Τα σημαντικότερα βιβλία του Lawrence Ferlinghetti

Ο ποιητής, εκδότης και πολιτικός ακτιβιστής που συνδέθηκε με τη Beat Generation, έφυγε από τη ζωή στα 101 του χρόνια. Αλλά τα ποιήματά του θα ζουν για πάντα.

Γράφει: Παναγιώτης Κούστας 24 Φεβρουαρίου 2021

Το 1953, ο Lawrence Ferlinghetti ίδρυσε το City Lights στο Σαν Φρανσίσκο, το πρώτο βιβλιοπωλείο στις Ηνωμένες Πολιτείες που πουλούσε μόνο εκδόσεις με μαλακό εξώφυλλο. Και ονειρεύτηκε το "καταφύγιό" του να γίνει λογοτεχνικό στέκι, όπως και όντως έγινε: "Με το που ανοίξαμε την πόρτα μας, δεν μπορούσαμε να την κλείσουμε", δήλωσε κάποτε. Από εκεί υπερασπίστηκε και έκδωσε το έργο των πιο φαεινών μυαλών της Beat Generation, ενώ παράλληλα έγραψε τα περισσότερα από τριάντα δικά του βιβλία.

Στα εξήντα και πλέον χρόνια που ακολούθησαν την ίδρυσή του, το City Lights κατάφερε να γίνει η καρδιά και το πνεύμα της λογοτεχνικής σκηνής του Σαν Φρανσίσκο, ένα μέρος που αρχικά έλκυσε κυρίως τους μποέμ συγγραφείς και τους προοδευτικούς ακτιβιστές που πήραν μέρος στη λογοτεχνική αναγέννηση της Δυτικής Όχθης.

Στις μέρες μας, παραμένει μία Μέκκα για φανατικούς αναγνώστες και συγγραφείς απ' όλο τον κόσμο, που συνωστίζονται στον χώρο του ως ένα must κάθε επίσκεψής τους στην ηλιόλουστη πόλη, ενώ ήδη από το 2001 έχει ανακηρυχθεί ως μέρος με ιστορική σημασία.

Οι διακρίσεις

Το 1998, ο Ferlinghetti τιμήθηκε με το αξίωμα του Επίσημου Ποιητή του Σαν Φρανσίσκο και το 2005 βραβεύτηκε από το Εθνικό Ίδρυμα Βιβλίου των Ηνωμένων Πολιτειών για το "άοκνο έργο του για τους ποιητές και όλη τη λογοτεχνική κοινότητα επί πάνω από μισό αιώνα". Μάλιστα, η ημέρα των γενεθλίων του, η 24η Μαρτίου, έχει ανακηρυχθεί στην πόλη με την οποία συνέδεσε το όνομά του ως "Lawrence Ferlinghetti Day".

Ο ποιητής Ferlinghetti 

Παρότι συνεργάστηκε στενά και προώθησε τους λογοτέχνες της Γενιάς των Beat, ο ίδιος διαχώρισε τη θέση του από το κίνημα, λέγοντας ότι: "αν πρέπει κάπως να με χαρακτηρίσω, θα έλεγα ότι είμαι ο τελευταίος των Μποέμ και όχι ο πρώτος της Γενιάς των Beat". Τα ποιήματά του, που μεταφράστηκαν σε δώδεκα γλώσσες, αναδεικνύουν τόσο την πολιτική του συνείδηση όσο και την εικονοκλαστική του ακρίβεια.

Όπως παρατήρησε η δημοσιογράφος και συγγραφέας Adrienne Westenfeld στο αμερικάνικο Esquire, τα "χειροποίητα" έργα του -τόσο αυτά που έγραψε όσο και εκείνα στα οποία έδωσε βήμα- θα συνεχίσουν να ζουν τη δική τους ξεχωριστή ζωή στο λογοτεχνικό σύμπαν. Ο ίδιος, είχε κάποτε παρατηρήσει: "η ποίηση είναι ένα αιώνιο graffiti γραμμένο στην καρδιά του καθενός".

Είτε είσαι μύστης του έργου του, είτε νεοσύλλεκτος, ακολουθεί η λίστα με τα σημαντικότερα βιβλία που έγραψε και εξέδωσε.

A Coney Island of the Mind

Τα σημαντικότερα βιβλία του Lawrence Ferlinghetti

Εκδόθηκε το 1958 και παραμένει μέχρι σήμερα το πιο γνωστό του έργο, έχοντας πουλήσει πάνω από ένα εκατομμύριο αντίτυπα. Ποίηση βαθιά βουτηγμένη στις αντικουλτούρες που αναπτύχθηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες, αποτελεί δείγμα της αίσθησης του ρομαντισμού και της αισιοδοξίας του εκλιπόντος λογοτέχνη και εκδότη που ο Bob Dylan κάποτε χαρακτήρισε ως "έναν γενναίο άντρα και έναν γενναίο ποιητή”.

A Far Rockaway of the Heart

FERLINGHETTI 2

Το sequel της διασημότερης ποιητικής του συλλογής, γράφτηκε 40 χρόνια αργότερα. Στα 101 μεστά ποιήματα της όψιμης παραγωγής του (όσα και τα χρόνια του, παραδόξως), εξερευνά την αγάπη, τη μουσική, την τέχνη, τη λογοτεχνία και τη γεωγραφία μέσω ανακατεμένων εικόνων του 20ού αιώνα που τότε έφευγε.

