Γιατί οι σύγχρονες συσκευές χαλάνε πιο γρήγορα από τις παλιές;

Το ψυγείο της γιαγιάς δουλεύει ακόμη, ενώ η καινούργια συσκευή μοιάζει "κουρασμένη" μέσα σε λίγα χρόνια. Τι άλλαξε στην ποιότητα, στην παραγωγή και στον τρόπο που χρησιμοποιούμε τα πράγματα στο σπίτι μας;

Γράφει: Τίμος Σαλαμές 19 Ιανουαρίου 2026

Υπάρχει ένα πολύ συγκεκριμένο σκηνικό σε κάθε ελληνικό σπίτι: κάποιος δείχνει το ψυγείο ή το πλυντήριο της γιαγιάς και λέει "αυτό δουλεύει από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου". Και μετά κοιτάς τη δική σου συσκευή, που στα έξι ή επτά χρόνια αρχίζει "να κάνει νερά". Δεν είναι η νοσταλγία. Κάτι όντως έχει αλλάξει.

Οι παλιές οικιακές συσκευές είχαν έναν ξεκάθαρο ρόλο. Έκαναν λίγα πράγματα, με απλά μηχανικά μέρη, χωρίς οθόνες, αισθητήρες και λογισμικό. Αυτό τις έκανε βαρετές, αλλά και ανθεκτικές. Σήμερα, ο μέσος κύκλος ζωής πολλών συσκευών έχει πέσει αισθητά. Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΗΕ, τα ηλεκτρονικά απόβλητα αυξάνονται με ανησυχητικό ρυθμό και μέχρι το 2030 αναμένεται να φτάσουν τα 82 εκατομμύρια τόνους παγκοσμίως. Περισσότερες συσκευές, μικρότερη διάρκεια ζωής.

Ποιότητα, κόστος και πίεση στην παραγωγή

Η εξήγηση δεν είναι μυστηριώδης. Οι εταιρείες πιέζονται να ρίξουν κόστος, να ανανεώνουν γρήγορα τα μοντέλα τους και να ανταγωνίζονται σε τιμές. Η παραγωγή μεταφέρθηκε εκεί όπου αυτό είναι εφικτό, όχι επειδή κάποιος "φταίει", αλλά επειδή η αγορά το ζητά. Όπως παραδέχονται και οι ίδιοι οι ειδικοί, η Κίνα κατασκευάζει ό,τι της ζητήσεις: ανθεκτικότητα ή φθηνό προϊόν.

Το δεύτερο πρόβλημα είναι η πολυπλοκότητα. Εκεί που παλιά υπήρχε ένας διακόπτης και ένα μοτέρ, τώρα υπάρχουν πλακέτες, οθόνες και εφαρμογές. Αυτά δεν χαλάνε πιο εύκολα μόνο· χαλάνε και με μεγαλύτερο κόστος. Μια μικρή βλάβη σε ηλεκτρονικό εξάρτημα συχνά σημαίνει ότι η επισκευή κοστίζει περισσότερο από μια καινούργια αγορά. Και κάπως έτσι, η συσκευή καταλήγει στα σκουπίδια.

Παίζει ρόλο και ο τρόπος που τις χρησιμοποιούμε. Μελέτη στη Νορβηγία δείχνει ότι όσο αυξήθηκε το βιοτικό επίπεδο, τόσο αυξήθηκε και η χρήση. Τα πλυντήρια δουλεύουν περισσότερο από ποτέ και απλώς φθείρονται πιο γρήγορα.

Επισκευή ή αντικατάσταση;

Ο καταναλωτής πρέπει να κοιτά και κάτι ακόμη: πόσο επισκευάσιμη είναι μια συσκευή. Η Γαλλία ήδη εφαρμόζει τον "Δείκτη Επισκευασιμότητας", που δείχνει αν αξίζει να φτιαχτεί ή όχι

Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για πολιτικές εξελίξεις, συνεντεύξεις διασήμων, συμβουλές για αντρική μόδα και συνταγές για φαγητό και πότο στο esquire.com.gr

Ο Matthew McConaughey κατοχύρωσε διάσημη ατάκα του για να κάνει χαλάστρα στο AI

Ο οσκαρικός ηθοποιός μπαίνει μπροστά στην επέλαση της τεχνητής νοημοσύνης με μια πρωτοποριακή νομική κίνηση. Το "alright, alright, alright" δεν ανήκει πλέον σε κανέναν άλλον και αυτό μπορεί να αλλάξει τα πάντα για το μέλλον του Χόλιγουντ.

Τρεις ερωτήσεις στον εαυτό σου για να δεις αν είσαι ευτυχισμένος, σύμφωνα με τον Bill Gates

Τι σημαίνει πραγματική επιτυχία; Ο Bill Gates αποκαλύπτει τις τρεις απλές ερωτήσεις που τον βοηθούν να κρίνει αν μια ζωή ήταν γεμάτη και ουσιαστική.

Γραφει Τιμος Σαλαμες

Αυτές τις ερωτήσεις δεν πρέπει να κάνεις σε ένα πρώτο ραντεβού

Ένα πρώτο ραντεβού δεν είναι ανάκριση. Ορισμένες ερωτήσεις, όσο αθώες κι αν φαίνονται, μπορούν να δημιουργήσουν πίεση και αμηχανία πριν καν χτιστεί η σύνδεση.

Γραφει Πωλινα Φραγκου

Αυτά είναι τα 6 πιο ακριβά σπίτια στην Αθήνα

Στο παρελθόν τέτοια ακίνητα συνήθως αποτελούσαν "ελληνική υπόθεση", δηλαδή το αγοραστικό τους κοινό ήταν κατά πλειοψηφία Έλληνες. Σήµερα το µείγµα των αγοραστών είναι πιο σύνθετο.

Γιατί κάποιοι άνθρωποι είναι πιο ευαίσθητοι στον πόνο;

Γιατί κάποιοι άνθρωποι αντιδρούν πιο έντονα στον πόνο από άλλους; Μια νέα γενετική μελέτη ανοίγει ένα απρόσμενο παράθυρο στο παρελθόν και δείχνει πώς αρχαία ίχνη στο DNA μας επηρεάζουν όσα νιώθουμε σήμερα.

Γραφει Τιμος Σαλαμες