Μερικές σκέψεις του μεγάλου φιλόσοφου Κομφούκιου

Ο μεγάλος φιλόσοφος Κομφούκιος (551–479 π.Χ.) γεννήθηκε σε μια Κίνα που άλλαζε γρήγορα, αλλά έζησε με την αίσθηση ότι οι άνθρωποι αλλάζουν πιο αργά. Δεν έγινε διάσημος όσο ζούσε, ούτε είδε τις ιδέες του να κυριαρχούν. Αυτό ήρθε αργότερα, όταν οι μαθητές του κράτησαν σημειώσεις, αντάλλαξαν ιστορίες και έδωσαν συνοχή σε μια σκέψη που έμοιαζε απλή, αλλά αποδείχθηκε ανθεκτική στον χρόνο.

Η σκέψη του Κομφούκιου πέρα από την εποχή του

Ο Κομφούκιος δεν μίλησε για θεούς ή μεταφυσικές αποκαλύψεις. Μίλησε για καθημερινή στάση ζωής, για σχέσεις, ευθύνη και αυτογνωσία. Από αυτό το υλικό γεννήθηκε αργότερα ο Κομφουκιανισμός: όχι ως θρησκεία, αλλά ως σύστημα ηθικής και πολιτικής συμπεριφοράς. Στην Κίνα λειτούργησε ως οδηγός διακυβέρνησης· στη Δύση έγινε σημείο αναφοράς για όσους αναζητούν μια πρακτική φιλοσοφία.

Στον πυρήνα της σκέψης του βρίσκεται η μάθηση, όχι ως συσσώρευση γνώσεων, αλλά ως διαδικασία κρίσης. Όπως έλεγε: "Η μάθηση χωρίς σκέψη είναι χαμένος κόπος". Η γνώση, αν δεν περνά από εσωτερικό έλεγχο, δεν οδηγεί πουθενά.

Ρήξεις, όρια και προσωπική ευθύνη

Ο Κομφούκιος ήταν αυστηρός με την ανθρώπινη αδράνεια. "Αν βλέπεις το σωστό και δεν το κάνεις, είσαι δειλός", έλεγε, μεταφέροντας την ευθύνη στον ίδιο τον άνθρωπο, όχι στις συνθήκες. Το λάθος δεν τον απασχολούσε τόσο όσο η επιμονή σε αυτό: "Το λάθος δεν είναι να κάνεις λάθος, αλλά να μην το διορθώνεις".

Παράλληλα, πίστευε βαθιά στις οικογενειακές σχέσεις και στην εγγύτητα: "Όσο ζουν οι γονείς σου, μην απομακρύνεσαι πολύ από αυτούς". Δεν πρόκειται για ρομαντισμό, αλλά για την ιδέα της συνέχειας και του σεβασμού.

Οι παρατηρήσεις του για τον άνθρωπο παραμένουν αιχμηρές: "Η φύση μάς κάνει ίδιους· η συμπεριφορά μάς χωρίζει", ή ακόμη "Απαίτησε πολλά από τον εαυτό σου και λίγα από τους άλλους". Ο σοφός, κατά τον Κομφούκιο, δεν ψάχνει αλλού: "Αυτό που επιθυμεί ο σοφός το αναζητά μέσα του· ο κοινός άνθρωπος το αναζητά στους άλλους".

Ακόμη και για το χρήμα είχε μέτρο: "Λίγα χρήματα αποτρέπουν τις έγνοιες· πολλά τις προκαλούν". Ίσως γι’ αυτό οι σκέψεις του επιβιώνουν. Δεν υπόσχονται λύτρωση, μόνο καθαρότερη ματιά.

Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για πολιτικές εξελίξεις, συνεντεύξεις διασήμων, συμβουλές για αντρική μόδα και συνταγές για φαγητό και πότο στο esquire.com.gr