Δώστε 1.000 δολάρια σε όσους δεν θέλουν να εμβολιαστούν

Τον Δεκέμβριο ήρθαν τα πρώτα, εδώ και πολύ καιρό, καλά νέα σχετικά με την Covid-19. Μπορεί η πανδημία να καλπάζει, να έχει κοστίσει τη ζωή 1,64 εκ. ανθρώπων και να οδηγεί τη μία χώρα μετά την άλλη σε lockdown, οι ανακοινώσεις όμως σχετικά με τα εμβόλια έφεραν χαμόγελα τα χείλη. Η Ευρώπη ετοιμάζεται να δεχθεί τον εμβολιασμό ως μάνα εξ ουρανού. Υπάρχει, όμως, ένα μικρό εμπόδιο σε όλα αυτά: Τα ποσοστά των πολιτών που αρνούνται να κάνουν το εμβόλια είναι μεγάλα. Πολύ μεγάλα.

Σε πρόσφατη έρευνα που διεξήγαγε η διαΝΕΟσις, το 41,9% από όσους Έλληνες ρωτήθηκαν, δε θα έκαναν το εμβόλιο ακόμα και αν τους το παρείχαν δωρεάν. Στις Η.Π.Α, ιδιαίτερα σε κάποιες πολιτείες ή φυλετικές ομάδες, τα ίδια ποσοστά αγγίζουν το 50% (!) ή και το ξεπερνούν. Είναι φανερό ότι πρέπει να βρεθεί μία λύση, καθώς η ανοσία της αγέλης δείχνει πιο σημαντική από ποτέ.

Η λύση των 1000 δολαρίων

Getty Images

Ο Economist έχει κάνει την πρότασή του εδώ και καιρό: "Πληρώστε 1000 δολάρια τους Αμερικανούς για να κάνουν το εμβόλιο". Η αλήθεια είναι ότι η συγκεκριμένη ιδέα έχει ακουστεί ήδη από το καλοκαίρι και εκ πρώτης όψεως δείχνει ιδανική. Αν ένας κράτος όπως οι ΗΠΑ, έχει τη δυνατότητα να πριμοδοτήσει τους πολίτες τους πετυχαίνοντας παράλληλα συλλογική ανοσία ενάντια στη Covid-19, γιατί να μην το κάνει;

---

Όσο γρηγορότερα, άλλωστε, επιστρέψουμε στην "κανονικότητα", τόσο πιο γρήγορα θα πατήσει ξανά στα πόδια της η παγκόσμια οικονομία.

---

Το κόστος φαίνεται να αγγίζει τα 300 δισ. δολάρια, ένα ποσό που ναι μεν ακούγεται αστρονομικό αλλά σύμφωνα πάντα με τους υπολογισμούς του Economist -που, άλλωστε, διακρίνεται για την αγάπη του στην ελεύθερη αγορά και όχι στον κρατικό παρεμβατισμό- θα πιάσει. Όσο γρηγορότερα, άλλωστε, επιστρέψουμε στην "κανονικότητα", τόσο πιο γρήγορα θα πατήσει ξανά στα πόδια της η παγκόσμια οικονομία.

Οι μεγάλες ενστάσεις 

Getty Images

Σίγουρα, η συγκεκριμένη πρόταση αξίζει να συζητηθεί σοβαρά. Υπάρχουν, όμως, κάποιες σοβαρές ενστάσεις, τις οποίες σημειώνει εύστοχα σε άρθρο του το Vox. Όπως πάντα τα πράγματα, ευτυχώς ή δυστυχώς, είναι περισσότερο γκρίζα και σε καμία περίπτωση ασπρόμαυρα.

---

Μήπως η προσφορά 1000 δολαρίων στους πολίτες θα όπλιζε με επιχειρήματα το κίνημα των αντιεμβολιαστών;

---

"Μπορεί να κάνεις τους ανθρώπους να πιστέψουν ότι τα εμβόλια είναι επικίνδυνα" είναι ο φόβος της Seema Shah, ειδικής της βιοηθικής στο Lurie Children Hospital του Σικάγο, όπως τον αναφέρει στο Vox. "Για παράδειγμα, όταν οι άνθρωποι πληρώνονται για να συμμετέχουν σε ερευνητικές διαδικασίες, η πληρωμή αυτή υποδηλώνει το ρίσκο που εμπεριέχει η συμμετοχή τους".

Αυτή είναι μία πρώτη φανερή επιπλοκή του μέτρου που προτείνει ο Economist. Όταν υπάρχουν άνθρωποι που φοβούνται -χωρίς να έχουν επιστημονικές αποδείξεις- τα εμβόλια σαν το διάολο, πόσο πολύ θα τους θορυβούσε μία τέτοια κίνηση; Μήπως η προσφορά 1000 δολαρίων στους πολίτες θα όπλιζε με επιχειρήματα το κίνημα των αντιεμβολιαστών;

Εκτός, όμως, από αυτό, υπάρχουν και κάποια ιστορικά δεδομένα που δεν βοηθούν καθόλου στην περίπτωση των Η.Π.Α. Οι άντρες "αρνητές" των εμβολίων στην Αφροαμερικανική κοινότητα αγγίζουν ένα ποσοστό του 66% ενώ στους Λευκούς αυτό δεν ξεπερνά το 50%. Λογικό, αν αναλογιστούμε πως οι αφροαμερικανικές κοινότητες μαστίζονται σε μεγάλο βαθμό από τη φτώχεια, έχουν μεγάλα ποσοστά αναλφαβητισμού και παράλληλα πολλές φορές έχουν μικρή ή και καθόλου πρόσβαση στην ενημέρωση.