Poetry As Insurgent Art

FERLINGHETTI 3

"Η ποίηση αποτελεί τη μικρότερη απόσταση ανάμεσα σε δύο ανθρώπους” θα γράψει ο Ferlinghetti που με αυτό το έργο εξερεύνησε το όραμά του για την ποίηση ως επιταχυντή του ακτιβισμού και μηχανή της πολιτικής αλλαγής.

Little Boy

FERLINGHETTI 4

Αυτό το έργο, που ως genre βρίσκεται στο σημείο συνάντησης της αυτοβιογραφίας, της αυτομυθοπλασίας και της πεζογραμμένης ποίησης, αποτελεί την ανασκαφή στην πολυτάραχη παιδική του ηλικία και τα νεανικά του χρόνια -υπηρέτησε στο ναυτικό κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου-, αλλά και στη μποέμ νιότη του που την ξόδεψε στη Νέα Υόρκη, το Παρίσι και το Σαν Φρανσίσκο. 

Ferlinghetti's Greatest Poems

FERLINGHETTI 5

Αν είσαι νέος στο σύμπαν του Ferlinghetti, μπορείς να ξεκινήσεις το ταξίδι σου σε αυτό με το "greatest hits" του, μία ανθολογία που εκδόθηκε προς το τέλος της ζωής του και περιλαμβάνει τόσο καινούργια, όσο και παλαιότερά του ποιήματα.

Ο Ferlinghetti στα ελληνικά

Στη γλώσσα μας, έχουν μεταφραστεί αυτούσια έργα του και ανθολογίες: Αμέρικους (εκδ. Οδός Πανός, 2008), Αυτά είναι τα ποτάμια μου (εκδ. Καστανιώτης, 1995), Έρωτας τις μέρες της οργής (εκδ. Απόπειρα, 1991), Ποιήματα (εκδ. Πρόσπερος, 1989), Εφτά μέρες στη Νικαράγουα (εκδ. Αίολος, 1985) και Ποιήματα (εκδ. Νεφέλη, 1981).

Ο εκδότης Ferlinghetti 

Μέσω του City Lights Publishing, ο Ferlinghetti σύστησε σε ένα παγκόσμιο αναγνωστικό κοινό τη Γενιά των Beat, με βιβλία του Allen Ginsberg, της Denise Levertov και του Frank O’Hara, όπως και το έργο συγγραφέων με σημαντικό εκτόπισμα, που άλλαξαν τον τρόπο που βλέπουμε τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένων του Charles Bukowski, του Sam Shepard και του Noam Chomsky.

Ακολουθούν δύο από τα σημαντικότερα βιβλία που είδαν το φως χάρη στον εκδοτικό του οίκο, ένα από τα οποία έχει μεταφραστεί στα ελληνικά.

"Ουρλιαχτό" του Allen Ginsberg (Εκδόσεις Ηριδανός, 2007)

GINSBERG

Το 1955, ο Ferlinghetti παρακολούθησε τον Allen Ginsberg να διαβάζει το πλέον θρυλικό ποίημα του "Ουρλιαχτό” στη Six Gallery του Σαν Φρανσίσκο και την επομένη του ζήτησε τα δικαιώματα έκδοσης. Έναν χρόνο αργότερα συνελήφθη με την κατηγορία της έκδοσης ρυπαρογραφήματος και το 1957 αθωώθηκε, ανοίγοντας έτσι τον δρόμο για τη νίκη επί της λογοκρισίας.

Lunch Poems του Frank O'Hara 

O HARA

Η συλλογή του 1964 περιλαμβάνει τα πιο ολοκληρωμένα, ευαίσθητα και υπερβατικά ποιήματα του Frank O’Hara και δεν θα είχε ποτέ ολοκληρωθεί χωρίς την "πίεση" του Ferlinghetti στον συγγραφέα τους.

 

ΜΗ ΧΑΣΕΙΣ

Μόλις ξεκίνησαν τα γυρίσματα του Killers of the Flower Moon

To νέο φιλόδοξο κινηματογραφικό πρότζεκτ του Martin Scorsese.

Ο Αλέξης Παππάς αποχωρεί από το Survivor, το Twitter ανοίγει σαμπάνιες

Το Twitter "γιόρτασε" την αποχώρηση του Αλέξη Παππά από το δημοφιλές reality επιβίωσης.

Lord of the Rings, η ακριβότερη σειρά όλων των εποχών

Το κόστος της παραγωγής της πολυαναμενόμενης σειράς της Amazon είναι ιλιγγιώδες.

Γραφει Ραφαελλα Ραλλη

Ένας οδηγός προγνωστικών για τα φετινά Όσκαρ

Μερικές προβλέψεις για τους φετινούς μεγάλους νικητές.

Γραφει Ραφαελλα Ραλλη

Jack Nicholson: Οι σπουδαίοι ρόλοι μίας τεράστιας καριέρας

Ο αντισυμβατικός τρελο-Jack κλείνει 84 χρόνια ζωής σήμερα κι αυτές είναι οι ερμηνείες του που έγραψαν κινηματογραφική ιστορία.

Γραφει Πωλινα Φραγκου

Περιμένοντας τo Kung-Fu masterpiece της Marvel

Γιατί το Shang-Chi and the Legend of the Ten Rings γεννά προσδοκίες.

Γραφει Μπαμπης Δουκας