Γιατί οι Ολυμπιακοί Αγώνες και το Παγκόσμιο Κύπελλο δεν είναι πια μήλον της έριδος;

Το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου του 2028 ανατέθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ιρλανδία, τη μοναδική υποψηφιότητα. Το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου του 2032 ανατέθηκε στην Ιταλία και την Τουρκία, καθώς ήταν η μοναδική προσφορά. Έναν χρόνο νωρίτερα, αν και η επίσημη ανακοίνωση θα γίνει το επόμενο έτος, η FIFA ανέθεσε το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2030 στην Ισπανία, την Πορτογαλία και το Μαρόκο, και πάλι τη μοναδική υποψηφιότητα. Οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 2024 θα διεξαχθούν το ερχόμενο καλοκαίρι στο Παρίσι - ήταν η μοναδική υποψηφιότητα για το 2017, μετά από συμφωνία με το Λος Άντζελες, το οποίο αποφάσισε να δώσει προτεραιότητα στην Πόλη του Φωτός προκειμένου να εξασφαλίσει τη διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων του 2028. Η μητρόπολη της Καλιφόρνιας υπήρξε επίσης η μοναδική υποψηφιότητα για τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή, η οποία τον περασμένο Ιούλιο ψήφισε το Μπρίσμπεϊν ως προορισμό για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2032, επειδή η πρωτεύουσα του Κουίνσλαντ ήταν η μόνη υποβληθείσα "προσφορά".

Όπως και στην περίπτωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου στο Κατάρ, επικρατεί χάος συχνά, καθώς υπάρχει μια πολιτική που θέλει να ικανοποιήσει ορισμένες πόλεις και να ευνοήσει ορισμένες ατζέντες αντί άλλων.

Οι πόλεις και οι χώρες δεν είναι πλέον τόσο ενθουσιώδεις για τη διοργάνωση εκδηλώσεων παγκόσμιας εμβέλειας, που παρά το κύρος ενέχουν μεγάλο ρίσκο. Οι αναφορές μετά τις παγκόσμιες αυτές εκδηλώσεις μιλούν από μόνες τους, προς μεγάλη απογοήτευση των κέντρων που αναζητούν προβολή, τουρίστες και εμπορικές ευκαιρίες.

Όσο περίεργο και πρωτοφανές κι αν είναι, η περίπτωση του Τόκιο είναι ακόμα νωπή και έχει δώσει επιχειρήματα στους αρνητές των εκδηλώσεων αυτών, καθώς αποδεικνύονται καταστροφικές για τα ταμεία των πόλεων.

Ποιο είναι το πρόβλημα;

Το πρόβλημα δεν είναι η αύξηση των δαπανών, αλλά το συνεχώς αυξανόμενο μέγεθός τους. Το ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα με τους λογαριασμούς είναι φυσιολογικό όταν κάποιος καλείται να σχεδιάσει ένα γεγονός όπως οι Ολυμπιακοί Αγώνες, κυρίως επειδή στη φάση της έναρξης όλοι τείνουν να υποτιμούν τις δαπάνες που απαιτούνται για να αντεπεξέλθουν στη διοργάνωση.

Εξετάζοντας την περίπτωση του Παρισιού για το 2024, με τους αγώνες να έχουν προγραμματιστεί από τις 26 Ιουλίου έως τις 11 Αυγούστου του επόμενου καλοκαιριού, μια έκθεση του γαλλικού Ελεγκτικού Συνεδρίου εξηγεί ότι "ο αρχικός προϋπολογισμός ήταν υποεκτιμημένος και απαιτούνται περαιτέρω προσπάθειες βελτιστοποίησης" για τη χρηματοδότηση του σημαντικότερου αθλητικού γεγονότος στον κόσμο. Προς το παρόν, η αύξηση του κόστους ήταν 400 εκατομμύρια ευρώ σε σύγκριση με τα περίπου 4 δισεκατομμύρια ευρώ που είχαν διατεθεί στην αρχή. Η αύξηση αυτή καθορίζεται εν μέρει από τον πληθωρισμό, εν μέρει από το κόστος ασφαλείας και εν μέρει από τις αυξήσεις στις ενεργειακές πρώτες ύλες.

Λάθος εκτιμήσεις

Η διόρθωση του προϋπολογισμού έχει γίνει πλέον κάτι το στάνταρ για το ολυμπιακό πρόγραμμα, καθώς κανείς σε καμία περίπτωση δεν έχει καταφέρει να αντεπεξέλθει στις αρχικές προβλέψεις των δαπανών. Κι ενώ αυτό μπορεί εν μέρει να εκληφθεί ως "φυσιολογική" μεταβλητή, λόγω της μοναδικότητας της διοργάνωσης, το θέμα είναι ότι τις τελευταίες δεκαετίες οι υπερβάσεις έχουν δημιουργήσει δυσανάλογες οικονομικές τρύπες.

Εξετάζοντας τους Αγώνες από τη Ρώμη το 1960 έως το Ρίο το 2016, σύμφωνα με μελέτη του Saïd Business School του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, οι υπερβάσεις του κόστους δημιούργησαν μια μέση αύξηση της τάξης του 156%. Με την προφανή προσθήκη ότι από καιρό σε καιρό η μέση τιμή για τη διοργάνωση αυξάνεται σταθερά.

Η περίπτωση του Τόκιο

Το χειρότερο τίμημα πλήρωσε το Τόκιο, το οποίο γονάτισε από την πανδημία Covid-19. Η αναβολή της διοργάνωσης για ένα χρόνο αύξησε τα έξοδα, ενώ ο αποκλεισμός της χώρας από τους ξένους επισκέπτες και η υποχρέωση διεξαγωγής των αγώνων κεκλεισμένων των θυρών μείωσε ραγδαία τα έσοδα, με πλήρη πανωλεθρία για τα εισιτήρια και το merchandising.

Μια σειρά παραγόντων καθόρισε έτσι την εκτίναξη του προϋπολογισμού, από τα αρχικά 5 δισ. ευρώ σε πάνω από 12 δισ. ευρώ στο τέλος. Ακριβώς αυτό που συνέβη με την Ιαπωνία, που αποδεκατίστηκε από μια απρόβλεπτη συνθήκη, όπως ο Covid-19, κατέληξε να εμφυσήσει ερωτήματα στο μυαλό εκείνων που επτά ή οκτώ χρόνια νωρίτερα έπρεπε να επιλέξουν αν και πώς θα επενδύσουν σε αυτά τα τεράστια αθλητικά γεγονότα.

Από "ευλογία" που προσέλκυε χρήματα και επενδύσεις, με τις οποίες θα μεταμορφωνόταν το πρόσωπο της πόλης μετατράπηκε σε επιλογή που έπρεπε να απορριφθεί εκ των προτέρων για να μην επιβαρύνει τα δημοτικά και κρατικά ταμεία, που από μόνα τους συχνά ήδη δεν ήταν ακριβώς ανθισμένα.

Αντίστοιχο σκεπτικό ισχύει και για το Παγκόσμιο Κύπελλο, αν και με μειωμένα μεγέθη, και εξηγεί γιατί όλοι (εκτός από τους Άραβες) προτιμούν να μείνουν μακριά από ένα όλο και λιγότερο βιώσιμο σύστημα, το οποίο καλείται να διορθώσει η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή.

Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για πολιτικές εξελίξεις, συνεντεύξεις διασήμων, συμβουλές για αντρική μόδα και συνταγές για φαγητό και πότο στο esquire.com.gr