μαζί εξερευνούμε την επόμενη εξέλιξη.

© Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Αυτό σημαίνει storytelling που μπορεί να πηγαίνει πέρα από τη flat screen και μέσα σε περιβάλλοντα, σε εμπειρίες, σε πιο immersive δομές. Αλλά αυτό είναι σημαντικό. Παρόλο που με ενθουσιάζει αυτό το μέλλον, εξακολουθώ να αγαπώ απόλυτα τη βωβή εποχή και τις θεμελιώδεις αρχές του κινηματογράφου. Την οικονομία της χειρονομίας. Την οικουμενικότητα της οπτικής αφήγησης. Την ιδέα ότι η αφήγηση μπορεί να ταξιδεύει πέρα από τη γλώσσα, πέρα από τον διάλογο, πέρα από τα μικρόφωνα.

Οπότε, κατά μία έννοια, νομίζω ότι πηγαίνουμε μπροστά φτάνοντας ταυτόχρονα και προς τα πίσω. Όχι back to the future, αλλά forward to the past. Θέλουμε να διατηρήσουμε την ουσία, ενώ καινοτομούμε στη μορφή. Εκεί βρίσκεται η ισορροπία όπου τα πράγματα γίνονται πραγματικά ενδιαφέροντα.

Και αν κοιτάξεις τη βαθύτερη ιστορία του storytelling, επιστρέφουμε και πάλι στους Έλληνες, στους αρχαίους, στην αρχική λειτουργία και στον αρχικό λόγο ύπαρξης της αφήγησης. Αυτό είναι ακόμη το ερώτημα. Σε τι χρησιμεύει το storytelling; Αν μπορέσουμε να απαντήσουμε με ειλικρίνεια σε αυτό, τότε όλη η τεχνολογία του κόσμου γίνεται εργαλείο και όχι απειλή.

Είναι ένας υπέροχος τρόπος να κλείσουμε. Σε ευχαριστούμε πολύ για αυτή την συνέντευξη.

Σας ευχαριστώ. Εκτιμώ ιδιαίτερα την κουβέντα που κάναμε για το Esquire Greece.

To Digital Cover του Billy Zane για το Esquire Greece / Φωτογραφίες: © Rochelle Brodin / @RochelleBrodinPhoto

Ακολούθησε το Esquire σε Facebook, Instagram και Twitter.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για πολιτικές εξελίξεις, συνεντεύξεις διασήμων, συμβουλές για αντρική μόδα και συνταγές για φαγητό και πότο στο esquire.com.gr