---

Το αμερικανικό κράτος έλεγε στους συμμετέχοντες Αφροαμερικανούς πως δέχονται δωρεάν ιατρική περίθαλψη, ενώ στην πραγματικότητα μελετούσε το τι ακριβώς συμβαίνει όταν κάποιος νοσεί από σύφιλη αλλά δε δέχεται θεραπεία.

---

Δεν είναι όμως μόνο αυτά τα στοιχεία που τους οδηγούν στην "άρνησή" τους. Υπάρχει και μία μακρά αρνητική παράδοση όσον αφορά τα ιατρικά πειράματα: Από το 1932 έως το 1972, η περιβόητη υπόθεση Tuskegee έχει αφήσει ένα κατάμαυρο στίγμα στη συνείδηση του αμερικανικού ιατρικού συστήματος. Τι συνέβαινε; Το αμερικανικό κράτος έλεγε στους συμμετέχοντες Αφροαμερικανούς πως δέχονται δωρεάν ιατρική περίθαλψη, ενώ στην πραγματικότητα μελετούσε το τι ακριβώς συμβαίνει όταν κάποιος νοσεί από σύφιλη αλλά δε δέχεται θεραπεία. Σημαντική σημείωση: Το εν λόγω πείραμα πραγματοποιήθηκε σε εποχές που η πενικιλίνη είχε ανακαλυφθεί, άρα η σύφιλη ήταν ιάσιμη.

Αυτή είναι μία μόνο περίπτωση. Υπάρχει και το πείραμα για την "επιθετικότητα" των εφήβων στα 90s, όπου αγόρια από την Αφροαμερικανική και Λατινική κοινότητα των Η.Π.Α δέχθηκαν πειραματικά το φάρμακο fenfluramine, το οποίο αποδείχθηκε ότι τελικά δημιουργούσε καρδιακά προβλήματα. Έτσι, είναι αρκετά δύσκολο να κατηγορήσει κανείς αυτές τις φυλετικές ομάδες για την έλλειψη εμπιστοσύνης που δείχνουν απέναντι στο αμερικανικό ιατρικό σύστημα. Οι υποψίες είναι, δυστυχώς, βάσιμες και οι εγκληματικές συμπεριφορές καταγεγραμμένες.

Υπάρχει λύση;

Η πρόταση των "1000 δολαρίων" να πρέπει να εξεταστεί μονάχα ως έσχατη λύση

Αν κάποιος πιστεύει ότι τέτοιου τύπου υποθέσεις είναι μονάχα αμερικανικές παθογένειες, πλανάται πλάνην οικτράν. Αρκεί κάποιος να δει τι έκανε το πιο προηγμένο έθνος της εποχή τους, οι Γερμανοί δηλαδή, στους Εβραίους και τους Ρομά κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Όλα αυτά, όμως, ανήκουν στο παρελθόν και τώρα δεν βρισκόμαστε σε εμπόλεμη κατάσταση - όσο και αν ένα ποσοστό των αντιεμβολιαστών πιστεύει ότι ερπετόμορφοι εξωγήινοι σκοπεύουν να μας σκλαβώσουν μέσα από τα εμβόλια.

Υπάρχει ανάγκη άμεσης και ξεκάθαρης ενημέρωσης του παγκόσμιου κοινού για το εμβόλιο. Μόνο μέσα από την κοινωνική συνοχή θα μπορέσουμε να πετύχουμε όσο το γρηγορότερο γίνεται την ανόσια του πληθυσμού - άσχετα με το αν κάποιος είναι υπέρ ή κατά του εμβολίο. Σε αυτό είμαστε όλοι μαζί.

Όσο για την πρόταση των 1000 δολαρίων του Economist; Το να δοθούν απλόχερα λεφτά σε όλους εμπεριέχει κινδύνους και μάλλον δεν έχει νόημα. Μπορεί να ακούγεται δίκαιο να λάβουμε όλοι ανεξαιρέτως οι πολίτες το ίδιο ποσό, αλλά ποιο το νόημα να πριμοδοτηθούν μορφωμένοι άνθρωποι που είναι απόλυτα πεπεισμένοι για το εμβόλιο και παρουσιάζουν υψηλά εισοδήματα.

Ίσως, τελικά, η πρόταση των "1000 δολαρίων" να πρέπει να εξεταστεί μονάχα ως έσχατη λύση και περισσότερο ως ένα μέτρο που μπορεί πετυχαίνοντας την ανοσία της αγέλης να πριμοδοτήσει και τις ασθενέστερα οικονομικά ομάδες του πληθυσμού. Τόσο στην Ελλάδα όσο και το εξωτερικό.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για πολιτικές εξελίξεις, συνεντεύξεις διασήμων, συμβουλές για αντρική μόδα και συνταγές για φαγητό και πότο στο esquire.com.gr